Izveštaj o rezultatima istraživanja stavova javnog
mnjenja o društvenoj inkluziji dece sa smetnjama u
razvoju
1
ISTRAŽIVANJE SPROVELA AGENCIJA
IPSOS STRATEGIC MARKETING
11
3
OSNOVNE METODOLOŠKE NAPOMENE
Podacu su prikupljeni u periodu od 31. marta do 9. aprila 2009. godine putem terenske ankete
rađene u domaćinstvu ispitanika, „licem u lice“.
Uzorak je reprezentativan za populaciju Srbije bez Kosova, stare 12 i više godina, što znači da
se dobijeni podaci mogu generalizovati na celokupno stanovništvo Srbije staro 12 i više godina
Veličina uzorka 1079 ispitanika
33
4
NALAZI ISTRAŽIVANJA
SVEST O DECI SA SMETNJAMA U RAZVOJU
Prevladavajuće asocijacije građana Srbije na pomen dece sa ‘’posebnim potrebama’’ otkrivaju
percepciju ove grupe kao bespomoćne, zavisne od drugih i sa „lošom sudbinom“, što sve biva
zaokruženo osećajem sažaljenja. Tako 30% prvih, odnosno 32% svih iniciranih asocijacija spada u
kategoriju „tuga, sažaljenje, jadna deca“. Za njom sledi opažaj bespomoćnosti, odnosno
neophodnosti tuđe brige i staranja kod ove grupe dece (11% prvih, 13% svih dobijenih odgovora).
Učestana je i pomisao na „zlu kob“, odnosno na patnje dece sa ‘’posebnim potrebama’’ (6% prvih,
8% svih dobijenih odgovora), kao i vezivanje kategorije za bolest, nedostatak i hendikepe (v.
Grafikon br. 1).
Grafikon br. 1: Asocijacije na decu sa ‘’posebnim potrebama’’ – prvi odgovor i svi odgovori
U upotrebi je širok spektar naziva ove grupe dece. Najčešće korišćeni izraz jeste “Hendikepirana
deca” (17%). Često se koristi termin “Bolesna deca” (13%), ‘’Deca sa posebnim potrebama’’ (12%) i
kvalifikacije poput “Jadni, žalosni, nesrećni” (9%) i izraz “Deca sa smetnjama u razvoju” (8%).
Nekoliko naziva naglašava razvojne ‘’zaostatke’’ (deca ometena u razvoju, mentalno zaostala).
Najčešće upotrebljavani nazivi upućuju na bolest, telesni i intelektualni deficit.
Osobe iz najstarije uzrasne grupe, osobe sa najnižim obrazovanjem i one sa najnižim prihodima češće nego
ostatak opšte populacije Srbije koriste kvalifikacije “Jadni, žalosni, nesrećni”, a ređe termin ‘ “Deca sa
30%
11%
7%
6%
5%
4%
3%
3%
3%
3%
Tuga, sažaljenje, jadna deca
Potrebna im je pomoć, tudja
nega, bespomoćni
Bolest, bolesna deca
Nesreća, zla sudbina, muka,
patnja
Deca sa nedostatkom,
poremećajem
Odbačeni su, obeleženi,
izolovani
Hendikepirana deca
Nemaju normalan život, težak
život
Društvo mora više da pomogne,
obrati pažnju
Deca sa invaliditetom
44
Prvi odgovor
Svi odgovori
32%
13%
8%
7%
5%
5%
5%
4%
4%
4%
Tuga, sažaljenje, jadna deca
Potrebna im je pomoć, tudja nega,
bespomoćni
Nesreća, zla sudbina, muka, patnja
Bolest, bolesna deca
Deca sa nedostatkom,
poremeæajem
Odbačeni su, obeleženi, izolovani
Društvo mora više da pomogne,
obrati pažnju
Nemaju normalan život, težak život
Teška situacija za porodicu,
roditelje
Hendikepirana deca
