Kartografske projekcije

UNIVERZITET U BEOGRADU - TEHNIČKI FAKULTET U BORU

Prof. dr Nenad VUŠOVIĆ

[email protected]

Univerzitet u Beogradu, Tehnički fakultet u Boru, Vojske Jugoslavije 12, 19210 Bor

http://www.tfbor.bg.ac.rs

GEODEZIJA

KARTOGRAFSKE PROJEKCIJE

Prof. dr Nenad Vušović

Poglavlje 3

UNIVERZITET U BEOGRADU - TEHNIČKI FAKULTET U BORU

Univerzitet u Beogradu, Tehnički fakultet u Boru, Vojske Jugoslavije 12, 19210 Bor

http://www.tfbor.bg.ac.rs

Introduction to ArcGIS I

KARTOGRAFSKE PROJEKCIJE

Projektovanje  Zemljine  površi  sa  obrtnog  elisoida  na  ravan  (kartu  ili  plan)
matematički  je  složen  zadatak.  Pri  preslikavanju  površi  elipsoida  ili  sfere  u  ravan
nastaju deformacije površina, dužina i uglova.

Sistem projektovane mreže meridijana i paralela

Neke  projekcije  minimiziraju  deformacije
nekih  od  navednih  svojstava  po  cenu
maksimiziranja  grešaka  drugih  svostava.  U
izabranoj  projekciji  potrebno  je  zatim
konstruirati mrežu meridijana i paralela.

Kartografska projekcija je matematički model za preslikavanje položaja sa
trodimenzionalne površi Zemlje u dvodimenzionalni kartografski prikaz.

Ovo

preslikavanje nezaobilazno deformiše pojedine aspekte Zemljine površi, kao što su
površina, oblik, rastojanje ili pravac.

Kartografska projekcija

je matematička

transformacija sa koordinata referentnog
sistema na ravanske koordinate:

(

l, f

) -> (x, y).

Introduction to ArcGIS I

KARTOGRAFSKE PROJEKCIJE

Osnovno  kod  ovih  projekcija  je  da  se  tačke  ne
prenose  direktno  na  ravan,  već  prvo  na  neku
jednostruko  zakrivljenu  površ  koja  se  zatim
razvija u ravan. Kao projekciono telo koriste se
ravni, konusi ili cilindri.
Za razliku od izbora elipsoida, izbor kartografske projekcije ne utiče na promenu
koordinata dužine i širine, već samo na koordinate (y,x).

Sistem projektovane mreže predstavlja matematičku osnovu za izradu svake karte
ili plana

. Izmedju dve matematički odredjene površi mogu postojati različiti

uzajamni odnosi. Ovde je važan takav odnos podudarnosti dve površi, da svakoj
tački jedne odgovara potpuno odredjena tačka druge površi.

Prema položaju projekcijske ravni perspektivne projekcije se dele na:
polarne

, kod kojih ravan projektovanja dodiruje Zemljinu površ na polu;

poprečne

, kod kojih ravan projektovanja dodiruje Zemljinu površ u nekoj tački

ekvatora;

kose

(horizontske), kod kojih ravan projektovanja dodiruje Zemljinu površ u nekoj

tački čija je geografska širina 0

