Proizvodno preduzeće i njegovi ciljevi

Seminarski rad; Osnovi ekonomije

SEMINARSKI RAD

Fakultet:

Primjenjena ekonomija

Smijer:

Menadžment i marketing

Predmet:

Osnove ekonomije

Tema:

Proizvodno preduzeće i njegovi ciljevi

Mentor:

Prof. Dr.Valentina Duvnjak

Student:

Tanja Repajić

U Banjoj Luci, oktobar 2018. Godina

Seminarski rad; Osnovi ekonomije

Sadržaj

DEFINISANJE PREDUZEĆA

PREDUZEĆE KAO SISTEM I ORGANIZACIJA

RAZLOZI POSTOJANJA PREDUZEĆA 9

DEFINISANJE I KARAKTERISANJE PREDUZEĆA

DIFERENCIJACIJA PREDUZEĆA PREMA KARAKTERISTIKAMA

TRANSFORMACIONOG PROCESA

PROIZVODNO PREDUZEĆE

OSNOVNI CILJEVI PROIZVODNOG PREDUZEĆA

Seminarski rad; Osnovi ekonomije

stvara

vrednost

transformi

š u

ć i ulo

ž ene

resurse

(

materijal, novac i kapital, ljudski resursi,

informacije i znanje

)

izlazne

rezultate

(gotovi proizvodi, usluge, plate i dividende, vrednosti za

stejkholdere) u cilju stvaranja profita (tri faze procesa stvaranja vrednosti).
Zato  se  i  kaže  da  ukupno  funkcionisanje  preduzeća  faktički  predstavlja  proces  transformacije
određenih  ulaganja  u  rezultate,  a  koji  se  usmerava  donošenjem  konkretnih  odluka  i  njihovim
sprovođenjem, uvažavajući okruženje kao bitan činilac.
Uspešnost preduzeća da iz okruženja obezbeđuje resurse potrebne za proizvodnju kao i njegova
sposobnost  da  efikasno  koristi  tehnologije  i  druge  resurse  prilikom  pretvaranja  ulaganja  u
rezultate, opredeljuje koliku će vrednost preduzeće stvoriti u ovoj fazi. Dakle, ovde se govori o
transformaciji  ne  samo  u  fuzičkom  smislu,  nego  o  transformaciji  vrednosti.  Kako  će  biti
postavljena  i  koliko  će  biti  efikasna  transformacija  zavisi  od  poslovne  aktivnosti  preduzeća.
Rezultat svega toga je proizvod odnosno usluga koji se prodaju na tržištu i tako ostvaruje prihod.
Dio prihoda, preduzeće koristi za

nadoknadu

(

reprodukciju

) utrošenih resursa, dok višak dog

prihoda predstavlja

profit

, koji se može raspodeliti vlasnicima ili iskoristiti za nove investicije.

a je

ž i š na

institucija

(

osnovni subjekt tržišne privrede

), gde se alokacija resursa obavlja u

skladu sa ponudom i tražnjom a prema zahtevima osnovnih ekonomskih principa (

produktivnost,

ekonomiþnost, rentabilnost

U savremenoj privredi postoji veliki broj različitih vrsta preduzeća, koja se međusobno razlikuju po
mnogim obeležjima odnosno kriterijumima (

karakteristike transformacionog procesa, veličina

preduzeća, oblici svojine itd

Preduzeće, kao osnovni privredni subjekt, javlja se u vrlo različitim oblicima, obavlja specifične
delatnosti i razlikuje se po mnogim drugim karakteristikama.

U tom smislu se vrši njihova klasifikacija i razvrstavanje, prema nekom od definisanih kriterijuma, a
onda posmatraju ti specifični elementi koji karakterišu pojedine skupine preduzeća.

Danas se preduzeće prihvata kao neophodnost i integralni deo tržišne privrede, pa se sasvim logično
postavlja pitanje zašto je to tako i šta to donosi formiranje preduzeća kao prednost odnosno koji su to
razlozi postojanja preduzeća. Nastojanja da se odgovori na ova pitanja dovela su do nastanka teorija koje
su unapredile ekonomiku preduzeća i ostale ekonomske discipline. (

Zakon o privrednim društvima, Službeni

glasnik RS

)

Seminarski rad; Osnovi ekonomije

PREDUZEĆE KAO SISTEM I ORGANIZACIJA

Radi potpunijeg sagledavanja i boljeg razumevanja celine preduzeća i odnosa koji se javljaju između
njegovih djelova, najbolje je da se sve to predstaviti kao sistem. Dakle, preduzeće se može posmatrati kao
celina (

sistem

) koja se sastoji od međusobno povezanih elemenata - delova, koji čine podsisteme u

preduzeću.

Šema br. 1. - Prikazano je preduzeće kao sistem i njegovi najznačajniji podsistemi

         Sistem  ima  više  podsistema  i  elemenata  između  kojih  postoje  direktne  ili  indirektne  veze,  kao  i
odgovarajuće  inpute  i  outpute,  preko  kojih  se  povezuje  sa  okruženjem.  Skup  elemenata  sa  svojim
svojstvima  čini  sadržaj  sistema,  a  veze  među  elementima  omogućavaju  ostvarivanje  cilja  postojanja
sistema.

Preduzeće kao sistem povezano je sa okruženjem iz koga dobija inpute (

materijal, novac i kapital,

ljudske resurse, informacije i znanja

), koje kroz transformacione procese pretvara u proizvode i usluge

koje plasira na tržište. Proces pretvaranja ulaznih veličina u izlazne ostvaruje se kroz potpuno i ciljno
usklađeno funkcionisanje svih elemenata sistema. U slučaju odstupanja od utvrđenog cilja ili eventualnih
promena u okruženju, aktivira se povratna veza preko koje se preduzeće prilagođava novim zahtjevima.

Dakle, da bi se osigurao opstanak preduzeća kao složenog sistema u turbulentnim uslovima, neophodno
je da se poslovanjem i razvojem preduzeća adekvatno upravlja.

Okruženje

Materijal

Novac i kapital

Ljudski resursi

Informacije i znanje

Podsistemi

Održavanje

veza sa

okruženjem

Održavanje

veza sa

okruženjem