UNIVERZITET „BIJELJINA“ BIJELJINA
FARMACEUTSKI FAKULTET
TEMA: MENADŽMENT U FARMACIJI SA
AKCENTOM NA KONTROLU
-DIPLOMSKI RAD-
MENTOR: STUDENT:
Univerzitet "Bijeljina"
Farmaceutski fakultet
Bijeljina
Redni broj:
RBR
Identifikacioni broj:
IBR
160/11
Tip dokumentacije:
TD
Monografska dokumentacija
Tip zapisa:
TZ
Tekstualni štampani materijal
Vrsta rada
VR
Diplomski rad
Ime i prezime autora:
AU
Mentor (titula, ime, prezime, zvanje):
MN
Doc. dr Dražen Jovanović
Naslov rada:
NR
Menadžment u farmaciji sa akcentom na kontrolu
Jezik publikacije:
JP
Srpski , latinica
Jezik izvoda:
JI
srp. /eng.
Zemlja publikovanja:
ZP
BiH, Republika Srpska
Uže geografsko područje:
UGP
Republika Srpska
Godina:
GO
2018
Izdavač:
IZ
autorski reprint
Mesto i adresa:
MA
Bijeljina, Univerzitet „Bijeljina”, Pavlovića put bb
Fizički opis rada:
FO
(broj poglavlja /stranica/slika / grafikona /referenci / priloga)
9/36/5/1/19/0
Naučna oblast:
NO
Menadžment u farmaciji
Naučna disciplina:
ND
Menadžment
Predmetna odrednica, ključne reči:
PO
Farmacija i menadžment
UDK
-
Čuva se:
ČU
Biblioteka Univerziteta „ Bijeljina” u Bijeljini
Važna napomena:
VN
-
Izvod:
IZ
Savremeni zdravstveni menadžment i savremene medicinske
tehnologije su u visokom stepenu korelacije. To znači da
zdravstveni menadžeri i iskusno medicinsko osoblje kome je
povjerena organizaciona i upravna funkcija mogu i moraju da
budu jedan tim, sa zajedničkim ciljem razvoja zdravstvenih
ustanova i zdravstvenih usluga. Funkcionisanje zdravstvenih
ustanova ima svoje limite i ograničenja u načinu i obimu
finansiranja cjelokupnih potreba modernog i efikasnog sistema
zdravstvene zaštite. Zdravstveni menadžment može u dobrom
djelu da unapredi sistem rada i poslovanja sa stanovišta
efikasnosti i efektivnosti, ali ne može da unapredi tehnologiju
zdravstvenih usluga u svim oblastima medicine bez njene
modernizacije i kupovine savremenih aparata i uređaja.
Datum prihvatanja teme od strane NN veća:
DP
Datum odbrane:
DO
Članovi komisije:
(ime i prezime / titula / zvanje / naziv organizacije / status)
KO
2
1. UVOD
Savremeni zdravstveni menadžment i savremene medicinske tehnologije su u visokom
stepenu korelacije. To znači da zdravstveni menadžeri i iskusno medicinsko osoblje kome
je povjerena organizaciona i upravna funkcija mogu i moraju da budu jedan tim, sa
zajedničkim ciljem razvoja zdravstvenih ustanova i zdravstvenih usluga. Funkcionisanje
zdravstvenih ustanova ima svoje limite i ograničenja u načinu i obimu finansiranja
cjelokupnih potreba modernog i efikasnog sistema zdravstvene zaštite. Zdravstveni
menadžment može u dobrom djelu da unapredi sistem rada i poslovanja sa stanovišta
efikasnosti i efektivnosti, ali ne može da unapredi tehnologiju zdravstvenih usluga u svim
oblastima medicine bez njene modernizacije i kupovine savremenih aparata i uređaja.
Ekonomska kriza, nedostatak sredstava za nesmetano punjenje budžeta u velikoj meri
onemogućuje brži tehnološki razvoj u oblasti medicine i zdravstva. Mnoge zdravstvene
ustanove i lokalne zajednice, pa i nacionalni zdravstveni sistemi mnogih zemalja posebno u
Americi i Evropi koriste nove preduzetničke modele i oblike finansiranja kroz zajednička
ulaganja i javno-privatno partnerstvo. Kod nas je tek nedavno donet zakonski okvir za
primenu modela PPP (Public Private Partnership), ali nisu razrađeni mehanizmi i konkretne
metode njegove realizacije. Pored navedenog, pred zdravstvenim sistemom na svim
nivoima (primarne, sekundarne, tercijarne) zdravstvene zaštite nameće se potreba i obaveza
njegove reforme i u delu državnih ustanova, kao i u privatnim, a i u novim mešovitim
modelima.
Unapređenje menadžmenta u zdravstvu posebno u delu podrške i korišćenja visokostučnih
kadrova iz oblasti menadžmenta, predstavlja instrument za unapređenje organizovanja,
funkcionisanja i poslovanja zdravstvenih ustanova,ali i značajan faktor za podsticaj i
primenu tehnologije, znanja i veština. Kao ključnu odrednicu razvoja i unapređenja
zdravstvenog sistema treba istaći da na mestu donosilaca odluka u oblasti zdravstvene
politike budu ljudi koji će biti sposobni da prepoznaju celinu problema i da misle razvojno i
strateški, da na nivou menadžmenta zdravstvenih ustanova budu menadžeri i rukovodioci
sposobni da efikasno upravljaju ograničenim resursima i da praktično uvode promene u
način funkcionisanja i unutrašnju reorganizaciju sistema pružanja zdravstvenih usluga.
Od velike je važnosti rad na prepoznavanju, priznavanju i promociji zdravstvenog
menadžmenta kao profesije. Fokusiranjem pažnje na izgradnju stručnih kapaciteta, jačanje
menadžerskih veština i sposobnosti, kao i korišćenje pozitivnih primera i iskustva tzv.
najbolje prakse posebno iz razvijenih zemalja, čitav zdravstveni sistem dobija mogućnost
da se modernizuje i unapredi.
5
onome što SZO naziva novi univerzalizam pružanje osnovne zaštite visokog kvaliteta
definisanog grupom kriterijuma isplativosti za svakoga, a ne sva moguća zaštita za cjelu
populaciju ili samo najjednostavnija, najosnovnija liječenja za siromašne. Slika 2.1.ilustruje
menadžment razvoja primarne zdravstvene zaštite
2
.
Slika 2.1.Obuhvaćenost populacije i intervencija prema raličitim pojmovima primarne
zdravstvene zaštite (Izvor: Ljiljana Tasić,“Farmaceutski marketing i menadžment“
Beograd, 2002.str. 77)
U razvijenim zemljama koje su već imale, obuhvaćenost PZZ, obično su nastale manje
dramatične promjene u pogledu toga kako se finasira ZZ. Znatne promjene su nastale u
određivanju kako se koriste resursi, ko organizuje i kako se plaćaju davaoci zdravstvenih
usluga.
2.1.
Zdravstveni sistem i podsistemi
Ne postoji saglasnost među stručnim i naučnim radnicima u oblasti zdravstva, kao ni među
korisnicima zdravstvene zaštite, u interpretaciji definicije i značenja zdravstvenog sistema.
Unutar navedenih grupacija koriste se čak i razne definicije da objasne značenje
zdravstvenog Sistema. Za naučne radnike bilo kojja grupa međusobno povezanih elemenata
u jednu cijelinu čini sistem. Najčešća definicija ZS koja je u upotrebi označava zdravstveni
sistem kao ukupnost elemenata koji sudjeluju u obezbjeđivanju zdravstvene zaštite
stanovništva. ZS označava aktivnosti koje uključuju zdravstveni kao i niz drugih srodnih
sektora koji skupa učestvuju u obezbjeđivanju zdravstvene zaštite stanovništva. Poremećaj
u snadbjevanju hranom, na primjer, može prouzrokovati niz posljedica na zdravstveno
stanje stanovništva. Na slici 2.2. šematski je prikazan sistem horizontalnih veza ZS i
različitih podsistema, kao i nekih podsistema u okviru vertikalne hijerarhije.
2
Ljiljana Tasić,“
Farmaceutski marketing i menadžment
“ Beograd, 2002. str.78.
7
