Filozofski fakultet Univerzitet u Tuzli
Odsjek: Pedagogija-psihologija
Naziv predmeta: Razvojna psihologija II
Profesorica:
Dr.sc, doc.
Asistent: Mr.sc., v. ass.
Seminarski rad:
Mentalni poremećaji tipični za razvojni
period starosti
Tuzla, maj 2012.godine Student:
Sažetak
Mentalne poremećaje prouzrokuje složena interakcija genetskih, bioloških,
okolinskih faktora i faktora ličnosti.Oni se mogu javiti kod ljudi različitih starosnih
doba, stepena obrazovanja, nivoa prihoda i iz različitih kultura.Za svaku dob je
karakteristična određena vrsta poremećaja, pa tako da se u starijoj dobi najčešće
javljaju depresija i organski moždani poremećaji.
Najčešća posljedica depresije je samoubojstvo, a stopa samoubojstva najveća je u
starosnoj dobi dok gledano sa geografskog aspekta varira od države do države.
Moždani poremećaji mogu biti akutni – koji su posljedica raznih fizičkih ozlijeda,
te hronični – od kojih su najpoznatiji: Alzheimerova bolest i multiinfarktna
demencija.
Alkoholizam i zloupotreba lijekova često se povezuju sa mentalnim poremećajima.
Terapije, za sve vrste poremećaja, uključuju lijekove, elektrokonvulzivnu terapiju i
psihoterapiju.
Ključne riječi: depresija, psihopatologija, psihoaktivne tvari, samoubojstvo,
psihoterapija
2
are often associated with mental disorders.Therapy for all kinds of disorders
includes medication, psychotherapy and electroconvulsive therapy.
Key words: depression, psychopathology, psychoactive substances, suicide,
psychotherapy
Sadržaj
1.
Uvod ........................................................................................................................5
4
2. Dob i spolne razlike u
psihopatologiji .....................................................................7
2.1. Dobne razlike ..............................................................................................7
2.2. Spolne
razlike .............................................................................................8
2.3. Bračni status ...............................................................................................8
2.4. Kulturalne varijacije ...................................................................................9
3. Psihopatologija, stres i
bespomoćnost ....................................................................9
4. Depresija i
samoubojstvo ......................................................................................10
4.1. Uzroci
depresije .........................................................................................11
4.2. Liječenje depresije .....................................................................................12
4.2.1. Terapija lijekovima ..........................................................................13
4.2.2. Elektrokonvulzivna
terapija .............................................................13
4.2.3. Psihoterapija ....................................................................................14
4.3.
Samoubojstvo ............................................................................................15
5. Moždani poremećaji ..............................................................................................16
5.1. Akutni moždani
poremećaji ......................................................................16
5.2. Kronični moždani
poremećaji ...................................................................17
5.2.1. Oblici demencije .............................................................................17
5
socioekonomskog okruženja.Tokom života, svaka osoba iskusi osjećanje
izolovanosti, usamljenosti ili emocionalne nelagodnosti. Ovo su, najčešće, normalne,
kratkotrajne reakcije na teške situacije, prije nego simptomi mentalnih poremećaja.
Ljudi uče da izlaze na kraj sa teškim osjećanjima, kao što to čine i sa teškim
situacijama. Međutim, u nekim slučajevima, trajanje i jačina bolnih osjećanja ili
izmjenjenih obrazaca mišljenja mogu ozbiljno uticati na svakodnevni život osobe.
Uobičajeni odbrambeni mehanizmi više nisu dovoljni, i ovim ljudima može postati
potrebna pomoć da povrate ravnotežu i da se vrate na nivo punog
funkcionisanja.Mentalno zdravlje je bitno za svakodnevni život, isto koliko i fizičko
zdravlje. Naime, oni su u interakciji. Osobe sa tjelesnim zdravstvenim problemima
često osjećaju napetost ili neraspoloženje. Osobe sa mentalnim poremećajima često
razvijaju tjelesne simptome ili bolesti (npr. gubitak tjelesne težine). Uopšte,
osjećanja, stavovi i misaoni obrasci snažno utiču na doživljavanje sopstvenog
tjelesnog zdravlja ili bolesti, i mogu uticati kako na tok bolesti tako i na uspješnost
liječenja.Takođe treba znati da se više mentalnih poremećaja mogu javljati i
zajedno. Na primjer, osoba može istovremeno biti depresivna i imati neki od
anksioznih poremećaja.Istraživanja ukazuju na to da su mentalni poremećaji
rezultat složene interakcije genetskih, bioloških faktora, kao i faktora ličnosti i
sredine. Međutim, mozak je završni put za kontrolu ponašanja, razmišljanja,
raspoloženja, a veze između specifičnih vidova izmjenjenog moždanog
funkcionisanja i pojedinih mentalnih poremećaja nisu u potpunosti razjašnjene.Kod
većine mentalnih poremećaja uočeno je njihovo češčće pojavljivanje kod članova
bliže porodice oboljelog, što ukazuje na genetsku osnovu poremećaja. Dokazi
proistekli iz nekih istraživanja ukazuju da specifični genetski faktori koji utiču na
moždanu hemiju, doprinose pojavi i napredovanju mentalnih poremećaja.
Međutim, sve je više dokaza da promjene u moždanom funkcionisanju mogu da se
jave i kao odgovor na faktore sredine, kao što su: traumatsko iskustvo, hroničan
7
