Uvod
Bioloski rat ukljucuje ne samo posrednike bolesti i geneticko modifikovanje, vec i
proizvodnju i skladistenje oruzja i njegovog isporucivanja.
Pored svega, predmet je opterecen nedostatkom proverenih informacija. Optuzbe za
bioloski rat ili razvoj ratnih bioloskih agenasa, cesto su bile predmet propagande, bez
ikakvih stvarnih dokaza. Sumnjiva izbijanja bolesti su cesto dovodila do optuzbi za
bioloski rat, posebno tokom perioda Hladnog rata, optuzujuci svaku naciju koja iritira
vladu SAD, za skrivanje „oruzja za masovno unistenje” koja je prakticno postala rutina.
Zvanicna lista sa nestasnim nacijama koji su navodno krivi za razvoj bioloskih sredstava
se menjala sa promenom politicke situacije. Kao posledica toga, pouzdane informacije o
navodnim programima bioloskih ratova je tesko utvrditi.
Bakterije koje proizvode smrtonosne proteine, koje ubijaju druge organnizame
Pre razmatranja bioloske borbe, da se podsetimo da je bioloski rat praktikovan kroz
istoriju evolucije organizama na svim nivoima, na evolucionoj skali. Srodne bakterije se
takmice za isti tip stanista ili resurse, medjusobno ubijaju jedne druge razlicitim
toksicnim proteinima, poznatim kao bakteriocini. Uopsteno govoreci, bakterije
najverovatnije ubijaju svoje srodnike, jer su u kompeticiji za iste resurse. Na primer,
mnogi sojevi
Escherichia coli
luce sirok spektar bakteriocina, nazvane kolicin, koje
ubiajju druge sojeve iste vrste. Geni za kolicin se normalno anlaze na plazmidima.
Plazmidi kolicina
Escherichia coli
, se koriste kao osnova mnogih plazmida i to najcesce
u Molekularnoj biologiji i Genetickom inzenjeringu.
Yersinia pestis
, bakterija koja
izaziva kugu, takodje luci bakteriocine, nazvane pesticin u ovom slucaju i ubijaju
konkurentske sojeve sopstvenih vrsta.
Kada govorimo o proteinima izlucenim od strane bakterija, koji deluju protiv visih
organizmima, mislimo na toksine. Bakterija sa „svesnom” namerom luci bakteriocine da
ubiju, dok u suprotnom, patogene bakterije nemaju „nameru” da ubijaju ljude, vec da ih
inficiraju. Sto duze ostane organizam domacina ziv, obezbedjuje se i dom infektivnim
bakterijama. Bakterije takodje inficiraju i insekte i luce toksine koji ubijaju insekte, ali su
bezopasne za kicmenjake. Bakterija Bacillus thuringiensis, je jako poznata po lucenju
toksina koji ubija ineskte stetocine. Upotreba BT toksina je u stvaranju geneticki
modifikovane poljoprivredne kulture.
Bioloski rat medju nizim eukariotima
Paramecijum je dobro poznata protozoa pokrivena cilijama. Mnogi sojevi paramecijuma
nose simbiotske bakterije (Caedibacter), poznate kao Kapa cestice, koje rastu i dele se
unutar vecih eukariotskih celija paramecijuma. Ovi sojevi paramecijuma, sa kapa
cesticama, poznate su kao ubice. Ubijanje se desava kada kapa cestica oslobodjena od
ubica, bude pojedena od strane osetljivog paramecijuma ( tj nedostaje kapa cestica).
Varenje kapa cestica rezultuje lucenju proteina toksina i smrti osetljivog paramecijuma.
Tako da u pocetaku ratovanja praktikovale su se jednocelijeske eukariote.
Gen za toksin se ne nalazi na hromozomu simbiotskih bakterija, vec na plazmidu
bakterije, koji potice od defektnog bakterijskog virusa. Dakle toksin, kodiran od strane
virusa, inficira kapa cestice i bakterija je preusmerena u svrhu ubistva drugih sojeva
paramecijuma. Ova pojava je opsti princip. Mnogi od toksina patogenih bakterija, koji
inficiraju ljude, su zapravo kodirani od strane DNK nehromozomalnog porekla – virusi,
plazmidi ili transpozomi. Ovi elementi su cesto integrisani u hromozome patogenih
sojeva bakterija.
Neki insekti se oslanjaju na viruse za vodjenje bioloskog rata. Izvesne parazitske ose,
ubacuju svoja jaja u biljke kojim se hrane crvi (tj larve se hrane insektima biljke). Nakon
