SVEUČILIŠTE U ZAGREBU
MEDICINSKI FAKULTET
Lidija Šolčić
Kožni oblici eritemskog lupusa
DIPLOMSKI RAD
Zagreb, 2014.
Ovaj diplomski rad izrađen je na Katedri za Dermatovenerologiju pod vodstvom prof.
dr. sc. Branke Marinović, i predan je na ocjenu u akademskoj godini 2013./2014.
SADRŽAJ
KLASIFIKACIJA KOŽNOG ERITEMSKOG LUPUSA
.............................................................. 3
................................................................................ 4
SUBAKUTNI KOŽNI ERITEMSKI LUPUS
......................................................................... 6
KRONIČNI KOŽNI ERITEMSKI LUPUS
............................................................................ 9
................................................................................ 9
CHILLBLAIN (ozeblinski) ERITEMSKI LUPUS
...................................................... 14
.................................................................. 16
INTERMITENTNI KOŽNI ERITEMATOZNI LUPUS
...................................................... 17
........................................................................ 17
BULOZNE LEZIJE U ERITEMSKOM LUPUSU
............................................................... 22
1
SAŽETAK
Kožni oblici eritemskog lupusa
Lidija Šolčić
Eritemski lupus (LE) je kronična, autoimunosna bolest koja uključuje širok spektar simptoma.
Podijeljena je na sustavni oblik – SLE i kožni oblik – CLE koji se mogu pojaviti zajedno ili
odvojeno.
Kuhn i suradnici su 2003. godine razvili modificirani klasifikacijski sustav koji se naziva
„Düsseldorfska klasifikacija kožnog eritemskog lupusa 2003“. Prema toj klasifikaciji CLE se
dijeli na akutni kožni eritemski lupus (ACLE), subakutni CLE (SCLE), kronični CLE (CCLE)
kod kojeg je klasični diskoidni LE (DLE) najčešći oblik, lupus eritematosus tumidus (LET)
kao intermitentni podtip CLE-a (ICLE) i bulozne kožne lezije povezane sa LE (BLE).
Svi podtipovi kožnih oblika eritemskog lupusa su definirani specifičnim kliničkim
simptomima, prosječnim trajanjem simptoma te histološkim i serološkim nalazima, međutim
vrlo često se klinička obilježja preklapaju. Pacijenti sa kožnim oblicima eritemskog lupusa
imaju dobro definirane kožne lezije, često na mjestima izloženima suncu. Bolest se uglavnom
očituje kroničnim tijekom i relapsima izazvanima izlaganjem sunčevu svjetlu. Vrlo je važno
potvrditi dijagnozu CLE-a histopatološki biopsijom jer postoji nekoliko diferencijalnih
dijagnoza te redovito kontrolirati bolesnika zbog mogućnosti prelaska u sistemni oblik bolesti.
Liječenje CLE-a uključuje zaštitu od sunca, lokalnu terapiju i sistemsku terapiju.
Ključne riječi: eritemski lupus, kožni eritemski lupus, klasifikacijski sustav, klinički
simptomi, liječenje
1
3
UVOD
Eritemski lupus (LE) je kronična, autoimunosna bolest koja uključuje širok spektar
simptoma. Lupus je latinska riječ koja znači vuk, bila je korištena kao ime raznovrsnih
bolesti, a podijeljena je na sustavni oblik – SLE i kožni oblik – CLE. Mogu se pojaviti
zajedno ili svaki zasebno. LE ima kronični tijek sa iznenadnim egzacerbacijama i razdobljima
remisije. Klasifikacija CLE-a može biti teška i zbunjujuća, ali klasifikacija koju su poboljšali
američki dermatolozi Gilliam i Sontheimer široko je prihvaćena. Kožne manifestacije LE-a
mogu biti podijeljene na LE – specifične i LE – nespecifične kožne manifestacije, bazirane na
histopatološkim nalazima. LE – specifične kožne manifestacije prikazuju tipičnu
histopatološku sliku sa lihenoidnom reakcijom tkiva. LE – specifična kožna manifestacija
može se dalje podijeliti na akutni CLE (ACLE), subakutni CLE (SCLE) i kronični CLE
(CCLE) kod kojeg je klasični diskoidni LE (DLE) najčešći oblik. Predložena alternativna
klasifikacija uključuje lupus eritematosus tumidus (LET) kao odvojenu podgrupu,
intermitentni podtip CLE (ICLE). LE – nespecifične kožne manifestacije uključuju širok
raspon simptoma sa različitim histopatološkim slikama. LE – nespecifične kožne
manifestacije nisu karakteristične za LE – bolest, ali su često viđene u pacijenata sa aktivnim
SLE, te u nekoliko drugih autoimnuh bolesti. Važno je nadzirati pacijenta sa CLE zbog
moguće pojave LE – nespecifičnih simptoma, pošto njihova prisutnost može nagovijestiti
sistemsku uključenost i pojavu sistemske bolesti.
Liječenje kožnih oblika eritemskog lupusa podrazumijeva zaštitu od sunca, lokalnu i
sistemsku terapiju. Liječenje počinje sa topičkom terapijom koja uključuje steroide i/ili
inhibitore kalcineurina, moguća je primjena fizikalnih postupaka poput laserske terapije, a
ispituje se i primjena salbutamola. Sistemska se terapija primjenjuje u težih oblika bolesti, a
podrazumijeva
primjenu
antimalarika,
sistemskih
kortikosteroida,
imunosupresiva,
imunomodulatora i oralnih retinoida.
Ovaj materijal je namenjen za učenje i pripremu, ne za predaju.
