2
SADRŽAJ:
1. Uvod....................................................................................................................2
2. Ekonomske funkcije...........................................................................................4
2.1.
Funkcija tražnje.......................................................................................4-
7
2.2.
Funkcija ponude......................................................................................8-
9
2.3.
Funkcija
prihoda.......................................................................................10
2.4.
Funkcija troškova(ukupnih, prosečnih,
graničnih)................................11
2.5.
Funkcija
dobiti...........................................................................................11
2.6.
Funkcija
troškova......................................................................................13
2.7.
Funkcija
prihoda.......................................................................................14
3. Elastičnost ekonomskih funkcija.....................................................................14
3.1. Elastičnost potražnje.................................................................................15
3.2. Elastičnost funkcije prihoda.....................................................................16
4. Analiza ponude i tražnje......................................................................................17
4.1. Tržišni mehanizmi analiza ponude i tražnje .............................................17
4.2. Sustret ponude i tražnje – tržišna ravnoteža.............................................18
4.3. Pomak od ravnoteže...................................................................................18
5. Zaključak.............................................................................................................19
6. Literatura.............................................................................................................20
4
x
=
f
(
p
)
budući da najveći uticaj na promjenu količine tražnje nekog dobra ima njegova
cijena a pritom treba isključiti uticaj ostalih faktora.
Oblast definisanosti ove funkcije se određuje iz uslova:
1. p>0 (cenajenaravnouvekpozitivna)
2. x>0 (potražnjazanekimproizvodommorabitipozitivna)
3. x’=f
1
’(p)<0 (porast cene nekog proizvoda smanjuje njegovu
potražnju) .
Što je veća cijena nekog dobra to je manja potražnja za njim, tj. potražnja se
mijenja obrnuto proporcionalno s promjenom cijene što se može zapisati
matematičkomformulom:
x
'
=
dx
dp
<
0
Aproksimira se nekom od sljedećih funkcija:
1.
x
=
a
−
p
b
2.
x
=
1
ap
+
b
3.
x
=
a
−
p
2
b
4.
x
=
a
−
√
p
b
5. x=
√
a
−
p
b
6.
x
=
b
p
α
+
c
,
α
>
0
7.
x
=
a e
−
bp
5
8.
x
=
p
α
e
−
b
(
p
+
c
)
gdje su
a
,
b
i
c
pozitivne realne konstante za neko vremensko razdoblje.
Za ekonomsku analizu posmatra se samo I kvadrant, tj. područje na kojem su
cijena i tražnja nenegativne i pri tom se to područje naziva
područjem varijabiliteta
cijene itražnje.
Svakoj od navedenih funkcija odgovara krivulja koja opada u I kvadrantu, a
osnovna razlika među njima je u tome da neke od njih opadaju sporije, a neke brže, tj.
neke su krivulje konveksne, a neke konkavne.
Grafički ćemo prikazati neke od navedenih funkcija:
1)
x
=
a
−
p
b
je polinom 1. stepena, tj. linearna funkcija
Slika 1.
Graf linearne funkcije je pravac
(Slika 1). Sjecište sa osi
x
je u tački
(0,
a
/
b
), a sjecište sa osi
p
je u tački (
a
,0),
pa je graf zadane funkcije prikazan na
slici 1.
Područje varijabiliteta je:
p
Î
[0,
a
] i
x
Î
[0,
a
/
b
)
2)
x
=
1
ap
+
b
je racionalna funkcija koja nema nula funkcije.
Horizontalna asimptota je pravac
x
= 0, a vertikalna asimptota je pravac
p
=−
b
a
.
Derivacija zadane funkcije (prvi izvod) je
x
'
= −
a
(
ap
+
b
)
2
