Visoka tehnicka skolastrukovnih studija Zvecan
Studijski Program: Zastita od Pozara
Seminarski rad
Efekat staklene bašte
Nis, 20. januar 2017. godine
SADRŽAJ:
1. Uvod ............................................................................................................................. 2
2. Mehanizam delovanja efekta staklene bašte .................................................................. 4
3. Gasovi staklene bašte ..................................................................................................... 4
3.1. Vodena para ............................................................................................................ 5
3.2. Ugljen-dioksid ........................................................................................................ 5
3.3. Metan ...................................................................................................................... 6
3.4. Azot(I)-oksid ........................................................................................................... 6
3.5. Jedinjenja fluora ...................................................................................................... 7
3.6. Neke druge sintetičke materije ............................................................................... 7
4. Ostali faktori koji utiču na efekat staklene bašte ........................................................... 7
5. Povratni mehanizmi unutar klimatskog sistema ............................................................ 8
6. Klimatski modeli ............................................................................................................ 9
6.1................................... Moguće klimatske promene usled povećanja koncentracije
ugljen-dioksida u atmosferi
7. Izvod iz istorije proučavanja efekta staklene bašte ...................................................... 11
8. Kontrola emisije gasova staklene bašte ....................................................................... 12
1. Uvod
1
Dalje, deo Sunčevog kratkotalasnog zračenja koje dospe do površine Zemlje pretvara se u
dugotalasno toplotno (infracrveno) zračenje i vraća se nazad u atmosferu.
Neki gasovi, poput vodene pare, ugljen-dioksida, metana i azot-suboksida, apsorbuju deo
ovog infracrvenog zračenja, privremeno sprečavajući njegovo otpuštanje u svemir. Pošto se ovi
gasovi zagrevaju, oni emituju infracrveno zračenje u svim smerovima. Deo ovako nastale toplote
vraća se ka Zemljinoj površini koju dodatno zagreva (što je poznato upravo kao efekat staklene
bašte), a deo biva vraćen u svemir. Ovakav protok toplotnog zračenja stvara ravnotežu između
ukupne količine toplote koja dolazi od Sunca i količine toplote koja se otpusti u svemir. Ova
ravnoteža ili energetski balans između Zemljine površine, atmosfere i svemira od velikog je
značaja za održavanje klime koja omogućava opstanak života na Zemlji.
Slika 1.
Ilustracija efekta staklene bašte
Pomenuti gasovi, koji zadržavaju toplotu u atmosferi, nazivaju se gasovima staklene bašte.
Bez ovih gasova, toplotna energija apsorbovana i odbijena od Zemljine površine lako bi se vratila
3
