SADRŽAJ:
Uvod .................................................................................................................... 2
1.0 Pojam e-Uprave ............................................................................................. 3
1.1 Definicija elektronskog poslovanja ........................................................... 4
2.0 Osnovni koncept e-Uprave ............................................................................ 5
2.1 Ciljevi e-Uprave ........................................................................................ 5
2.2 Realizacija koncepta e-Uprave ................................................................. 6
2.3 Principi e-uprave ....................................................................................... 7
2.4 Segmenti e-uprave ................................................................................... 7
2.4.1 G2G
.................................................................................................. 7
2.4.2 G2E
.................................................................................................. 8
2.4.3 G2B
.................................................................................................. 8
2.4.4 G2C
.................................................................................................. 8
3.0 Provođenje radikalnih promjena u javnoj upravi ............................................ 8
4.0 Od automatizacije do e-Uprave ..................................................................... 10
4.1 Faze razvoja e-Uprave ............................................................................. 11
5.0 Prednosti olakšica e-uprave ........................................................................... 12
Zaključak .............................................................................................................. 14
Literatura .............................................................................................................. 15
1.0 Pojam elektronske uprave
Elektronska uprava ili e-uprava je termin čije definicije variraju od upotrebe
informatičke tehnologije kako bi se olakšao promet informacija i savladale fizičke
prepreke tradicionalnih sistema do korišćenja tehnologije kako bi se povećala
dostupnost i olakšalo izvršenje javnih službi u korist građana, privrednika, kao i
zaposlenih u tim službama. E-government je skraćenica nastala od elktronske uprave,
mada se neki put upotrebljavaju izrazi kao digitalna uprava, on-line ili Internet uprava.
Sam pojam se odnosi u širem smislu na olakšavanje procesa informacije, komunikacije
i transakcije između i unutar državnih institucija. Ona takođe pokriva olakšavanje
procesa informacije, komunikacije i transakcije izmedju državnih institucija, građana i
preduzeća. Da bi se olakšao taj proces interakcije misli se prije svega na korišćenje
elektronskih informacijskih i komunikacijskih tehnologija. Proces informacije se definiše
kao jednosmjerno dobijanje informativnih podataka. O komunikaciji se govori kada
postoji dvosmjerna razmjena informacija. Transakcija je prenos objekta ili prava između
dva u komunikacionom procesu participirajuća subjekta
Tabela 1. Pojam interakcije izmešu dva subjekta
Razlikuju se sledeći pojmovi interakcije između dva subjekta
1.
Informisanje
Snabdijevanje informacijama preko veb prezentacijama
administrativne ustanove
2.
Komunikacija
Mogućnost interaktivne razmjene informacijama
3.
Transakcija
Proces pružanja usluga
Ustaljeno viđenje stvari iz definicija e-uprave, je, da je e-uprava zapravo
automatizacija, odnosno kompjuterizacija postojećeg “papir sistema”, koja će dovesti do
novih stilova upravljanja, novih načina raspravljanja i određivanja strategija, obavljanja
poslova, kao i organizovanja i dostavljanja informacija. Implementacijom e-uprave mogu
da se riješe prethodno navedeni problemi, čime se omogućava efikasniji servis prema
stanovništvu, smanjenje troškova, jednostavnije obavljanje poslova uz dobru
organizaciju, manje papirologije, kao i lakša komunikacija putem Interneta, mobilnih
tehnologija i sl. Takođe, e-uprava omogućava suzbijanje korupcije i efikasniji odnos sa
3
privrednim subjektima. Ono što se kod ovog načina podrazumijeva je i dostupnost
klijentima 24 časa dnevno, za razliku od klasičnog pristupa gdje dostupnost zavisi od
radnog vremena šaltera.
Opšte određenje pojma e-uprave je znači dostupnost servisa i usluga državnih
službi elektronskim putem. Danas je to najvećim dijelom preko Interneta, mada postoje i
drugi načini kao što su putem telefona, faksa, Call centra i sl. E-uprava su online servisi,
koji su dostupni preko vladinih Web stranica i najzastupljeniji je na nivou opština i
gradova, zbog velike bliskosti sa građanima. E-uprava je okrenuta i namenjena prije
svega građanima, ali i poslovnim subjektima i organizacijama. Ono što je takođe bitno je
da su ovi servisi na raspolaganju 24 časa dnevno, 7 dana u nedelji, 365 dana godišnje.
Umjesto odlaska u vladine odsjeke, agencije i kancelarije radi popunjavanja prijava i
registracije ili ovjere nekih formulara, svi poslovi se obavljaju povezivanjem na Internet i
popunjavanjem formi na službenoj Web stranici.
1.1
Definicija elektronskog poslovanja
Pošto je e-Uprava primjena principa elektronskog poslovanja u javnoj upravi
trebalo bi upravo definisati pojam elektronskog poslovanja.
Šta e-Poslovanje nije:
e-Poslovanje nije ventil tradicionalnom poslovanju,
e-Poslovanje se ne ograničava samo na tehnološke aspekte,
e-Poslovanje nije odgovornost samo informatičara,
e-Poslovanje se ne bi smjelo ograničiti samo na jedan sektor ili funkcionalno
područje
e-Poslovanje nije ventil tradicionalnom poslovanju
- e-Poslovanje organizacije bi
trebalo tako dizajnirati da ono nakon određenog vremena postane glavni pokretač
korporativne kulture i osnovni faktor za ostvarivanje sinergije
e-Poslovanje se ne ograničava samo na tehnološke aspekte
- Ako se prevelika
pažnja posveti tehnologiji, a pri tome se djelomično ili potpuno ignorišu socijalna
dinamika, političke međuzavisnosti, poslijedica će sigurno biti katastrofalna
implementacija
4
