Ekoremedijacija jezera Palić

Seminarski Rad

Ekoremedijacija jezera Palić

Predmet: Kontrola kvaliteta životne sredine

Profesor: Dr. Dušan Mišković Student: Ivana Mikloši

br. indexa: 337/13

25. Avgust 2014.

Uvod

Tema ovog rada je “ Ekoremedijacija jezera Palić” . Već decenijama unazad, jezero
predstavlja divlju deponiju otpadnih voda koje dolaze iz Subotice. Gledavši situaciju od 1970.-ih
godina, pa do danas, problem ispravnosti vode iz jezera do danas nije u potpunosti
rešen.Izgradjen je pogon za prečišćavanje otpadnih voda, ali se to pokazalo kao delimično
rešenje, s obzirom da je voda u jezeru i dalje bogata nutrijentima ( azot i fosfor ) i nivo mulja
drastično raste.

Ekoremedijacija , u savremenoj nauci, predstavlja jedan prirodan proces, koji omogućava
obnavljanje i revitalizaciju degradiranih površina.

Ekoremedijacija ( eng.

Environmental remediation

) je proces čišćenja prirodnog okruženja,tj.

vraća kontaminirano područje u njegovo prirodno stanje, stanje koje nije štetno za ljude i druge
žive organizme. Predstavlja pružanje leka za problem zaštite životne sredine, odnosno bavi se,
kako uklanjanjem kontaminanata iz elemenata prirodnog okruženja, tako i “popravkom”
zagađene životne sredine. Koristi se primarno za ozdravljenje narušenih prirodnih resursa koje je
čovek sam, svojim aktivnostima uništio.

Slika 1: Pre i posle ekoremedijacije

Problem jezera Palić bi imalo konačno rešenje, ukoliko bi se primenio prirodni proces
ekoremedijacije, odnosno prirodan nacin prečišćavanja otpadnih voda iz jezera. Cilj ovog rada
jeste da pokušam da objasnim na koji način ekoremedijacija funkcioniše, kao i ukazati na
probleme koji vec decenijama prate Palićko jezero i eventualnu mogućnost konačnog rešenja
prečišćavanja mulja i nutrijenata iz jezera uz pomoć ekoremediacionog prirodnog procesa.

Kratak istorijat Palićkog jezera:

Palićko jezero udaljeno je od Subotice 8 km, pored mesta

Palić, koje je,upravo zbog lepote jezera postao značajan turistički centar Vojvodine.

Prvi dokumenti koji spominju jezero potiču jos od sredine XV veka, a prve mape krajem XVII
veka. U XVIII veku, uveliko su bila poznata lekovita svojstva jezerske vode i mulja.

Nastalo je u pradavna vremena kao izdansko, iako voda iz jezera najvećim delom potice od
padavina koje su ispunjavale udolinu. Jezero, po poreklu, spada u slana jezera (što se objašnjava
slivanjem vode sa okolnog terena, rastvarajući NaCl ). Danas je ono u potpunosti slatkovodno.

po životinje i ljude, dok

neke vrste, vezujući

atmosferski azot,

dodatno obogaćuju

vodu nutrijentima.

Jezerom Palić se

planski upravlja u cilju

obezbeđivanja uslova za

obavljanje funkcije

prijema voda iz

gradskog prečištača i

očuvanja banjskog

turizma.

Neodgovarajućim

upravljanjem i usled

uticaja koncentrisanih i

difuznih izvora zagađujućih materija (hranljive soli fosfora i azota), iz godine u godinu evidentan
je nezadovoljavajući kvalitet vode Palićkog jezera i životnih zajednica koja su vezana za nju.
Izvori hranljivih soli su uglavnom otpadne vode i poljoprivredne aktivnosti u blizini jezera.

Slika 5: Eutrofikacija Palićkog jezera

Prvi koncept ekoremedijacije jezera:

Potiče još od 1970.-ih godina prošlog veka. Zbog

neopravdane i munjevite industralizacije, crpele su se ogromne količine vode.Priznata definicija
od strane naučnika glasi: “

Neposredno nakon upotrebe, sveža- čista voda postaje otpadna.

Poenta je da hemijske industrije koje učestvuju u proizvodnji veštačkih đubriva,kao i fabrike
koje za konačan produkt dobijaju sumpornu kiselinu, nisu trebale da se grade u naseljima koji
nemaju stalan protočni sistem vode. Ali, ako se tako nešto već desilo, sva voda koja se koristila u
proizvodnji decenijama unazad, trebala je biti tretirana pre ispuštanja u jezero.Te vode su otpadne
vode bogate nutrijentima( azotom i fosforom ) koje netretirane i ispuštane u plitko jezero
( decenijama unazad) dovode do nagle eutrofikacije,što logično vodi do nagomilavanja mulja u
jezeru i pomora celokupnog živog sveta u njemu. U period od 1971. -1975. godine , mulj u jezeru
iznosio je 1m( prosečna dubina jezera je 2 m),kada je i donešena konačna odluka o izvođenju
delova projekta sanacije jezera Palić. Novoizgrađenim kanalom, voda jezera Palić ispuštena je u
Ludaško jezero, a zatim potokom Kireš u Tisu. Isušivanjem jezera nakon nekoliko letnjih perioda
otklonjeno je preko 2 miliona m3 osučenog mulja.