1. UVOD
Prema većini autora smatra se da je gajenje vinove loze započeto prije 8000 godina na
području Crnog i Kaspijskog mora i polako se širilo prema Mediteranu, a odatle dalje.
Vinova loza je biljka iz porodice lijana. Čokot plemenite loze raste veoma brzo i jako se
izduţžuje. Ako se pri porastu ne osloni na druge predmete, stablo loze se ne može održati u
uspravnom položaju. Zahvaljujući brzom rastenju, u slobodnoj prirodi stablo jednog čokota
može da dostigne velike razmjere.
Priroda rastenja stabla u kulturne loze opravdava potrebu za redovnom rezidbom ove
biljke čime se primorava da obrazuje određene, za tehnologiju gajenja prihvatljive oblike stabla,
i zato joj skoro uvjek treba obezbjediti naslon.
Vinova loza kao gajena biljka u vinogradu, naziva se različitim imenima: čokot, gidža,
trs, panj, glava, ili loza.
Na čokotu se razlikuju: podzemni i nadzemni dio
. Podzemni dio čokota
je korjenov
sistem.
Nadzemni dio čokota
čini stablo čokota.
Na čokotu se razlikuju vegetativni i generativni organi.
Vegetativni organi
čokota su: korijen, stablo, lastar, zaperak, list, pupoljaki i okce.
Generativni organi
čokota su: cvast, cvijet, vitica, grozd, bobica i sjemenka.
2.2.
STABLO
Stablo je nadzemni dio čokota i ono se najčešće račva u krakove. Na krakovima su rodni
čvorovi koji završavaju sa jednogodišnjom lozom. Visina stabla i njegov oblik su različiti i
zavise od načina gajenja i od klimatskih i zemljišnih uslova. U praksi se često sreću tri visine
stabla i to:
nisko stablo, visine do 50 cm,
srednje visoko stablo, visine od 50 do 80 cm,
visoko stablo, iznad 80 cm.
Stablo vinove loze nije tako čvrsto kao stabla mnogih višegodišnjih biljaka, zbog čega
joj je za uspiješan razvoj neophodan naslon. U životu čokota stablo ima više funkcijaja:
ono sprovodi vodu i mineralne materije od korjena do lista,
sprovodi organske materije od lista do korjena,
služi za skladištenje rezervnih hraniva koja neophodna za normalan razvoj čokota.
stablo ima i mehaničku funkciju, obezbjedjenje pravilnost poloţaja ostalih organa u
prostoru.
