SVEUČILIŠTE/UNIVERZITET „VITEZ“ TRAVNIK
FAKULTET POSLOVNE EKONOMIJE U TRAVNIKU
SEMINARSKI RAD
Oblici prava Evropske Unije
PREDMET
: Poslovno pravo
PROFESOR
:
Prof.dr.Mile Račić
ASISTENT
:
mr. Emir Sudžuka
1
STUDENT:
Novokmet Mirza
Travnik, Januar 2012.g.
Sadržaj
Uvod.......................................................................................................
..................3
Izvor evropskih
prava............................................................................................4
Primarno
pravo......................................................................................................
4
Sekundarno
pravo..................................................................................................5
Međunarodno
sporazumi......................................................................................5
Osnivački
ugovori..................................................................................................
6
Pravo Evropske
unije............................................................................................7
Temeljne značajke evropskog
prava...................................................................8
Pravni
poredak..................................................................................................
....9
Zaključak...............................................................................................
...............11
Literatura..............................................................................................
................12
2
međunarodna organizacija u spoljnoj politici. Glavna oblast na kojoj
EU počiva je jedinstveno tržište koje se bazira na carinskoj uniji,
jedinstvenoj moneti (usvojenoj od strane 12 članica), zajedničkoj
agrokulturnoj politici i zajedničkoj politici u sferi ribarstva.
29. oktobra
2004
, predsjednici i premijeri evropskih država donijeli
su prvi ustav Evropske unije, koji trenutno čeka ratifikaciju
pojedinačno svake zemlje potpisnice.
Izvori evropskih prava
Hijerarhijski gledano, pravo EU uobičajeno se dijeli na primarno i
sekundarno. Primarno pravo u pravnom sustavu EU najvišeg je
ranga, a sve ostale pravne norme temelje se i podređene su
normama primarnoga prava.
4
Primarno pravo čine osnivački ugovori i opća načela prava. Tu su
uključeni i svi dodaci, protokoli, konvencije i izjave uz pojedine
ugovore.
Sekundarno pravo čine pravni akti institucije EU i međunarodni
sporazumi kojima se uređuju međusobni odnosi EU i drugih
međunarodnih organizacija ili trećih država.
U izvore prava EU valja ubrojiti i sudsku praksu
Europskoga suda
.
Ukupnost pravnih propisa Europske unije skupno se naziva
acquis
communautaire
(pravna stečevina EU), a podjeljen je na 35 poglavlja
za potrebe pregovora o pristupanju (u pregovorima za peto
proširenje EU bio je podjeljen na 31 poglavlje).
Primarno pravo
Osnivački ugovori su ugovori kojima su osnovane Evropske
zajednice i Evropska unija i na kojima se temelje njihova ovlaštenja.
Iako se o Ugovorima govori u množini, formalnopravno postoji samo
jedan Ugovor - Ugovor o Evropskoj uniji čiji su sastavni delovi
Ugovor o Evropskoj zajednici i Ugovor o Evropskoj zajednici za
atomsku energiju te odredbe kojima se regulišu nadležnosti iz
drugog i
trećeg stuba EU
. Međutim iz praktičnih razloga govori se o
tri Ugovora te se oni odvojeno i citiraju.
Pod izrazom Ugovor o Evropskoj uniji (EU) misli se na ugovor koji
sadrži zajedničke odredbe za cijelu EU, završne odredbe, te dvije
glave koje uređuju drugi (zajedničku vanjsku i sigurnosnu politiku) i
treći stub (policijsku i pravosudnu saradnju u kaznenim stvarima).
Pod izrazom Ugovor o Evropskoj zajednici (EZ) misli se na ugovor
kojim se uređuju nadležnosti koje su prenesene na evropski nivo
Rimskim ugovorom iz 1958. o Evropskoj ekonomskoj zajednici sa
svim kasnijim amandmanima na taj Ugovor.
Pod izrazom
Ugovor o Evropskoj zajednici za atomsku energiju
(Euratom)
misli se na ugovor kojim je, takođe 1958. u Rimu,
uspostavljena evropska nadležnost nad nuklearnom energijom, a
izraz obuhvata sve kasnije amandmane na taj Ugovor
Do polovine 2002. godine, kao dio primarnog prava postojao je još
jedan ugovor, onaj kojim je 1952. u Parizu osnovana
Evropska
zajednica za ugalj i čelik
. Taj je ugovor, za razliku od svih ostalih
nabrojanih, bio sklopljen na 50 godina, te su države članice odlučile
ne obnoviti ga po isteku 2002. Evropske nadležnosti koje su bile
5
