Fakultet zdravstvenih studija
Sarajevo
Seminarski rad tema :
MEDIJATORI UPALE
Upala (inflammatio) lokalni ili opći odbrambeni odgovor živoga tkiva na vanjske ili
unjutrašnje štetne podražaje.
Upala ili zapaljenje je proces čiji je cilj da ograniči ili umanji, razori ili izoluje štetni agen, a
potom da pokrene reparatorne i regenatorne procese radi zarastanja i ozdravljenja
oštećenog tkiva.
Uvijek započinje oštećenjem tkiva (alteracija) na koje se nadovezuje lokalna vaskularna
reakcija(eskudacija), da bi se završilo procesom reparacije ili regeneracije (proliferacije).
Uzroci zapaljenja:
Zapaljenje mogu izazvati raznovrsni činioci :
Fizički faktori:
Mehanički: povrede , pritisci, nagnječenja, posjekotine
Termički: dejstvo visoke i niske temperature
Radijacijski: svi oblici jonizujućeg zračenja, ultraljubičasti i infracrveni zraci
Dejstvo elektične stuje, visokog ili niskog atmosferskog pritiska
Biološki faktori: bakterije,virusi, rikecije, paraziti
Zapaljenja izazvana imunopatogenetskim mehanizima
Hemijski faktori: dejstvo kiselina, baza, fenola, upotreba deterdženata u
domaćinstvu
Znaci zapaljenja:
Glavni( lokalni) ili kardinalni znaci akutnog zapaljenja su : crvenilo (rubor), otok ( tumor),
povišenje lokalne temperature( calor), bol ( dolor).
Crvenilo(rubor) posljedica je hiperemije ( povećan protok krvi kroz organ u inflamaciji).
Centar potpuno razvijenog zapaljenskog ognjišta ima tamno crvenu boju.
Povišena temperatura( calor) ova promjena se javlja samo u onim područjima koja su
blizu površine tijela ( koža, uši, prsti) čija je temperatura normalno ispod temperature
krvi.
Otok (tumor) nastaje zbog povećanja količine krvi, povećanog izlaska tečnosti bogate
proteinima iz kapilarnih krvnih sudova (eksudat).
Bol (dolor) prouzrokovan je pritiskom eksudata na nerve i oštećenjem nerava uzročnikom
zapaljenja.
