1. Pojam globalizacije
2. Definisanje globalizacije
-intenzifikacija društvenih odnosa širom sveta koja povezuje udaljena mesta na način da lokalni
događaji budu oblikovani događajima koji se odvijaju daleko i obrnuto (Gidens, 1990)
3.
Osnovni aspekti globalizacije
Ekonomski aspekti
– globalna ekonomija – multinacionalne kompanije – globalni protok
novca, roba, usluga, globalni brendovi – slobodno tržište;
Ideološko-politički aspekti – univerzalizacija liberalnog kapitalizma, prava radnika, ljudskih prava i
sloboda, prava manjina, dominacija zapadne civilizacije;
Komunikacioni aspekti
– mediji, satelitska i kablovska televizija, informatizacija, digitalizacija,
internet, društvene mreže;
Kulturni aspekti
– homogenizacija kultura, stvaranje globalne kulture, konzumerizam, brendomanija,
kosmopolitizam, transformacija lokalnih kultura
Geografski aspekti
– geografsko sužavanje prostora i kompresija sveta – vazdušni saobraćaj, globalna
dostupnost i pristupačnost različitih geografskih prostora;
Ekološki aspekti
– briga za okruženje, fizičku infrastrukturu, ekosisteme, međunarodne organizacije i
inicijative;
Vojno-bezbednosni aspekti
– globalni stavovi i borba protiv svetskog terorizma, ratova, preteranog
naoružavanja, narko-mafije;
Individualni aspekti –
formiranje ukusa, građenje ili menjanje kulturnog i ličnog identiteta, stila
života, provođenja slobodnog vremena, ponašanja u potrošnji
Virtuelni aspekti
– uticaj masovnih elektronskih medija na kosmopolitizam i kulturnu raznovrsnost
kao integralne komponente globalne kulture; uranjanje u sopstveni kibernetički prostor
kreira sopstvenu virtuelnu realnost (izbor omiljenih radio stanica ili TV kanala, web. sajtova);
putovanje kroz kibernetički prostor suprostavlja se putovanju kroz fizički prostor; umanjenje
realnih socijalnih kontakata i povećanje virtuelnih kontakata (prijateljstv na Facebook-u;
konekcije na Linkedin-u i sl.); relativizuju se prostorne razdaljine; dolazi do anihilacije
(totalnig uništenja) prostora u realnom svetu postojanjem simuliranog, virtuelnog sveta;
„hiper – deteritorijalizacija“.
4.
Turizam kao globalna pojava
UNWTO - 2017:
1.323 miliona međunarodnih turističkih dolazaka, ili 84 miliona više nego u 2016. godini;
1.332 milijarde američkih dolara ostvarene turističke potrošnje, ili 52 miliona više nego u 2016.
godini;
WTTC / svetski savet za putivanja i turizam/ - 2017:
10,2% ukupan (direktan i indirektan) udeo turizma u globalnom društvenom proizvodu za 2016.;
4,4%
ukupnih svetskih investicija činile su investicije u putovanja i turizam 2016.;
9,6% ukupne svetske zaposlenosti ili preko 292 miliona poslova direktno i indirektno podržanih od
strane putovanja i turizma
u 2016.;
6,6% svetskog izvoza činio je izvoz od turizma u 2016.
5. Zajednicka obelezja globalizacije i turizma
Širenje svesti o pripadnosti globalnom selu - (ljudskoj vrsti, planeti zemlji, o postojanju drugih
kontinenata, naroda, država, jezika i kultura – od antičkog doba, preko velikih geografskih otkrića,
telefona, radija, televizije do interneta); podsticanje potreba za putovanjima – razvoj turizma;
Razvoj interpersonalnih komunikacija – kroz razvoj medija; komuniciranje u kibernetičkom prostoru
podstiče potrebu za komuniciranjem u fizičkom prostoru; podsticanje potreba za putovanjima –
razvoj turizma;
Širenje prostornog obuhvata i rušenje geografskih granica – trenutna informisanost o globalnim
dešavanjima putem digitalnih medija; podsticanje potreba za putovanjima – razvoj turizma;
Kontrakcija prostora i vremena - sužavanje prostora, smanjivanje razdaljina skraćivanjem vremena
putovanja sa jednog na drugi kraj sveta; podsticanje potreba za putovanjima – razvoj turizma;
Sukob globalizacije i tribalizacije:
- globalizacija
– teži objedinjavanju sveta;
- tribalizacija
(po Tribalima, srednjebalkanskim plemenima iz predrimskog perioda, tribalizam –
plemenski način života, retrogradni, nazadni) – teži jačanju lokalnog identiteta;
Mešavina rizika i poverenja
– Janusovo lice globalizacije; Janusovo lice turizma (Janus starorimsko
božanstvo sa dva lica – simbol svih stvari i pojava koje imaju i dobru i lošu stranu);
Fuzija nacionalnih kultura
– međuzavisnost i preklapanje nacionalnih kultura – težnja ka nastanku
globalne kulture; globalne komponente turističke kulture (kulture putnika, hotelskog gosta);
Međuzavisnost globalnog i lokalnog
– lokalni prirodni, epidemiološki, ekonomski, politički, kulturni
procesi mogu postati globalni i obrnuto; turizam afirmiše i globalizuje lokalne vrednosti, istovremeno
težeći da očuva njihovu autentičnost.
6. Globalni komunikacioni sistemi
Izveštaj o stanju digitalizacije u svetu za 2017. godinu
Broj internet korisnika u svetu je 3,77 milijardi, a penetracija iznosi 50 %
Broj korisnika društvenih medija je 2,8 milijardi, a penetracija iznosi 37 %
Broj korisnika mobilnih mreža je 4,92 milijarde, a penetracija iznosi 66 %
Broj korisnika koji na mobilnim telefonima koriste društvene medije iznosi 2,56 milijarde, a
penetracija iznosi 34 %
Broj korisnika koji kupuju na internetu je 1,61 milijardi, a penetracija iznosi 22 %.
U odnosu na prethodnu godinu, broj korisnika interneta je rastao po stopi od 10 %.
Broj aktivnih korisnika društvenih medija rastao je po stopi od 21 %.
Broj mobilnih korisnika rastao je po stopi od 5 %.
Broj mobilnih korisnika društvenih mreža rastao je po stopi od 30 %.
