TEMA: ANEMIJE
Seminarski rad
Interne bolesti
.
SADRŽAJ
Anemije – malokrvnosti
I..UVOD..................................................................................................... 4
1.1. ANATOMIJA I FIZIOLOGIJA KRVI............................................... 4
1.2. BOLESTI CRVENE KRVNE LOZE................................................. 6
II.
ANEMIJE
………………………………………………….... 7
2.1. DEFINICIJA ……………………………………………………….7
2.2. PODJELA ANEMIJE ……………………………………………...8
2.3. PATOLOŠKO - ANATOMSKE PROMJENE KOD ANEMIJE...
...10
2.4. PATOGENEZA ANEMIJE ………………………………………11
2.5. SIMPTOMATOLOGIJA I FIZIKALNI NALAZ ANEMIJE…….. 16
2.6. DIJAGNOSTIKA ANEMIJE………………………………………19
2.7. LIJEČENJE………………………………………………………...20
III. ZAVRŠNI DIO...................................................................................22
3.1. ZAKLJUČAK....................................................................................22
LITERATURA………………………………………………………....23
4
Slika br.
Normalan
izgled eritrocita
Anemije – malokrvnosti
Eritrociti.
Eritrociti ili crvene krvne stanice najbrojnije su stanice
krvi. Eritrociti nastaju u koštanoj srži pod djelovanjem bubrežnog
hormona eritropoetina. Nezreli prethodnici u srži koje je
moguće prepoznati pod mikroskopom zovu se eritroblasti.
Mladi eritrociti koji izlaze iz srži u cirkulaciju su retikulociti.
Takve stanice sadržavaju još ostatke endoplazmatske mrežice,
retikuluma, koje je moguće vidjeti bojenjem briljant krezilom.
Eritrociti su oblika diska sa zadebljanim obodom; u normalnim
prilikama eritrociti su približno jednako veliki, promjera oko
7,5 mikrona i zovu se normociti (vidi sliku br.
). Promjera
manjeg od 6 mikrona mikrociti, a većeg od 9 mikrona su makrociti.
Prekomjerno veliki eritrociti zovu se megalociti. Eritrociti su visoko
diferencirane ćelije koje prenose kisik i ugljendioksid. U odraslog
zdravog čovjeka u 1mm
3
krvi ima ih oko 5 x10
6
, a kod žena oko 4,5 x
10
6
. eritrociti u većim količinama su intenzivno crvene i daju boju krvi.
Boja eritrocita potiče od hemoglobina, kompleksne bjelančevine koja
sadrži željezo te se lako spaja sa kisikom i ugljendioksidom. Eritrociti
koji sadrže normalnu količinu hemoglobina su normohromni, sa sniženim
sadržajem su hipohromni , a sa povišenim sadržajem hemoglobina
hiperhromni eritrociti. Eritrociti čovjeka nemaju jedro ni ćelijske
organele. Sastoje se samo od vanjske membrane i osnovne citoplazme,
koja sadrži hemoglobin i enzime potrebne za izmjenu gasova. Usljed
nedostatka jedra, eritrociti nemaju mogućnosti diobe, pa je njihovo
trajanje ograničeno na 120 dana. Propadanje eritrocita započinje još u
krvi, a završava u ćelijama retikuloendotelnog sistema (u slezeni, jetri i
koštanoj srži). Pri tome, oslobođeni hemoglobin bude upotrebljen za
sintezu žučnih boja i izlučen, a željezo ponovno upotrebljeno za izgradnju
novih eritrocita.
6
Anemije – malokrvnosti
Leukociti.
Bijele krvne ćelije koje imaju jedro i ćelijske organele te
su prave ćelije. Nisu ograničene samo na krv, jer ih ima u limfi, limfnim
čvorovima i drugdje. U čovječijoj krvi ih je manje od eritrocita. U 1mm
3
krvi kod zdravog odraslog čovjeka ima od 5000 do 8000 leukocita.
Smanjen broj leukocita zove se leukopenija, a povećan leukocitoza.
Trajanje života leukocita je mnogo kraće nego eritrocita i iznosi oko 10
dana. Njihova razgradnja vrši se u retikuloendotelnom sistemu, u slezeni.
Glavna uloga leukocita je odbrambena, što počiva na njihovoj
sposobnosti fagocitoze i ameboidnog kretanja.
Trombociti.
Krvne pločice koje nisu potpune ćelije, već fragmenti
citoplazme. Nastaju u koštanoj srži, a glavna uloga je u zgrušavanju
(koagulaciji) krvi. Trombociti žive najkraće od svih formiranih sastavnih
dijelova krvi. Razgradnja starih trombocita vrši se u slezeni, gdje budu
fagocitirani.
Krvna plazma:
Zauzima preko 50% volumena krvi. Sastoji se od 90% vode i 10%
proteina i soli. Preko zidova kapilara održava se stalna ravnoteža između
sastava plazme i tkivne tečnosti. Proteini plazme dijele se na: gama-
globuline (imunoglobulini), albumine (alfa i beta, imaju ulogu u
održavanju osmotskog pritiska) i fibrinogen (učestvuje u zgrušavanju
krvi). Kada se krv nađe izvan krvnog suda, fibrinogen iz krvne plazme
nestaje, zajedno sa drugim sastojcima koji izazivaju grušanje. Tako se
ostatak krvne plazme naziva krvni serum.
1
2. BOLESTI CRVENE KRVNE LOZE
Najvažnije bolesti eritrocitnog sistema su anemije i policitemije.
Anemije
su stanja sa smanjenjem ukupne količine hemoglobina u krvi.
Poliglobulije
su stanja kod kojih je broj eritrocita u krvi povećan.
7
Tabela br.
Vrijednosti hemoglobina i hematokrita koje predstavljaju donju
granicu za određivanje prisutnosti anemije
Anemije – malokrvnosti
Anemija ne mora, dakle, prema ovoj definiciji uvijek biti odraz
količine eritrocita i hemoglobina u organizmu. Gravidna žena ima
povećan volumen krvi u cirkulaciji zbog veće količine plazme.
Koncentracija eritrocita i hemoglobina u krvi je snižena iako je njihova
ukupna količina u granicama normale. Gravidna je žena, dakle, anemična
uz normalan ukupni broj eritrocita i količinu hemoglobina. To je međutim
izuzetak. Dilucione anemije nastaju kada se normalan ili smanjen
volumen eritrocita razblaži sa povećanim volumenom plazme, koji može
biti znatan. Kada je masa eritrocita normalna to nisu prave anemije pa ih
nazivamo relativne. Ako je masa eritrocita smanjena a masa plazme
povećana, onda su periferni parametri krvi još manji, te se nazivaju
apsolutne i dilucione anemije, što je najnezgodnija kombinacija kod
bolesnika. Najčešći uzrok povećanju volumena plazme je neka
cirkulatorna smetnja u organizmu. Karakteristika ovih anemija je što se
ne mogu nadoknaditi kompenzovanom produkcijom koštane srži, mada u
periferiji postoji anemija.
Ne postoji jedinstveno gledište ni što se tiče normalnog nivoa
eritrocita i hemoglobina. Gotovo 100 godina smatralo se kao normalna
vrijednost 5,000.000 eritrocita za muškarce a 4,500.000 za žene u
kubičnom milimetru. Mnogi autori navode različite vrijednosti, količine
eritrocita i hemoglobina, dobivene sakupljanjem podataka iz literature i
istraživanjem. Neki autori se pozivaju na međunarodne standardne
vrijednosti, prema kojima bi donja granica za eritrocite iznosila 4,500.000
za muškarce, a 4.200.000 u kubičnom milimetru za žene, dok vrijednosti
za hemoglobin iznose kod muškaraca 14,5 g% (85%) – 17,0 g% ,
odnosno 12,5 g% (80%) – 15,5 g% za žene (vidi tabelu br. 1).
9
