UNIVERZITET EDUKONS
Fakultet Ekološke Poljoprivrede
Sremska Kamenica
OTPADNE VODE NA TERITORIJI OPŠTINE
NEGOTIN I ELIKSIRA PRAHOVO
Master rad
Mentor: Kandidat:
Danka Radić Sanela Dragošanović
Sremska Kamenica, 2020.
REZIME
Opšte je poznato da otpadne vode predstavljaju jedan od najvećih ekoloških problema,
koji prati čovečanstvo kroz čitavu istoriju postojanja, od pojave prvih civilizacija i gradova,
pa sve do danas.
Na žalost, u Republici Srbiji ima veoma malo sistema za prečišćavanje otpadnih voda,
koji se često neadekvatnokoriste, ili se veći deo otpadnih voda ispušta u reke bez prethodnog
prečišćavanja. U prilog tome, govori i podatak o velikom godišnjem pomoru riba u rekama i
jezerima. Kako je stanje životne sredine neraskidivo povezano sa zdravljem svih živih bića na
planeti, opšti prioritet u svetu jeste upravo zaštita svih njenih elemenata kroz pooštravanja
standarda koji uređuju ovu oblast.
U ovom radu biće opisane otpadne vode, kaoi sistemi za njihovo prečišćavanje i
moguća rešenja ovog problema na teritoriji opštine Negotin i Eliksira Prahovo.
Ključne reči:
životna sredina, otpadne vode, tretman otpadnih voda, opština Negotin,
Eliksir Prahovo
Sanela Dragosanović: Otpadne vode na teritoriji opštine Negotin i Eliksira Prahovo
UVOD
Voda predstavlja osnovni preduslov života na zemlji, jer je opstanak svih živih bića
uslovljen njenim postojanjem. Zbog toga, voda mora biti zdravstveno bezbedna i
odgovarajućeg kvaliteta,.jer seu suprotnom, smatra zagađenom, što može dovesti do
ugrožavanja opstanaka živog sveta.
Vekovima se u vodu ispušta različit otpad, ali je situacija postala dosta ozbiljnija sa
industrijskim razvojem. Intenzivni razvoj privrede je doveo do toga, da danas vodu zagađuju
brojne njene grane poput indrustrije, saobraćaja, rudarstva itd. Poseban problem predstavlja i
otpad iz poljopivrede, poput đubriva i pesticida, kao i komunalni otpad iz domaćinstva, koji
dospeva u reke i preko njih do mora i okeana.
Ovako zagađene vode doprinose smanjenju kvaliteta života i zdravlja brojnih biljnih i
životinjskih vrsta, ali i ljudske populacije, s obzirom na to da otpadne vode zagađuju i vodu za
piće. Upotrebom vode koja nije za piće, rizik od kancerogenih oboljenja sa akcentom na
probavni trakt se povećava kod stanovništva.
Naravno, moguće je izvršiti prečišćavanje otpadnih vodauklanjanjem štetnih materija
pomoću različitih metoda, kao što su mehaničke, biološke i hemijske, čime se smanjuje
zagađenje i vraća ravnoteža ekosistema. Iz tog razloga, u ovom radu će biti prikazani podaci o
otpadnim vodama i mogućim tretmanima u Republici Srbiji, sa posebnim osvrtom na stanjeu
opštini Negotin i fabrike Eliksir Prahovo.
1
Sanela Dragosanović: Otpadne vode na teritoriji opštine Negotin i Eliksira Prahovo
Otpadna voda može biti zagađena različitim mikroorganizama, rastvorenim i
nerastvorenim organskim i neorganskim jedinjenjima i radioaktivnim supstancama (UCG,
2016).Iz ovoga se jasno vidi, da otpadne vode sadrže kompleksna jedinjenja koja istovremeno
određuju i način prečišćavanja.
Ovde treba posebno naglasiti da u prirodi ne postoji potpuno čista voda, već voda koja
se deklariše kao hemijski ispravna i pogodna za upotrebu. Ovakva voda ispunjava propise
zakonske regulative, koji određuju optimalnu vrstu i količinu rastvorenih supstanci u njoj,
tako da one uvek moraju da budu u granicama koje nisu štetne. Voda koja ne ispunjava
propisane uslovese smatra zagađenom i štetnom za upotrebu kod živih bića.
Opšte je poznato da problem otpadnih voda datira od davnina, ali je znatno
uznapredovao industrijskim razvojem i naglim širenjem gradova. Pored brojnih problema koje
zagađenje voda izaziva, najveći se ogleda u ugrožavanju zdravlja ljudi i životinja. Naime,
otpad koji se razlaže u vodama oslobađa razna hemijskajedinjenja koja zagađuju vodu,
vazduh i zemljište, stvarajući pogodno tle za razmnožavanje virusa, bakterija i parazita. Stoga
su otpadne vode izuzetno veliki izvor zaraze i potencijalnih epidemija.
Ovo je posebno opasno jer su rezerve vode za piće u podzemnim i površinskim
vodotokovima, pa njihovo zagađenje dovodi i do smanjenja količina pitke vode, nasuprot
kome raste količina zagađene, što direktno ugrožava ljudsko zdravlje i dobrobit.
Zbog povećane količine zagađenja voda, voda za piće sadrži prekomerne količine
nitrata čija konzumacija uzrokuje veću stopu rizika od kancerogenih oboljenja probavnog
trakta kod ljudi (Blagojević, 2011), čemu je posebno posvećeno naredno poglavlje. Naravno,
ovo je samo jedan od primera katastrofalnih posledica zagađenja i neprečišćavanja otpadnih
voda, tj. direktnog ispuštanja zagađenih voda u prirodne vodotokove.
3
