INTERNACIONALNI UNIVERZITET U GORAŽDU
FAKULTET ZDRAVSTVENIH NAUKA
STUDIJSKI PROGRAM: FIZIKALNA TERAPIJA
PREDMET: MEDICINSKA ETIKA
SEMINARSKI RAD
TEMA
:
Etičko moralni aspekti
transplantacija organa
Mentor: Prof. Dr. Dragana Nikšić Student: Omar Čovčić
Goražde, decembar 2017.
1. ETIČKO MORALNI ASPEKTI
Kada govorimo o etici odnosno moralnim aspektima, misli se o nedopustivosti bilo kakvog
oblika zlostavljanja ili podvrgavanja, bez svoje privole, liječničkim ili znanstvenim pokusima.
O odnosu zdravstvenih radnika prema pacijentu postoje napisana pravila u Kodeksu etičkih
principa zdravstvenih radnika. Etički principi kao putokazi u ljekarskoj praksi egzistiraju
skoro 2.500 godina.
Medeical Ethics- za sve zemlje u vremenima mira i rata, a dopunjena je u Veneciji 1983.
godine. Ovaj Internacionalni kodeks medicinske etike se sastoji iz tri dijela:
1. Opšta pravila i obaveze ljekara prema samom sebi.
2. Obaveze prema bolesniku.
3. Obaveze ljekara jednih prema drugim. Pod kodeksom medicinske etike se podrazumijeva
pisani dokument koji jasno precizira etička načela i obaveze zdravstvenih radnika.
1
1.1. Opšta pravila i obaveze ljekara prema samom sebi
Ljekar uvijek mora održavati najveće standarde svoje profesije i prakticirati profesiju bez
materijalnih ili motivacionih utjecaja.
Ljekar treba imati veliku opreznost pri objavljivanju novih otkrića kao i korištenju novih
tehnologija i tretmana.
Bilo koji savjet, koji može oslabiti mentalnu ili fizičku sposobnost ljudskog bića, može biti
korišten samo ako je u vlastitom interesu pacijenta.
Ljekar bi trebao jamčiti, ovjeravati i svjedočiti samo za ono za što je profesionalno
osposobljen.
Ljekar neće dozvoliti da motivi zarade utiču na slobodan i nezavisan profesionalni stav prema
pacijentima.
Ljekar će u svim oblicima medicinske prakse biti posve- ćen pružanju kompetentne
medicinske usluge uz punu tehničku i moralnu samostalnost, saosjećanje i poštovanje
ljudskog dostojanstva.
Ljekar će postupati časno i pošteno prema pacijentima i kolegama, i trudiće se da razotkrije
one ljekare koji imaju karakterne i profesionalne nedostatke ili su uključeni u obmane i
prevare.
1
https://repozitorij.mefos.hr/islandora/object/mefos%3A171/datastream/PDF/view
Neetičko ponašanje podrazumijeva:
Bilo kakvu ličnu propagandu ukoliko nije odobrena od strane nacionalnog etičkog tijela, dakle
osim u slučajevima kada zakoni određene zemlje i kodeks nacionalnog medicinskog
udruženja to dozvoljavaju.
Surađivati u bilo kome obliku medicinskih usluga u kojima ljekar nema profesionalnu
neovisnost.
2
Primanje novca vezanih za uslugu pruženu pacijentu čak i sa znanjem pacijenta, izuzev onih
usluga koje imaju zakonsko pokriće.
1.2. Ljekarske obaveze prema bolesniku
Ljekar mora uvijek na umu imati obavezu spašavanja ljudskog života i to od samog začeća.
Terapeutski abortus može biti učinjen samo prema savjesti ljekara a u skladu sa nacionalnim
zakonskim odredbama.
Ljekar duguje svome pacijentu kompletnu lojalnost i sve resurse svoga znanja. Ukoliko neki
problem prevazilazi njegovo znanje i vještine dužan je konsultovati kolegu koji ima potrebnu
kvalifikaciju.
3
Ljekar bi kao tajnu morao da sačuva sve što zna o pacijentu.
Ljekarska je dužnost da pruži urgentnu pomoć u svim prilikama izuzev ako drugi,
osposobljeni za to, već ne djeluju.
Tradicionalan odnos ljekar - pacijent je u mnogočemu izmijenjen zbog velikih promjena u
medicinskoj praksi kao i u finansiranju istih. Povećan je broj ljekara tako da su uz ljekara
primarne zdravstvene zaštite - obiteljskog ljekara, u liječenje jednog pacijenta često uključeni
i specijalisti raznih medicinskih grana, rad u grupi ili bolesnički tim, tako da je uveden novi
termin “healt care team” - “tim zdravstenog nadzora”.
U ovaj tim su uz ljekare raznih profila uključene i medicinske sestre, fizioterapeuti, socijalni
radnici, psiholozi i drugi
4
.
2
https://mz.ks.gov.ba/sites/mz.ks.gov.ba/files/MZ-Etika-WEB.pdf
( 01.12. 2017 u 20:30)
3
https://repozitorij.mefos.hr/islandora/object/mefos%3A171/datastream/PDF/view
( 01.12.2017 u 22: 55 )
4
file:///C:/Users/Gorazde/Downloads/Medicinska_etika_II.pdf
( 02. 12 .2017 u 08:4)
