Fakultet poslovnih studija I prava
1
Nasilje u porodici
(Seminarski rad)
Predmet: socialogija
Profesor: doc dr. Vinko Panduric
Datum: 12.11.2021. Beograd
Student: Sanja Lazarevic
Broj indeksa: I0021-21
Fakultet poslovnih studija I prava
2
SADRŽAJ
Uvod..........................................................................................................................
3
Nasilje u porodici.......................................................................................................
4
Nasilje nad zenama u porodici..................................................................................
5
Nasije nad decom u porodici......................................................................................
7
Intervencije centara za socijalni rad u slucaju porodicnog nasilja............................
8
Nasilj e u porodici-statistike......................................................................................
12
Zaključak...................................................................................................................
13
Bibliografija...............................................................................................................
14
Fakultet poslovnih studija I prava
4
nasilja pruže pomoć i podršku kao i da traže i učestvuju u parničnim postupcima vezanim za
zaštitu od nasilja u porodici.
Nasilje u porodici
Prema Porodičnom zakonu nasilje u porodici se definiše kao „ponašanje kojim jedan član
porodice ugrožava telesni integritet, duševno zdravlje ili spokojstvo drugog člana porodice“
(Službeni glasnik RS, 2005). Nasilje u porodici ima jako širok spektar dejstva kod žrtve pa tako
istovremeno utiče na stanovanje, zdravlje, obrazovanje i slobodu da žive svoje živote bez straha i
na način koji one žele (Službeni glasnik Republike Srbije, 2011). Nasilje obuhvata svaki
postupak kojim se nanosi šteta ili patnja fizičke, mentalne ili seksualne prirode, uključujući i
pretnje takvim postupcima, kao i prinudu i druge oblike ograničavanja slobode; nasilje u porodici
definiše se kao „svaki akt fizičkog, seksualnog i psihičkog nasilja koje se dešava u porodici ili
domaćinstvu ili bilo kog drugog partnerskog, odnosno intimnog odnosa, bez obzira na to da li
nasilnik deli ili ne deli istu stambenu jedinicu sa žrtvom“ (Službeni glasnik Republike Srbije,
2011).
Nasilje često osim otvorenog fizičkog nasilnog akta uključuje i suptilne ali istovremeno
nasilne - kontrolne obrasce ponašanja. Nasilje, tako, uključuje različite oblike i manifestacije
(Službeni glasnik Republike Srbije, 2011):
Fizičko nasilje
koje podrazumeva: guranje, povlačenje za kosu, udaranje, ugrize,
davljenje, ubode, mučenje, nepružanje neophodne nege i pomoći ženama sa
invaliditetom, premlaćivanje i ubistvo;
Seksualno nasilje
koje podrazumeva: seksualno zadrikivanje, nepoželjne komentare,
neželjene predloge, prisilu na učešće ili gledanje pornografije, neželjeno dodirivanje,
bolni i ponižavajući seksualni čin, silovanje i incest;
Psihičko nasilje
koje podrazumeva: omalovažavanje, vređanje, ignorisanje, psovke,
ismevanje, pretnje i prinude, izolaciju, maltretiranje, oktivljavanje, manipulaciju decom,
verbalne napade, itd, i
Ekonomsko nasilje
koje podrazumeva: nejednaku dostupnost zajedničkim sredstvima,
uskraćivanje i kontrolisanje pristupa novcu, sprečavanje zapošaljavanja i obrazovanja,
Fakultet poslovnih studija I prava
5
uskraćivanje prava na vlasništvo, prisiljavanje na odricanje vlasništva, prodaju stvari bez
saglasnosti vlasnika, itd.
S obzirom na to da se nasilje u porodici smatra javnim a ne privatnim problemom sa kojim
samo žrtva mora i može da se nosi, država ima obavezu da zaštiti žrtve nasilja u porodici.
Prepoznavanje problema nasilja nad ženama kao najčešćim vidom nasilja u porodici doveo je do
započinjanja projekata, kreiranja i usvajanja strategija kao i zakonodavnih akata koji se tiču
suzbijanja i sprečavanja nasilja nad ženama, zaštite žena, promovisanja rodne ravnopravnosti,
primene standarda kojima se štite ljudska prava kao i podizanja društvene svesti o egzistenciji
ovog problema i hitnosti rešavanja istog.
Tokom 2009. godine usvojena je
Nacionalna strategija za poboljšanje položaja žena i
unapređivanje rodne ravnopravnosti
dok je iste godine usvojen i
Zakon o ravnopravnosti polova
(Službeni glasnik Republike Srbije, 2011). Dalje, projekat „
Borba protiv seksualnog i rodno
zasnovanog nasilja
“ koji je sproveden u našoj zemlji a tiče se rešavanja problema nasilja u
porodici, sproveden je od strane Ministastva rada i socijalne politike, dok su neke od važnih
aktivnosti projekta svakako i kreiranje i usvajanje
Nacionalne strategije za sprečavanje i
suzbijanje nasilja nad ženama u porodici i u partnerskim odnosima
(Službeni glasnik Republike
Srbije, 2011).
Nasilje nad ženama u porodici
Diskriminacija nad ženama se definiše kao nepovoljno tretiranje žena u javnoj sferi koje
rezultira njihovom nepovoljnom pozicijom kada se radi o distribuciji svih važnih društvenih
resursa (materijalnog bogatstva, moći, statusa, itd) (Žunić, 2014). Žene su vekovima posmatrane
kao grupa koja ima drugačiju socijalnu poziciju u različitim aspektima od grupe muškaraca. Ne
postoji društvo u kome muškarci, bar u pojedinim aspektima života, nemaju više moći, kontrole i
uticaja od žena.
Osim toga, istorija je puna primera pokušaja kontrolisanja žena, počev od bračnog života,
obrazovanja, sekusalnosti, izbora rađanja i konačno - slobode. Kao jedan od ekstremnih vidova
kontrole i dominacije muškaraca nad ženama može se navesti primer „zločina radi časti“ koji se
pojavljuje u kulturi Pakistana a odnosi se na to da muškarci imaju pravu da ubiju suprugu, ćerku
ili sestru ukoliko se samo i posumnja na njihovo neverstvo; ideja je da telo žene pripada glavnom
muškarcu u porodici koji ženu može kupiti, prodati ili razmeniti isključivo svojom odlukom
