Procjena učinka propisa u Bosni i Hercegovini

FAKULTET ZA UPRAVU

PRIDRUŽENA ČLANICA UNIVERZITETA

U SARAJEVU

SEMINARSKI RAD

PREDMET NOMOTEHNIKA

Tema:

Procjena učinka propisa - PUP (engl. Regulatory Impact Assessment - RIA)

u Bosni i Hercegovini

Mentor:

Student:

doc.dr Nermin Lapandić

Haris Agić

v.ass. Merima Tanović

Sarajevo, decembar 2016. godine

Sadržaj:

1. Uvod............................................................................................................1

. Značaj procjene učinka propisa...............................................................................................2

2.1 Vrste procjena učinka propisa............................................................................................

2.2 Približavanje zakonodavstva..............................................................................................

2.3 Procjena učinka propisa u procesu Evropskih integracija..............................................

3. Institucionalni i pravni kontekst procjene učinka regulative (PUR/RIA
u Bosni i Hercegovini.....................................................................................3

4. Jedinstvena pravila za izradu pravnih propisa u institucijama Bosne i
Hercegovine u kontekstu procjene učinka ...............................................4

5. Program preuzimanja tehničkih propisa.............................................5

6. Odluka o uspostavljanju koordinacije u oblasti infrastrukture
kvaliteta........................................................................................................6

7. Zaključak...................................................................................7

8. Literatura..................................................................................8

mogućih institucionalnih rješenja u svrhu postizanja utvrđenih ciljeva propisa. Ova analiza
treba biti vodič vladi za određivanje načina provedbe EU regulative. Takođe, analizom je
moguće procijeniti troškove provedbe propisa, kako bi se mogli uzeti u obzir pri
srednjoročnom planiranju budžeta, mogu se osigurati informacije poslovnim subjektima i
drugim grupama u društvu o promjenama koje će u njihovom poslovanju načiniti EU
regulative i troškovima za koje je vjerojatno da će nastati pri tome. Analiza će biti korisna i u
davanju odgovora o provedbi strategija, koje su u procesu pristupanja EU veoma bitne.

Vrste procjena ucinka propisa



Ex-ante je vrsta procijene uticaja propisa koja se vrši tokom samog razmatranja i
formiranja stava prema određenoj politici EU i u vrijeme samog odlučivanja i odabira
određenih propisa i politika



Ex-post je procjena uticaja koja se vrši na već uvedenom propisu, pri čemu se isti
vrednuje i ocjenjuju njegove prednosti i nedostatke, odnosno ocjenjuje sam njegov
uticaj na određenu oblast, politiku, preduzeće.



Početna/osnovna; Djelomična/proširena; Potpuna/detaljna su vrste procjene uticaje
koje se razlikuju prema dubini i stepenu obuhvatnosti istraživanja i analize uticaja
uvođenja određene regulative.

Postoje mnoge metode, ali cemo objasniti samo neke:

Metode procjene učinka propisa

Horizontalna metoda procjene učinka propisa

-Procjena učinka uvođenja pojedine direktive Evropske unije

-Sektorska procjena učinka uvođenja propisa

-Procjena učinka uvođenja propisa na nivou preduzeća

Metode procjene učinka propisa

sistemski ispituju potencijalne efekte usvajanja i primjene

novih propisa. Njihov cilj je upoznati donosioce odluka o uticajima, mogućim alternativnim
riješenjima i potrebama za potencijalnim doradama propisa prije njihovog konačnog usvajanja
i implementacije. Svaka izabrana metoda treba se zasnivati na raspravama i savjetovanjima na
najvišem nivou i sa svim uključenim stranama, uvažavajući rezultate dotadašnjih istraživanja i
testiranja u obliku pilot projekata. Metode PUP-a se razlikuju po obimu i dubini analize ali bi
svaka trebala jasno definisati ciljeve, mogućnosti, koristi, troškove, nezavisna mišljenja,
preporuke i način monitoringa.

Horizontalna

metoda procjene učinka propisa

Ova metoda

se primjenjuje kao prva faza u postupku RIA-e kada se ocijenjuju sveukupni

pozitivni i negativni efekti uvođenja novih propisa. Ova metoda ima za cilj da identifikuje one
propise koji bi trebali imati najjači uticaj i samim tim biti i predmet detaljnijih i dubljih
analiza, odnosno ona je osnov i podloga za slijedeće faze analize u kojima se fokusira na
sektore   na   koje   će   najviše   uticati   promjena   nacionalnog   zakonodavstva.   Dakle,   nakon
sačinjavanja pregleda svih propisa EU koje treba ugraditi u nacionalni zakonodavni okvir,
svim resornim ministarstvima šalje se upitnik za procjenu uticaja određenog EU propisa. Ova
vrsta   analize   takođe   omogućava   planiranje   slijeda   usvajanja   acquis-a   unutar   nadležnih
institucija.   Sam   predmet   analize   se   određuje   zavisno   od   faze   u   kojoj   se   zemlja   nalazi   u
procesu pristupanja. Što su pregovori za punopravno članstvo zemlje u poodmaklijoj fazi, to
su   analitički   pregledi   usklađenosti   zakonodavstva   (screening   liste)   obuhvatnije   i   šire.   U
svakom slučaju, upitnik bi trebao biti koncipiran tako da obuhvata institucionalne, budžetske,
mikro i makroekonomske, socijalne i ostale faktore. Prednost ove metode je što analizira
efekte integracijskih mjera, i iako ne osigurava nacrt pregovaračkih pozicija, njeni rezultati su
korisni za strateška planiranja.

Približavanje zakonodavstva

Pojam približavanja

zakonodavstva podrazumijeva približavanje zakonodavstva/pravnih

propisa   država   članica,   država   kandidatkinja   i   potencijalnih   kandidatkinja   zakonodavstvu
Evropske   unije.   Cilj   približavanja   zakonodavstva   je   reguliranje   društvenih   odnosa   na
jedinstven ili što je moguće sličniji način na nivou EU. S obzirom na stepen približavanja
pravnih rješenja, može se govoriti o regulaciji na nivou Evropske unije čiji je cilj stvaranje
jedinstvenog pravnog rješenja, odnosno uspostavljanje jedinstvenog pravnog sistema, te o
regulaciji koja približava pravne sisteme na teritoriji EU, tj. približava propise država članica
preuzimanjem odredbi prava EU u domaće pravo. To se ostvaruje negativnom i pozitivnom
integracijom/regulacijom.   Negativnom   integracijom/regulacijom   postiže   se   približavanje
zakonodavstva   striktnim   zabranama,   koje   su   sadržane   u   Osnivačkim   ugovorima   i
propisivanjem   normi   kojima   se   ograničava   sloboda   određenog   djelovanja   država   članica,
odnosno suzdržavanjem zakondavca Evropske unije od donošenja novih propisa. Pozitivnom
integracijom/regulacijom   propisi   država   članica   približavaju   se   donošenjem   i   primjenom
sekundarnih akata. Za približavanje zakonodavstva je važan princip uzajamnog priznavanja
koji omogućava da se odredbe jedne države članice primjenjuju kao ekvivalentne odredbama
koje se primjenjuju u drugoj državi članici. To znači da svaka država članica priznaje zakone
druge države te da se ne moraju svi sektori približavati i da u tim sektorima približavanje