Broj lica koja su bila u radnom odnosu a ostala su bez zaposlenja kao tehnološki višak u privredi Srbije u periodu od 2008 do 2012. godine

FAKULTET EKOLOGIJA I ZAŠTITA ŽIVOTNE

SREDINE

Seminarski rad iz predmeta

METODOLIGIJA

NAUČNOISTRAŽIVAČKOG RADA

Mentor Prof. dr. Dragan Nikolić
Student Marina Krajić

1. Nauka- pojam i klasifikacija

Nauka

je svesna delatnost kojom se teži opisivanju i objašnjenju prirode i društva .

Ovako shvaćena, nauka je izraz

aktivnog odnosa čoveka

prema svetu koji ga okružuje i

prema samom sebi.

Nauka

se, u najširem smislu, određuje kao ukupnost istinitih i sistematizovanih znanja

(činjenica, kategorija, principa, zakona, teorija i sistema) o prirodi i društvu.

Nauka

je koherentan i razvijen sistem objektivno proverljivih stavova,

sistem istinitih

znanja

o određenom predmetu ispitivanja, do kojih se dolazi primenom specifičnih

metoda.

Nauka

je i empirijska i teorijska delatnost. Stečena znanja se repliciraju, transformišu,

kombinuju i prenose iz jedne naučne oblasti u drugu ili iz jedne sfere u drugu -
materijalne u duhovnu i obratno.

Nauka

se od drugih vrsta saznanja razlikuje svojim

predmetom

metodom.

Predmet

nauke je svet

shvaćen kao ukupnost svega što postoji i što se pojavljuje kao priroda,

ljudsko društvo i ljudsko mišljenje.

Predmet nauke

je da utvrdi pravilnosti iIi zakonitosti u

nizu pojava koje se dešavaju u pnirodi i društvu.

Metod nauke o

dlikuje se primenom

istraživačkih postupaka, koji osiguravaju objektivnu istinitost dobivenih rezultata. Pod
objektivnom istinom podrazumeva se saznanje koje odgovara stvarnosti!

Naučna

saznanja sastoje se u opisivanju pojava i činjenica, vezama i njihovom

karakteru, koje postoje između sastavnih delova pojave i između pojava.

Osnovne karakteristike naučnih saznanja:

–

Objektivnost -

naučna saznanja mogu biti provereni naučnim metodama

–

Opštost

- utvrđuju se opšta svojstava, veze i odnosi iskustvenih pojava

–

Sistematičnost

- nepostojanje protivurečnih veza između različitih naučnih

stavova,

–

Preciznost

- precizno izražavanje iskustvenog saznanja na osnovu

adekvatnih i osetljivih mernih instrumenata, izgrađene klasifikacije pojava i
pomoću usavršenog naučnog jezika

–

Razvojnost

- njegova nezavršenost i otvorenost

1.1. Pojmovni aparat nauke

Nauka na osnovu teorijsko empirijskih istraživanja zasniva svoje mišljenje, odnosno na
činjenicama

stvarnosti.

Činjenice

su su čulni doživljaji o predmetu istraživanja pomoću

kojih objektivno odredjujemo procese, dogadjaje osobine, odnose i dr.

Definicija

je postupak kojim se odredjuje, odnosno utvrdjuje sadržaj nekog pojma , ne

sme da bude preobimna , ne sme kretati u krug, ne sme biti negativna .

Aksiomi

su pojmovni stavovi izvornog karaktera, njima nije poptreban nikakav dokaz-

njihova istinitost je neposredno očigledna.

Postulati

su pojmovni sudovi koji se uzimaju kao sadržajno i logički istiniti, njihova

istinitost se ne dokazuje. Za razliku od aksioma on ne mora da bude očigledan, već je
rezultat uverenja, dedukcije ili vrednosti.

Teorija

predstavlja debatu o prirodi pojava koje se zasnivaju na utvrdjenim

zakonitostima . Naučna teorija je skup sistematskih, povezanih, iskustvenih stavova,
najčešće zakona, koji objašnjavaju suštinu pojave i odnose se na celinu ili deo
predmetne stvarnosti .

Najprihvatljivija podela nauka

–

prirodne

(fizika, hemija, biologija, itd.),

–

dru

štvene

(sociologija, ekonomija, istorija, itd.) i

–

humanističke

(psihologija, etika, lingvistika, itd.)

(Humanističke nauke su sve naučne discipline, čiji je predmet proučavanja čovek u onim
njegovim aspektima po kojima se razlikuje od prirode i drugih organskih bića)

Primenjene nauke.

Posebno mesto u ovakvoj klasifikaciji pripada

primenjenim

naukama,

koje stoje između prirodnih i društvenih nauka (tehničko-tehnološke nauke)

Izučavaju praktičnu primenu

–

zakona neorganske prirode u društvenoj proizvodnji (tehnika u užem smislu) i

–

zakona organske prirode u društvenoj praksi (poljoprivreda, medicina,
veterina)

Psihologija.

Na granici između prirodnih i društvenih nauka

Nauka o posebnom i

najvišem obliku kretanja, koji je vezan za moždanu materiju,

nauka o psihičkim

pojavama.

Povezana je sa anatomijom i filozofijom, ali, i sa društvenim naukama, jer je

ljudska svest društvena svest .

Klasifikacija nauka prema Sariću:

1. Prirodno-matematičke nauke
2. Društveno-humanističke nauke

Klasifikacija prema Zakonu o visokom obrazovanju

•

Prirodno-matematičke nauke

•

Tehničko-tehnološke nauke

•

Medicinske nauke

•

Društveno-humanističke nauke

Kovač se postaje kovanjem

Mnogi naučnici često su sami, empirijskim putem, bez gotovo ičije pomoći, sticali široka
saznanja i ovladali metodologijom svoje naučne discipline. To  su, u većini slučajeva,
postizali   po   cenu   velikih   napora   i   ne   malog   lutanja,   uzaludnog   rasipanja   vremena   i
energije. Da bi se neiskusni, ali talentovani mladi Ijudi koji se spremaju za naučni poziv,
prištedeli uzaludnog lutanja i izlišnog trošenja snaga, u mnogim zemljama, u prvom redu
u   SAD,  postoje   razne   knjige  i  kursevi  koji   se   bave  metodama  i  tehnikama  naučnih
lstraživanja.  Zanat   naučnika,   kao   i   mnogi   drugi   zanati,   najbolje   uči   u   dodiru   sa
majstorom,   učiteljem,   radeći     s   njim   u  “radionici”,   tj.   u   seminaru   ili   u   laboratoriji,
posmatrajući kako on radi,  čitajući inteligentno i analizirajući pažljivo njegove radove i
radove drugih istaknutih naučnika u izvesnoj naučnoj disciplini I jos vise, praksom.
Osobine solidnog naučnika su izuzetna marljivost,  snažna volja i strpljenje, sposobnost
za   intenzivnu   pažnju   i   duboku   koncentraciju,   razvijena  sposobnost   razmišljanja,
izgrađene navike discipline i tačnosti I, I iznad svega, stvaralačka  mašta,  široka  opšta
kultura I stručno obrazovanje.