2
1. Uvod .................................................................................................................
..................3.
2. Pojam fiskalna-
politika ......................................................................................................4.
3. Vrste fiskalne
politike ........................................................................................................6.
4. Temeljna učinka fiskalne
politike ......................................................................................7.
4.1. Stabilizacijska uloga fiskalne
politike .........................................................................9.
4.2. Nesklad u odnosima ponude i potražnje moguć je u dva
oblika ..................................9.
4.3. Fenomeni gospodarske
nestabilnosti ..........................................................................9.
5. Metode primjene fiskalne
politike .................................................................................12.
6. Zaključak ..........................................................................................................
................14.
7. Literatura ..........................................................................................................
............... 15.
4
politikom podrazumjeva i uticaj javnih prihoda i rashoda na strani ponude.
Pojedini autori pri tretiranju fiskalne politike obuhvataju daleko širi spektar efekata
na makroekonomskom i mikroekonomskom planu. Prvenstveno je rijeć o tzv.
efektima stimulacije, putem kojih se može bitno utjecati na obim i strukturu
ponude. Ovo se naročito odnosi na zemlje u razvoju.
POJAM - FISKALNA POLITIKA
Pod pojmom fiskalne politike obično se podrazumijeva korištenje instrumenata
javnihfinancija tj, javnih prihoda i javnih rashoda, za ostvarivanje ciljeva
ekonomske politike.Fiskalna politika se bavi načinima prikupljanja novca u
državnu blagajnu i njegovogtrošenja. Sastoji se od porezne politike i
politike javnih rashoda. Pojam politika potječe od grčke riječi polis = država tj.
riječi politikos = državni, javni,građanski. Politika je djelatnost vezana za
upravljanje odnosno rukovođenje državom.Pojam fiskalan potječe od latinske riječi
fiskus, koja označava državnu blagajnu i pravnuosobu koja je nositelj imovinskih
prava i zastupa je u svim njezinim imovinsko-pravnimodnosima.Fiskalna se
politika može definirati kao svjesna promjena državnih prihoda irashoda kojima je
svrha ostvarivati makroekonomske ciljeve ekonomske politike,poput pune
zaposlenosti, stabilnih cijena, zadovoljavajuće stope rasta gospodarstvai ostvarivati
eksternu ravnotežuTri su tipične zadaće fiskalne politike:
-
rast domaćega proizvoda,
-
stabilnost cijena i domaćega proizvoda i
5
-
pravedna raspodjela dohotka
Učinci fiskalne politike su oni koji se svrstavaju u realizaciju tzv. kratkoročnih
ciljeva fiskalne politike. Ako se fiskalnom politikom žele postići neki dugoročniji
ciljevi, tada seto postiže izmjenom u fiskalnom sustavu. Ponekad ne možemo znati
da li će seodređena mjera, odnosno određena fiskalna tehnika primjenjivati u
fiskalnom sustavudulje vremena ili ne, tj. da li je mjera privremenog ili trajnog
karaktera. Prema tome,određena promjena fiskalne politike vremenom postaje
sastavni dio fiskalnog sustava.Fiskalna politika uključuje politiku oporezivanja
(prikupljanja prihoda) na jednoj strani tedržavne izdatke (politika proračunskih
izdataka) na drugoj strani. Svojim aktivnimuključivanjem u potrošnju, država troši
dio dobara i usluga koje se nalaze na tržištu.Ovisno o strukturi izdatka države,
potražnja za onim dobrima koje država nastojinabaviti, raste pa stoga u
nacionalnom gospodarstvu raste i ponuda tih dobara. Rastponude dobara i usluga
zapravo znači da raste broj zaposlenih koji proizvodepotraživana dobra državne
potrošnje. S druge strane, država prikuplja sredstvaoporezivanjem. Lociranje
nacionalnih resursa u pojedine djelatnosti ovisi između ostalogo poreznom
opterećenju po pojedinoj djelatnosti. Neke djelatnosti su radno intenzivne,dakle,
više radnika dolazi na jedinicu kapitala, stopa oporezivanja ujedno određuje irazinu
zaposlenosti.U vrijeme inflacije često se primjenjuje kontrakcijska fiskalna politika
u vidu povećanih poreza i smanjenja javnih rashoda. U vrijeme depresije
primjenjuje se ekspanzivna fiskalna politika u vidu smanjenja poreza i porasta
javnih rashoda.
1
Diskrecijske mjere fiskalne politike:
-
javni radovi - primjenjuju se kada je recesija duboka i dugotrajna, koriste se
za izgradnju infrastrukture te zbog svog multiplikacijskog efekta. U kratkom
roku se neprimjenjuju jer mogu biti generatori inflacije
-
projekti javnog zapošljavanja - namijenjeni su kratkoročnom zapošljavanju
nezaposlenih u javnom sektoru , a mana im je što se takvi radnici teško
zapošljavaju u privatnom sektoru
1
http://www.scribd.com/doc/17759230/fiskalna-politika
