UNIVERZITET EDUCONS
FAKULTET ZAŠTITE ŽIVOTNE SREDINE
SREMSKA KAMENICA
Seminarski rad iz predmeta: Nauka o zemljištu
Industrijsko zagađenje zemljišta
Kandidat: Nastavnik:
Robert Vizi Z13/13 prof. dr Mira Pucarević
Marko Kekić Z03/13
Novi Sad, jun 2014.
3
2. Zagađenje zemljišta
Smatra se da zemljište, zajedno sa vodom i vazduhom spada u obnovljive prirodne resurse. Međutim, s
obzirom na ograničenu ukupnu količinu i izuzetno spor proces nastajanja, kao i neprekidno zagađivanje
i neracionalno korišćenje od strane čoveka, zemljište ipak treba smatrati ograničenim, odnosno
neobnovljivim prirodnim bogatstvom. Ukoliko se zemljište racionalno iskorišćeve i pri tom se podstiče
njegovo prirodno obnavljanje ono može biti obnovljivi resurs. Jednom uništeno, obnavlja se sporo,
tokom geoloških epoha, te se može smatrati potpuno izgubljenim i neobnovljivim. Proces gubljenja
zemljišta teče sporo, a posledice se najčešće manifestuju posle niza godina, kada više i nema uslova za
revitalizaciju ovakvih površina. Pod zagađivanjem zemljišta podrazumevaju se promene fizičkih,
hemijskih i bioloških svojstava zemljišta, koje dovode do smanjenja njegove plodnosti i sposobnosti za
normalno odvijanje procesa razlaganja, a samim tim i kruženja materije u prirodi.
Zemljište je jedno od najvažnijih i najvrednijih resursa prirode. Život na zemlji bi bio nemoguć bez
“zdravog” zemljišta. Najveći deo ljudske ishrane se zasniva na proizvodima dobijenim uz pomoć
zemljišta.
Zemljište se sastoji od oranske i neorganske materije koje čine 50% i vazduha i vode koji ispunjavaju
šupljine u zemljištu čineći ostalih 50%. Glavni razlog zašto zemljište postaje zagađeno je otpad koji je
proizveden pod uticajem čoveka.
1
2.1. Glavni izvori zagađenja zemljišta
1.
Nepravilno odlaganje proizvoda i otpada nastalih industrijskom aktivnošću
. Jedan od glavnih izvora
zagađenja zemljišta je nepravilno odlaganje proizvoda i otpada nastalih industrijskim aktivnostima.
Najčešći primer ovog problema je curenje iz rezervoara za skladištenje ili “slučajnim” odlaganjem na
nepredviđenim teritorijama.
2.
Nekontrolisano odlaganje otpada.
Pored vizuelnog efekta nekontrolisano odlaganje otpada može da
kontaminira zemljište i površinske vode. Svo nepravilno odlaganje otpada mora biti izbegnuto ili
koristiti propisane mere za odlaganje otpada.
3.
Otpad pri industrijskoj izgradnji i rušenje.
Sa napuštanjem nekadašnjih industrijskih građevina
dolazi do stvaranja otpada. Ovaj građevinski otpad je obično kontaminiran od strane prethodnog
industrijskog procesa i može da izazove dodatno zagađenje životne stredine i izaziva rizik za ljude koji
dolaze u kontakt sa njim. Da do ovoga ne bi došlo otpad nastao pri industrijskoj izgradnji i rušenju
mora biti kontrolisan prema propisanim merama. Pri izgradnji ovakve građevine potrebno je sprovesti
sledeće aktivnosti: pražnjenje i čišćenje cevi i rezervoara, kontrola otpada koji je možda tamo
skladišten, identifikacija i kontrolisano povlačenje materijala koji sadrže toksične materije...
4.
Podzemni rezervoari.
Ilegalno zakopavanje rezervoara sa otpadom, njihovo raspadanje tokom
vremena može da izazove zagađenje zemljišta i podzemnih voda.
5.
Nesreće pri transportu proizvoda.
Prosipanje može biti izazvano pri transportu opasnih materija koje
se moraju identifikovati, a zatim i ukloniti prema propisanim merama, da bi se izbeglo zagađenje
zemljišta.
6.
Nekontrolisano odlaganje otpada u vode.
Zemljište i vode mogu biti zagađene kao rezultat
nepravilnog odlaganja otpadnih voda iz industrija koje obično sadrže štetne materije. U fabrikama se
moraju koristiti propisani filteri za pročišćavanje.
1
Peyman Pour-Nasr Khakbaz, Saeid Mahdeloei: Soil Pollution Control Management Techniques and Methods, Department
of Environment, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran, 2012.
