Émile Durkheim - Emil Dirkem
(15 April 1858 – 15 November 1917)
Zivot i delo
Emil Dirkem smatra se najuticajnijom osobom u
postavljanju sociologije kao legitimne naučne discilpline
u Francuskoj. Ustanovio je prvi francuski sociološki
dnevnik
L'Annee Sociologique
i svojim radom privukao
je mnoge na studije sociologije. Iako je bio ponekad
nesiguran u svoj status i često u strahu od neuspeha,
postao je izrazito uticajna osoba na Sorbonni. Njegovi
najvećim delima smatraju se
O podeli društvenog
rada
,
Samoubistvo
i
Elementarni oblici religijskog života.
Iako se iz tih naslova čini da je njegov rad sadržao
široko područje zanimanja imao je primarno dva velika
cilja: prvi je bio dokazati sociologiju kao rigoroznu
nauku o društvu, koja bi se isticala od ostalih nauka
poput filozofije,
definisajući stvarnost
društvenim
činjenicama, a drugi upotrebljavati tu nauku kao novu
bazu društvene solidarnosti koja postaje potrebna kao
posledica industrijalizacije.
Uticaj na rad
Na pripremama Echole Normale Superieure ,Dirkem je počeo da se interesuje za
Kantovu filozofiju ,pod uticajem neokantovaca
Emila Butrua,Oktavija Amelina
i
Šarla Renuvjea
.Upravo su ovi neokantovski ,idealistički i metafizički uticaji ostavili
trajan pečat na njegovu socilogiju.Pod Renuvjeovim uticajima Dirkem ne samo da
je oblikovao svoje rane filozofske ideje,već i liberalne republikanske političke
stavove,a kasnije i socijalističke ideje. Najpresudnije na Dirkema je uticalo
Renuvjeova modifikacija kantovske moralnosti (koju je Renuvje nazivao
kriticizmom). U tom smislu je i kasniji Dirkemov kriticizam prema utilitarnom
konceptu moralnosti (koji je zaživeo u ekonomskim i političkim teorijama,pre
svega anglosaksonskim) zasnovan na Renuvjeovim idejama o autonomnoj
moralnosti i ličnom dostojanstvu povezane sa konceptom društvene solidarnosti.
Pored svega navedenog,Renuvje je ostvavio traga i na Dirkemovo liberalno
shvatanje obrazovanja i školstva ,jasno odvojenih od crkve,ili bilo kojih drugih
oblika religioznosti.
s druge strane njegovo insistiranje na istoriografskim istraživanjima
oblikovano je pod uticajima dvojice istoric$ara ,
Gabijela Monoda
i
Fistela de Kulanža
.Dakle
ono što nazivamo komparativno-istorijskim pristupom oblikovano je već na Echole
Normale Superieure.Zahvaljujući Monodu on je shvatio znac$aj istraživanja društvenih
institucija(Monodov kurs „Institucije drevne Francuske“),dok Fistel de Kulanž ga je nauc$io
da je istorija nauka koja ne trpi uplitanje lic$nih iskustava u interpretaciji doga aja.Isto
đ
tako,De Kulanžovo razlikovanje istorije doga aja i istorije institucija ugra eno je i u samo
đ
đ
Dirkemovo odredjenje sociologije kao nauke o društvenim institucijama ,njihovoj genezi i
funkcijama.
