VISOKA TEHNOLOŠKO UMETNIČKA STRUKOVNA ŠKOLA
LESKOVAC
2016/2017
Seminarski rad iz Ekonomike i organizacije
Тема: Ekonomska misao o
industrijalizaciji
Smer: Tekstilna tehnologija
Profesor:
Student
Dr, Miodrag Trajković
Ivan Ilić 969/14
1
Sadržaj
Uvod
2
1. Argumenti protivnika industrijalizacije
3
2. Stavovi pristalica industrijalizacije
4
3. Stadijumi industrijalizacije
7
3.1. Objašnjenje stadijuma industrijalizacije
7
3.2. Etape industrijalizacije
3.2.1. Početna etapa industrijalizacije
8
3.2.2. Središna etapa industrijalizacije
8
3.2.3. Završna faza industrijalizacije
9
3.3. Faze razvoja industrije
10
3.3.1. Početna faza razvoja industrije
10
3.3.2. Faza kvantitativne ekspanzije industrije
10
3.3.3. Faza balansiranja razvoja industrije
10
3.3.4. Faza specijalizacije industrije
11
3.3.5. Faza među sektorske diverzifikacije industrije
11
Literatura
12
4.
3
1. Argumenti protivnika industrijalizacije
Kao protivnici industrijalizacije u ekonomskoj literaturi se navode: fiziokrati,
ekonomski romantičari i socijalni utopisti. Oni su svoje stavove o industrijalizaciji
definisali još u početnom periodu razvoja industrije.
Stav
fiziokrata
u odnosu na industriju proizilazi iz njihovog svatanja da je
samo poljoprivreda proizvodna delatnost, da samo ona proizvodi višak vrednosti i da
je ona značajna za veličinu narodnog dohotka i proširenu reprodukciju u jednoj
zemlji. PO njima industrija je privezak poljoprivrede jer ona ne doprinosi ni povećanju
nacionalnog dohotka, ni povećanju viška vrednosti, niti može da omogući proširenu
reprodukciju.
Stavovi
ekonomskih romantičara
, u odnosu na industrijalizaciju, sadržane su
pre svega u učenju
Sismondija
(Sismondy). Prema njihovom učenju industrija je
veštačka radinost . Zemlje i vlade zemalja koje nastoje da razvijaju industriju, u
stvari , siluju prirodu forsiranjem tog razvoja. Sismondi se zalaže za sitnu robnu
proizvodnju, jer samo u njoj može biti harmonija društvenih odnosa u proizvodnji, a
svaka izmena u karakteru robne proizvodnje može da naruši tu harmoniju.
Slično učenju ekonomskih romantičara je učenje
socijalista utopista
(Saint-
Simon, Fourier, Oven). Oni su smatrali da je skladnost u društvu jedino moguća na
bazi poljoprivrede, da industrija uništava samostalne proizvođače, izaziva
nezaposlenost , razvije kapitalizam i stvara bedu radničke klase. To znači da nisu
uvideli pozitivne strane industrije koje treba da budu rezultat njenog razvoja.
Učenje
narodnjaka u Rusiji
, koji su se zalagali za seljačku Rusiju bez
kapitalizma koji se razvija na bazi industrije, slično učenju socijalista utopista . Oni su
bili za Rusiju bez razvoja industrije, za Rusiju sa poljoprivrednom proizvodnjom, za
seljačku Rusiju.
Zajednička karakteristika svih stavova protivnika industrijalizacije omogućuje
konstataciju iz koje sledi: vreme u kojem su oni živeli nije im dozvolilo da osete
neizbežnost razvoja koji vodi ka krupnoj mašinskoj proizvodnji. Oni nisu mogli u to
vreme da vide neminovnost razvoja proizvodnih snaga i neminovnost rasta industrije.
