OSUMNJIČENI, OPTUŽENI I PRAVO NA ODBRANU
seminarski rad iz Krivičnog procesnog prava I
1.0. Osumnjičeni
"Osumnjičeni" je osoba za koju postoje osnovi sumnje da je učinilo krivično djelo.“
1
Prava osumnjičenog, odnosno optuženog su:
1) Osumnjičeni već na prvom ispitivanju mora biti obaviješten o delu za koje se tereti i o
osnovima sumnje protiv njega.
2) Osumnjičenom se mora omogućiti da se izjasni o svim činjenicama i dokazima koji ga
terete i da iznese sve činjenice i dokaze koji mu idu u korist.
3) Osumnjičeni nije dužan izneti svoju odbranu niti odgovarati na postavljena pitanja.
Dati celoviti prikaz položaja u krivičnom postupku optuženog kao jednog od osnovnih
procesnih subjekata podrazumevalo bi analizu gotovo svih odredaba pozitivnih
krivičnoprocesnih propisa u BiH jer se sve one, direktno ili indirektno, u većoj ili manjoj
meri, reflektuju na položaj optuženog u krivičnom postupku.
Za razliku od odredaba koje se odnose na istragu i kojima se određuje u obliku koje
radnje dokazivanja se osumnjičeni izjašnjava o činjenicama i dokazima koji ga terete i
iznosi činjenice i dokaze koji mu idu u korist
2
, te utvrđuje ovlaštenje tužitelja na ispitivanje
osumnjičenog
3
, unutar i inače oskudnih odredaba o glavnom pretresu kao centralnom stadiju
krivičnog postupka, ne sadrži odredbe kojima se određuje na koji način i u obliku kojeg
dokaznog sredstva se optuženi na glavnom pretresu izjašnjava o činjenicama i dokazima koji
ga terete i iznosi činjenice koje mu idu u korist niti sadrži odredbe o tome da li je sudija
odnosno predsednik veća, u okviru svoje obaveze da se stara za svestrano pretresanje
predmeta i utvrđivanje istine
4
i ovlašćenja da nalaže izvođenje dokaza
5
, ovlašćen i da na
glavnom pretresu pozove optuženog da ovaj iznese svoju odbranu odnosno da se izjasni o
činjenicama.
1
ZKP FBiH; Glava VIII – Radnje dokazivanja, Odjeljak 4 – Ispitivanje osumnjičenog, članovi 91 – 94;
(Sl.novine FBiH 35/03)
2
ZKP FBiH; Glava VIII – Radnje dokazivanja, Odjeljak 4 – Ispitivanje osumnjičenog, članovi 91 – 94;
(Sl.novine FBiH 35/03)
3
ZKP FBiH; Član 232. (Sl. novine FBiH 35/03)
4
ZKP FBiH; Član 254. stav 2; (Sl.novine FBIH 35/03)
5
ZKP FBiH; član 276. stav 2. tačka e); (SL. novine FBIH 35/03)
4
