UNIVERZITET CRNE GORE
FILOZOFSKI FAKULTET NIKŠIĆ
STUDIJSKI PROGRAM ZA SOCIOLOGIJU
SEMINARSKI RAD IZ
KVANTITATIVNIH METODA ISTRAŽIVANJA
Tema: Intervju
Predmetni profesor: Student:
Prof. dr Nataša Krivokapić Igor Kankaraš 625/16
Nikšić, januar 2021.
4
INTERVIJU KAO ISTRAŽIVAČKA METODA: Teorijski aspekti
1.Naučne paradigm: od pozitivizma do naturalističke paradigme
Za ovu vrstu metode se može reći da ima veliki potencijal i da omugućava donošenje validnih
zaključaka i ovu vrstu metode možemo svrstati u neku od zahtjevnih metoda.
Sagledavanje svijeta kao objektivnu stvarnost vrši pozitivisticka paradigma. Pozitivizmom se teži
da se svi aspekti stvarnosti prikažu kao cinjenica i naučni fenomen. Metodološki postupci prirodnih
nauka mogu biti direktno korišćeni u društvenim naukama, krajnji ishod istraživanja društvenih
pojava može biti definisan u vidu zakona i generalizacija koje definišu prirodne pojave. Idealno
znanje može samo da obezbjedi nauka, jedan je od stavova koje zastupa pozitivizam. Iz
pozitivisticke paradigme je proistakao naučni metod. Definisanje standarda i procedura su osnovna
postavka naučnog metoda, samim tim i da oni istaknu podudaranost i poklapanje imenovanih
zakona i dešavanja u svijetu. Uspostavljanje relacija na osnovu kvantativnih podataka je fokus
naučnog metoda. Pozitivizam je svoj vrhunac dosegao tokom sedamdesetih godina dvadesetog
vijeka. Kao neriješiv problem za pozitivističku paradigmu je taj da nastaju problemu u učenju,
nastavi i ljudskoj interakciji, jer je u kontekstu učionice i škole izražen aspekt da je kompleksnost
ljudske prirode i suština društvenih pojava u velikom kontrastu. Uspostavljanje pojava koje se
ponavljaju(one koje su vidljive) je moguće, tj. Pozitivistički pristup nam daje mogucnost da se
mogu ustanoviti, dok ne daje mogucnost sagledavanja pojava koje predstavljaju unutrašnji svijet.
Iskljucuje proučavanje brojnih vidova poimanja svijeta kao sto je estetsko, kritičko, moralno,
kreativno, i svodi ljudsko ponašanje na mehanicki aspekt. U proučavanju društva oformio se stav.
Razumjevanje društvenog svijeta moguće je samo sa stanovišta pojedinca koji je dio dogadjaja koji
je u središtu ispitivanja. Svijet je samo moguće razumjeti iznutra i to je nasuprot pozitivističkoj
postavci, društvene nauke moraju biti subjetktivne. Sagledavanje svijeta, koje se ogleda u tome da
istina nije jedinstvena i da postoje visestruke istine koje zavise od pojedinca, karakteristično je za
naturalističku paradigmu. U suštini naturalisticke paradigme je neodvojivo ono sto se zna i onaj koji
zna. Istrazivač je kljucni aspekt istraživanja i moze da bude iskljucivo subjektivan. Dobijeni
rezultati se analiziraju tako što se utemeljuju na teoriji, konačan rezultat se iskazuje detaljnom
analizom i opisom.
1.1 “Ugovoreni brak” izmedju pozitivizma i naturalizma: triangulacija u naučnim
istraživanjima
Potrebno je sagledavanje pojave iz više uglova, što se tice prikupljanja podataka korišćenje većeg
5
broja metoda. Da bi sa večom sigurnošću opisao pojavu, ukrštanje metoda - triangulacija kao
rešenje. Triangulacija može biti triangulacija istrazivača i metoda kojima se analizira odredjena
pojava. Detaljan uvid u istraživanu pojavu se ostvaraje ukrštanjem kvantativnih informacija o
veličini i frekvenciji pojave i kvalitativnih informacija iz perspektive učenika i konteksta.
2. Intervju kao naučna metoda
Intervju je jedan od načina kojim se dolazi do odredjenih podataka o istraživackoj pojavi. Razlika
izmedju razgovora i intervjua ogleda se u tome sto intervju ima odredjenu svrhu, i najčešće je u
formi dijaloga, ispitanik odgovara na pitanja, a istrazivač ih postavlja.
2.1 Tipovi intervjua i komunikativni zahtjevi
Vrste intervjua su:
Nestrukturisani- istraživač nema unaprijed odredjena pitanja nego ih forumiliše tokom
intervijua.
Polustrukturisani- unaprijed formulisana pitanja, ali otvorenog tipa, veća kontrola razgovora.
Ovaj tip intervjua je jako fleksibilan i pogodan za istraživanja u kojima se pojava sagleda
dubinski i ističe se vaznost ličnog iskustva ispitanika.
Strukturisani- postavljanje unaprijed smišljenjih pitanja, od kojih se ne odstupa bez obizra
na odgovor. Sve sto je predvidjeno sa liste pitanja se postavlja, pouzdanost ovog modela je
velika, a nedostatak je u tome da je moguce da već odredjena pitanja ne dovode do
odgovarajućeg ishoda u prikupljanju informacija.
Radi očuvanja komunikacijskog procesa ispitivač mora voditi računa o tome da treba da obezbjedi
atmosferu u kojoj ce ispitanik otvoreno razgovarati, takodje je bitna dobra procjena kognitivnih,
etičkih, emotivnih aspekata i održavanje dinamike intervjua.
2.2 Proceduralni aspekti intervjua-od prikupljanja do analize podataka
Moguća opcija snimanja video zapisa intervjua uz pristanak ispitanika. Na ovaj način je moguće
ponovno preslušavanje intervjua i obavezna trasnkripcija, radi analize sadržaja i pristupa podacima.
Podložen adekvatnoj analizi može biti samo materijal koji je trasnkriptovan i zato je trasnkripcija
nezaobilazna. Nedostatak trasnkripcije je u tome sto se gube informacije. Materijal dobijen putem
intervjua se analizira putem kodiranja, bodovanja ili kategorisanja. Dobijeni podaci se u potpunosti
uklapaju u naturaističku paradigmu u kojoj je akcenat na subjektivnom, i istrazivač je nevidljivi i
