Visoka škola „CEPS-Centar za poslovne studije“
Kiseljak
SEMINARSKI RAD
PLANIRANJE, BUDŽETIRANJE I KONTROLA
Student: Mirela Konjo
Studijska godina i status : 2015/2016, vanredni
Predmet: Poslovne finansije
Predmetni profesor: Prof. Tomislav Stojčić
Kiseljak, decembar 2016. god.
Sadržaj
Uvod ..................................................................................................................... 2
Planiranje .............................................................................................................. 3
Budžetiranje .......................................................................................................... 6
Proces budžetiranja ............................................................................................... 7
Menadžment i kontrola budžetiranja .................................................................... 10
Zaključak ............................................................................................................... 12
Literatura ................................................................................................................ 13
1
Planiranje
Finansijsko planiranje se može definisati kao utvrđivanje budućih očekivanih novčanih
tokova ili kao misaoni proces koji obuhvata finansijsku prognozu novčanih primitaka i
izdataka. Finansijski plan proizilazi iz finansijskog planiranja odnosno predstavlja njegovu
posljedicu. Defincije finansijskog plana uglavnom su usmjerene cilju i sadržaju finansijskog
plana. Finansijski plan se sastoji : plana priliva i odliva novčanih sredstava za određeno
razdoblje. Pri izradi finansijskog plana obuhvataju se slijedeći ekonomsko-finansijskih
parametri:
1. Obim i struktura finansijskih sredstava
2. Troškovi poslovanja
3. Amortizacija stalnih sredstava
4. Cijena sirovina, materijala, gotovih proizvoda, robe i usluga
5. Obim i strukrura investicionih ulaganja
6. Vrste finansijskih tokova
7. Planirani izvori finansiranja
8. Planirane potrebe u tekućoj imovini
9. Očekivana novčana primanja i izdavanja
Finansijsko planiranje značajno je zbog slijedećih razloga:
1. Iz predviđenog toka gotovine proizilazi koliko će novih finansijskih sredstava biti
potrebno pri donošenju pojedinih tekućih dugoročnih finansijskih odluka
2. Podaci prikupljeni na temelju finansijskog planiranja predstavljaju osnovu za
donošenje poslovnih odluka u pogledu raspolaganja gotovina
3. Povjerioci, posebne banke često insistiraju na pažljivo pripremljenim finansijskim
planovima
4. Proračuni pripremljeni finanisijskim planiranjem omogućavaju kontrolu nad
finansijskim transakcijama preduzeća
5. Mnoge finansijske odluke zasnovane suna predviđanju finansijskih posljedica
pojedinih finansijskih odluka
3
Stavljanje u prvi plan ostvarenje strategijskih ciljeva budžetiranje kao instrumentom
predstavlja širi pogled na suštinu budžetiranja. Međutim, šire poimanje budžetiranja u
prvi plan ističe da planiranje postaje ključ za dobar menadžment, odnosno, bez
disciplinovanog profesionalnog planiranja preduzeće odlazi u nepovrat. Planiranje
profi ta je proces budžetiranja. Ovakav pristup praktično daje maksimalni značaj
budžetiranju kao procesu za koji se vezuje sudbina preduzeća.
Tradicionalno računovodstveno planiranje funkcioniše dobro kod aktivnosti koje
iskazuju jasnu vezu između inputa i autputa, dok u suprotnom, tradicionalno
budžetiranje služi samo kao odobrenje određenog nivoa potrošnje za svaku stavku
troškova.
Kontradiktornosti u shvatanju tradicionalnog račuvodstvenog planiranja i budžetiranja
izražene, prije svega, kroz kritiku tradicionalnog računovodstvenog planiranja postaju
sve dominantnije. Kritike na račun tradicionalnog računovodstvenog planiranja
odnose se prije svega na navodnu nesposobnost ovog načina planiranja da na
adekvatan način odgovori na situacije koje karakterišu visoka neizvjesnost poslovanja,
stalno rastuće i kontinuirane promjene u tehnologiji i globalnim tržištima, državna
regulacija, konkurencija kao i porast novih znanja.
Koncept nultog planiranja postaje snažno oružje menadžmenta. Suština ovog pristupa
je u tome, da se ignorišu svi budžeti prethodnih godina. Ovaj pristup ne uzima u obzir
rezultate ostvarene u prethodnoj godini, već budžetiranje formira od nultog nivoa,
odnosno, ne polazi se od analiza prethodnog perioda, već se troškovi planiraju kao da
se aktivnost izvodi prvi put. Nedostatak ovog pristupa je u tome što se prekida
kontinuitet budžetiranja, te zbog toga ovakav princip može biti veoma kompleksan za
menadžment, jer za razliku od tradicionalnog budžetiranja koje u prvi plan stavlja
funkcije, budžetiranje na nultoj osnovi u prvi plan ističe aktivnosti i programe koji se
odvijaju u preduzeću. To su pre svega aktivnosti, povezane sa ciljevima preduzeća, pa
se tek nakon toga izračunavaju vrijednosti koje ostvaruju identifi kovane aktivnosti.
Stoga je ovakav pristup značajan sa stanovišta planiranja i kontrole troškova.
4
