HISTORIJA NASTANKA I RAZVOJA TENISA U SVIJETU
SEMINARSKI RAD IZ TENISA
4
1. HISTORIJA NASTANKA I RAZVOJA TENISA U SVIJETU
Tenis je sportska igra loptom uz upotrebu reketa. Cilj igre je da se lopta prebaci preko
mreže na određeni dio protivnikove polovine terena. Takmičari se bore u singlu (igra
pojedinaca) ili (i) u dublu (muški parovi, ženski parovi, mješoviti parovi). Igra ili meč
održava se u dva ili tri dobijena seta. Singl se igra na terenu razmjera 23,77x8,23 m; dubl
23,77x10,97 m. Po sredini terena je razapeta mreža duga 10,06 m za singl, a 12,80 m za dubl.
Visina mreže na sredini je 91,44 cm, a sa strane terena 106,68 cm. Lopta ima u promjeru 6,35
-6,67 cm i težinu 56,59 - 58,47 g.
Najveća takmičenja u svijetu su GRAND SLAM turniri u pojedinačnoj konkurenciji
(Melbourne, Roland Garros, Wimbledon, Flushing Meadow), Davis Cup za muškarce
odnosno Federation Cup za žene u ekipnoj konkurenciji. Posljednjih godina tenis je u velikoj
ekspanziji sa tendencijom širenja popularnosti i masovnosti širom svijeta. Stoga je
neophodno da se u tenisku edukaciju uključi što veći broj stručnjaka raznih profila, sa ciljem
da se rezultati neprekidno poboljšavaju i da tenis dobija kako na kavantitetu, tako i na
kvalitetu. Jedan od najvažnijih uslova za kvalitetan stručni rad u našoj sredini je školovanje
stručnog trenerskog kadra. Interdisciplinarni pristup u ovoj oblasti kakav je zastupljen na
Fakultetu za fizičko vaspitanje, predstavlja bazu za stvaranje kreativnih i modernih
stručnjaka.
Po nekim podacima tenis se igrao još u starom vijeku, normalno ne u današnjoj formi.
Kao zemlje teniskog prapočetka navode se Egipat, Grčka i Rim. Igra se potom razvijala i
približavala današnjoj formi tokom srednjeg vijeka u Italiji (XI v.) i Francuskoj (kraj XIII -
početak XIV v.). Preteče današnjeg tenisa su, dakle, pallone u Italiji, langue paume u
Francuskoj i stara baskijska nacionalna igra pelote. Naziv tenis potiče od francuske reči
"tenez" što znači "držite, pažnja". Krajem XVI i početkom XVII vijeka tenis postaje veoma
popularna igra u čitavoj zapadnoj Evropi. U Francuskoj je od 1657. god., izrađeno čak 114
igrališta koja su se zvala "kuće za loptanje". Englezi su igru prenijeli iz dvorane na livadu,
lawn.
Godina 1847. smatra se "rođenjem" današnjeg tenisa kada se formiraju igrališta i
pravila slična današnjim. Prva pravila lanjn tennis izdata su 1875. godine, a prvo zvanično
takmičenje održano je u Vimbldonu 9-19 VII 1877. god., a pobijedio je Spencer William
Gore. 1883. god. je osnovan Engleski teniski savez, u Americi se počelo igrati 1876. god.,
potom u Njemačkoj i Austriji.
5
Teniski Savez Jugoslavije osnovan je u Zagrebu 27. 08. 1922, a obnovljen u Beogradu
15. 10. 1948. Prvi Davis Cup muških nacionalnih reprzentacija održan je 1900. god., kada je
pobednik bila reprezentacija SAD koja je u finalnom meču u Bostonu savladala Britaniju sa
3:0. Prvi Federation Cup nacionalnih ženskih reprezentacija održan je 1963. god. uz učešće
16 reprezentacija, a u finalu je reprezentacija SAD savladala Australiju sa 2:1.
1.1. Historija tenisa
Tenis je sportska igra između dva (singl - pojedinačno) ili četiri igrača (dubl - u
parovima). Parovi mogu biti muški, ženski i mješoviti. Izvodi se na obilježenom igralištu s
reketima i teniskom lopticom po utvrđenim pravilima. Igrači stoje jedan naspram drugoga na
mrežicom podijeljenom igralištu i pokušavaju, pomoću teniskog reketa, lopticu vratiti u
protivničko polje tako, da protivnik više nije u mogućnosti, regularnim putem, vratiti udarac.
Grci i Rimljani imali su igre loptom, koje su kasnije prihvatili Francuzi. Jednu igru
nazivali su Jeu de Paume (”že d pom”), što je preteča današnjeg tenisa. Neki stručnjaci
smatraju da je ova igra ponikla u Egiptu i Perziji, a da se igrala i kod Arapa, prije Karla
Velikog. Oko 1300. godine bila je također poznata pod imenom la bud, a u toku 14. vijeka
igrala se u cijeloj Francuskoj. Luj X je umro od nazeba, koji je dobio igrajući ovu igru. Za
tenis se kaže da je kraljevska igra, jer su francuski i engleski kraljevi pokazivali veliko
interesovanje za ovu igru.
U Francuskoj se smatralo da je Henrik II najbolji igrač tenisa, a kasnije je Luj XIV
imao stalno osoblje, koje se brinulo o njegovim teniskim igralištima. Tenis, kao ime igre prvi
put se javlja u knjizi objavljenoj 1400. godine. Engleski kralj Henrik VIII sagradio je 1529.
godine u Hamptom Courtu svoje tenisko igralište, na kome se i danas igra tenis. Tu prvobitnu
verziju tenisa mnogi nazivaju realni tenis. Izraz tenis potiče od francuskog glagola tenir
(imperativ, množ.) što znači držite, odnosno srednjeengleskog pojma tenes tj. tenetz.
Mnogi teniski historičari smatraju da moderni tenis potiče između 1859-65. godine, kada su
Harry Gem i Auguiro Perrera izumili novu igru s reketima, koja je vrlo sličila badmintonu.
Oni su 1872., s dvojicom kolega, osnovali prvi teniski klub u svijetu, dok se prvi teniski
turnir spominje 23.7.1884. u Shrubland Hallu.
Moderni tenis potiče iz Velike Britanije još iz kasnog 19. vijeka. Nosio je prvobitni
naziv "Lawn tennis", što bi označavalo tenis na travnjaku. Ubrzo je stekao veliku popularnost
u Evropi, a kasnije i u cijelom svijetu. Tenis je olimpijski sport i igraju ga i mlađe i starije
generacije. Pravila tenisa nisu bitno izmijenjena još od kasnih 1890-ih. Jedine dvije značajne
izmjene dogodile su se nakon 1970. godine. Prihvaćeno je novo pravilo "tiebreaker" za
