Visoka sportska i zdravstvena škola,Beograd
Seminarski rad
Predmet: Interna sa patologijom
IBD bolesti -Ulcerozni kolitis i Kronova bolest
Mentor :
Studenti:
Prof Olga Vasović
Tijana Čojić,br.indexa 18/23
Lukić Mirjana,br indexa 19/23
Beograd,decembar 2024.godina
2
-
Najcesce se Crohnova bolest javlja izmedu 20. i 30. godine zivota, a ulcerozni kolitis
izmedu 30. i 40. godine zivota. Drugi pik ovih oboljenja je izmedu 60. i 70. godine zivota,
mada nije ravnomerno rasporeden po svetu. U pedijatrijskoj populaciji nalazimo oko 7-20%
svih slucajeva IBC, a incidenca CB je u poslednje vreme nesto veca nego kod UC .Postoji
veliki uticaj zivotne sredine na ucestalost obolevanja (narocito CB), sto je predmet brojnih
ispitivanja u ovoj oblasti.2. Interesantan je podatak da samo 11% obolele dece ima obolele
Clanove u svojim porodicama. Primeceno je i da apendektomija pre 20. godine zivota
smanjuje rizik obolevanja od UC, sto ukazuje na veoma bitan uticaj zivotne sredine na pojavu
ovih oboljenja, narocito CB, i cini pedijatrijsku populaciju veoma interesantnom za
epidemioloska istrazivanja.
3.Kronova bolest
Kronova bolest (Crohn-ova bolest, Morbus Crohn) je hronična, sistemska bolest koja
može zahvatiti bilo koji deo digestivnog trakta, ali su u najvećem broju slučajeva upalni
procesi locirani u ileumu (drugi deo tankog creva) i kolonu (debelo crevo). Bolesni,
inflamacijom zahvaćeni regioni tkiva creva su diskontinuirani, odnosno smenjuju se sa
delovima zdravog tkiva. Kod Kronove bolesti upala se širi u dublje slojeve zida creva usled
čega je zid zadebljan uz pojavu dubokih rana (ulkus) i gnojnih nakupina (apsces, fistula).
Današnje pretpostavke o uzrocima nastanka Kronove bolesti se uglavnom fokusiraju na
interakciju tri faktora: genetske predispozicije, faktora sredine i disregulacije imunskog
odgovora. Smatra se da od faktora sredine, pušenje i upotreba nesteroidnih antiinflamatornih
lekova povećava propustljivost (permeabilnost) crevne sluznice, dok infekcije digestivnog
trakta i upotreba antibiotika utiču na promenu bakterijske crevne flore. Povećana
propustljivost crevne sluznice indukuje aktivaciju i pojačanje (amplifikaciju) imunskog
odgovora, što za posledicu ima oštećenje tkiva. Kao predisponirajući faktor Kronove bolesti
navodi se i ishrana sa visokim sadržajem rafinisanih šećera i masnoća životinjskog porekla
Simptomi Kronove bolesti zavise od stepena zahvaćenosti određenih regiona
digestivnog trakta. Kod nekih pacijenata simptomi se povremeno pojačavaju (relaps bolesti)
nakon perioda bez simptoma tj. mirne faze bolesti (remisija bolesti), dok su kod drugih
pacijenata simptomi stalni. Među najčešće simptome Kronove bolesti se ubrajaju: proliv
3
(dijareja), abdominalni bolovi, povišena telesna temperatura praćena umorom i gubitkom na
težini. Kod dece se uočava poremećaj rasta i razvoja. Komplikacije Kronove bolesti se javljaju
i izvan digestivnog trakta u vidu kožnih osipa, promena na očima, bolnih zglobova, bolesti
jetre i bubrega (često je formiranje bubrežnih i žučnih kamenaca). Rizik za razvoj
kolorektalnog karcinoma zavisi od dužine trajanja i težine inflamatorne bolesti.
4. Ulcerozni kolitis
Ulcerozni kolitis (colitis ulcerosa) se karakteriše prisustvom specifičnih ulceracija i
erozija na sluznici debelog creva. Oboljenje se primarno javlja u završnom delu debelog creva
(rektumu) odakle se može proširiti i na ostale njegove delove. Ulcerozni kolitis ima nekih
sličnosti sa Kronovom bolešću, međutim ulcerozni kolitis za razliku od Kronove bolesti
zahvata isključivo debelo crevo, dok Kronova bolest može zahvatiti bilo koji deo digestivnog
trakta. Kod ulceroznog kolitisa upala se širi ujednačeno bez preskakanja delova tkiva, dok se
kod Kronove bolesti upala može javiti na različitim delovima digestivnog trakta sa regionima
zdravog tkiva. Pored toga, kod Kronove bolesti upala zahvata i dublje slojeve zida creva, što
nije slučaj kod ulceroznog kolitisa koji pogađa samo površinski sloj, sluznicu debelog creva.
Međutim, u 10-20% slučajeva teško je razlikovati ulcerozni kolitis od Kronove bolesti
(nedeterminisani kolitis). Iako je uzrok ulceroznog kolitisa nepoznat, pretpostavlja se da
genetski faktori i faktori sredine utiču na pojavu ove bolesti. Međutim, za razliku od Kronove
bolesti smatra se da u slučaju ulceroznog kolitisa veći značaj imaju faktori sredine: upotreba
nesteroidnih antiinflamatornih lekova i oralnih kontraceptiva, kao i pušenje koje u ovom
slučaju neobično ima protektivnu ulogu, odnosno prekid pušenja povećava rizik za pogoršanje
bolesti. Iako dijetetski režim ishrane može ublažiti simptome bolesti, smatra se da ulcerozni
kolitis nije izazvan načinom ishrane. Pored toga, naglašena je povezanost bakterija iz debelog
creva sa nastankom ulceroznog kolitisa, pošto imunološki sistem gubi toleranciju prema inače
neškodljivim mikroorganizmima. Klinička slika ulceroznog kolitisa zavisi od stepena
zahvaćenosti debelog creva i karakteriše se periodima pogoršanja (relaps) i periodima bez
tegoba (remisija). Glavni simptomi aktivne bolesti su učestale vodenaste stolice sa primesama
