UNIVERZITET U ISTOČNOM SARAJEVU
FILOZOFSKI FAKULTET- PALE
KATEDRA ZA PEDAGOGIJU
Obrazovni sistem Austrije
(seminarski rad)
Predmet: Komparativni pregled školskih sistema (PD 6-1)
Mentor: Prof. Dr Novak Laketa
Student: Starčević Jovana
Broj indeksa: 105/09
Pale, april 2012
AUSTRIJA
Republika Austrija
(njem.
Republik
Ö
sterreich
)
je srednjoevropska država koja graniči
na sjeveru sa Njemačkom i Češkom, na istoku sa Slovačkom i Mađarskom, na jugu sa
Slovenijom i Italijom, te na zapadu sa Švajcarskom i Lihtenštajnom i nema izlaz na more.
Glavni grad je Beč (njem.
Wien
). Površina Austrije je 83.871 km². Ukupni broj
stanovnika je 8.331.930. Službeni jezik je njemački, u pojedinim regijama Slovački,
Hrvatski i Mađarski. Austrija je članica organizacije Ujedinjenih
naroda
od 27. juna
1955. godine, a Evropske
unije
od 1995. godine. Od 2009-10. godine, Austrija je
nestalna članica Vije
ć a sigurnosti
Ujedinjenih naroda.
ISTORIJA
STARIJE KAMENO DOBA
Područje Austrije bilo je naseljeno i u starijem kamenom dobu, o čemu svjedoči i jedan
od najvrijednijih nalaza arheologije u Austriji tzv. Willendorfska Venera. Nastala je oko
25.000 godina p.n.e na području današnjeg Willendorfa kod Wachaua u Donjoj Austriji.
Pronađena je 1908. godine, a danas se nalazi u Prirodno-istorijskom muzeju u Beču.
KELTI, RIMSKE PROVINCIJE
Na području današnje Austrije keltska plemena - Ambidraven, Ambisonten, Boier,
Kampi i Noriker, osnivaju kraljevstvo Noricum. Ovo kraljevstvo bilo je poznato po
izvozu željeza, sve do područja današnje Italije, kao i po svojim konjima. Imali su i svoju
kovnicu novca. Širenjem Rimskog carstva, kroz mirno osvajanje, pod rimskim
vojskovođama i carskim sinovima Tiberijem i Druzom 15. godine pne. područje
današnjeg Tirola i Vorarlberga prelazi u posjed Rima. Rimljani osnivaju provincije
Norikum, Panonija i Retija.
2
GEOGRAFIJA
Austrijski zapad i jug leže na Alpima. Zbog tih planinarskih područja, Austrija je poznato
turističko odredište za zimske sportove. Najviši vrh je Grosglokner (3.798 m), a nakon
toga Vildšpice (3.744 m). Sjever i istok zemlje su u uglavnom brežuljkasti i ravni.
Najveća rijeka je Dunav. Austrija ima sedam nacionalnih parkova i šezdeset prirodnih
rezervata. Klima je umjerena, sa hladnim zimama i svježim ljetima. Najveći gradovi su
Beč (glavni grad), Salzburg, Insbruk, Grac i Linc. Austrija je savezna republika i dijeli se
na devet saveznih država. To su:
1. Gradišće gl. grad Željezno
2. Koruška gl. grad Celovec
3. Donja Austrija gl. grad Sankt Pelten
4. Gornja Austrija gl. grad Linc
5. Salzburg gl. grad Salzburg
6. Štajerska gl. grad Grac
7. Tirol gl. grad Insbruk
8. Forarlberg gl. grad Bregenc
9. Beč
POLITIKA
Šef države je predsednik, koji se bira na opštim izborima svakih 6 godina. Predsednik
poslije parlamentarnih izbora imenuje mandatara koji je obavezan da formira vladu.
Austrijski parlament ima dvije kuće:
Savezno vijeće
koji ima 64 predstavnika saveznih
država prema broju stanovnika, i
Državno vijeće
koji ima 183 zastupnika koji se bira
direktno.
PRIVREDA
Austrija je jedna od 10 najbogatijih zemalja na svijetu po visini bruto domaćeg
proizvoda, ima visoko razvijenu socijalno-tržišnu privredu i visok životni standard.
Njemačka je kroz istoriju bila najveći srednjo-trgovački partner Austrije , čineći je tako
podložnom brzim promjenama njemačke privrede.
4
VALUTA
Evro je u Austriji u upotrebi od 2002. godine. Kao priprema kovanice su počele da se
izrađuju još 1999. godine, mada sve imaju utisnutu godinu kada su uvedene u upotrebu
2002.-u. Pre usvajanja evra, u upotrebi je bio austrijski šiling iz 1938. godine.
RELIGIJA
U Austriji je službeno priznato dvanaest religija i religioznih zajednica. Za službeno
priznanje od strane države potrebno je priznanje, zahtjevom zatražiti od Ministarstva
školstva i kulture. Nakon ispunjavanja preduslova, religioznoj se zajednici priznaje
status, čime zajednica ostvaruje određene prednosti i povlastice, koje joj država garantira
i potpomaže. Uslovi za prihvatanje državno priznate religiozne zajednice su između
ostalog:
broj članova, koji bi trebao prelaziti 16.000 članova,
pozitivan odnos zajednice prema državi i društvu,
obavezivanje zajednice na sprječavanju psihičkog uticaja na razvoj zajednice, te
kontrola finacijskih sredstava zajednice, koja ne bi trebala biti korištena samo u
religiozne svrhe.
Ispunjavanjem ovih uslova i dobijanjem statusa, religiozna zajednica ima pravo na:
organizovanje nastave religije i njeno financiranje od strane državnih organa,
oslobađanje od obaveze plaćanja poreza na zemljište,
pravo na postavljanje svećenika u vojsci, stručnom savjetu državne televizije ORF
i dušebrižnika u bolnicama, kao i
zaštitu crkvenog osoblja od progona, zbog propovijedanja u smislu tokova i
pravila zajednice.
5
