OSNOVE PRINCIPA KONSTRUISANJA
I KOLOKVIJ
Konstruisajne
je proces transformacije ideje za novi proizvod u projekat koji predstavlja
skup informacija za izradu i ekspolataciju.
Etape u životnom ciklusu razvoja i korištenja:
-Konstruisanje
-Proizvodnja
-Eksploatacija
-Reciklacija
Dva osnovna razloga za podsticaj rađanja novog proizvoda:
-Da se riješi određeni tehnički problem
-Ekonomski
Tržišni vijek proizvoda u odnosu na obim plasmana:
I-Period uvođenja, rađanje proizvoda
II-Period prirasta
III-Period kulminacije
IV-Period zasićenja
V-Period degradacije, prestanak plasmana
Vrste konstrukcija:
-Ponovljene konstrukcije (postojeće konstrukcije sa minimalnim izmjenama)
-Konstrukcije sa čvrstim principima rada (princip rada se ne mijenja , promijeni se oblik,
dimenzije materijal, tehnologija obrade i slično)
-Prilagođene konstrukcije (prilagodimo postojeću konstrukciju novonastlim problemima)
-Varijantne konstrukcije (pravimo konstrukciju sa nekoliko varijanti i odabiremo
najoptimalniju)
-Nove konstrukcije (konstruišemo potpuno novi proizvod koji da tad nije bio na tržištu)
Razvojno konstruisajne
podrazumjeva razvoj nivih proizvoda.
Operativno konstruisanje
podrazumjeva korekcije i usavršavajne postojećih
konstrukcija.
Tehnički zahtjev
podrazumjeva
funkcionalnu
ispravnost (da ispunjava funkciju) i
tehnološku
ispravnost (da se omogući jednostavna i jeftina izrada, kontrola, skladištenje i
transport).
Ekonomski zahtjev
nalaže što manje ukupne troškove: konstruisanja, izrade, obrade,
montaže, transporta, eksploatacije, održavanja, skladištenja, itd.
Opšti zahtjevi
podrazumjevaju da ispune zahtjeve koji nalaže zakon, pravila i ostali
propisi.
Opšta načela:
-Načelo jednoznačnosti (tehnički proizod i procesi moraju biti jednoznačno određeni)
-Načelo jednostavnosti (tehnički proizvod treba da ima što više komponenti jednostavnog
oblika)
-Načelo sigurosti (tehnički proizvod mora sigurno i pouzdano funkcionisati bez opasnosti na
ljude)
Faze procesa konstruisanje:
-Prva faza – definisanje projektnog zadatka
-Druga faza – faza koncipiranja
-Treća faza – faza razvoja oblika i dimenzija
-Četvrta faza –faza provjere naponski stanja
-Peta faza – faza konstrukcijske razrade
Prva faza
–
definisanje projektnog zadatka
obuhvata razradu ideje. U okviru ove faze
definišu se sve tehničke karakteristike koje treba da ima proizvod, mogućnost tipizacije,
unifikacije, usklađenost sa zakonskim normama. Pored ovog definiše se i rok završetka.
Kvalitet
podrazumjeva skup svih karakteristika proizvoda i usluga koje se odnose na
njihovu mogućnost da zadovolje utvrđene ili željene potrebe kupca.
Vrste zahtjeva:
-Osnovni zahtjevi (funkcija i kvalitet)
-Dopunski zahtjevi (utrošak energije, stepen iskorištenosti, jednostavnost održavanja)
-Lični zahtjevi (oblik, boja)
Lista zahtjeva
predstavlja popis zahtjeva i ograničenja predviđenih za razvoj nekog
proizvoda.
Vrste zahtjeva
:
-Opšte funkcije
-Radna svojstva
-Ergonomska svojstva
-Tehnička svojstva
-Spoljni izgled
-Montaža/demontaža
-Uslovi transporta
-Pakovanje
-Ekonomska ograničenja
Unutrašnji izvori ideja:
-Poboljšanje kvaliteta postojeći proizvoda
-Usavršavanje postojećih proizvoda
-Proširenje asortimana
-Izrada dopunskih programa
Spoljašnji izvori ideja:
-Rezultati rada naučno-istraživačkih instituta
-Praćenje aktivnosti konkurencije
