sociologija prof. dr Zoran Arsović
prostitucija
1
SADRŽAJ:
TEMA:
PROSTITUCIJA
Strana:
1. UVOD................................................................................................................................ 2
2. UZROCI I KARAKTERISTIKE PROSTITUCIJE........................................................... 4
2.1 OBLICI PROSTITUCIJE....................................................................................... 6
2.1.1 PREMA SADRŽAJU PROSTITUCIJA MOŽE BITI............................ 6
2.1.2 S OBZIROM NA POL ŽRTVE ORGANIZOVANA PROSTITUCIJA
IMA VISE OBLIKA..................................................................................................... 7
2.2 NA PROSTORIJA BIH POSTOJE SLEDEĆI OBLICI PROSTITUCIJE............. 8
3. FORMIRANJE STATUSA MALOLJETNE PROSTITUTKE......................................... 8
3.1 RAZLOZI KOJI NAVODE NA ULAZAK U PROSTITUCIJU............................ 8
4. PREVENCIJA TRGOVINE LJUDIMA RADI VRŠENJA PROSTITUCIJE................ 10
4.1 EDUKACIJA....................................................................................................... 10
4.1 PODIZANJE SVJESTI......................................................................................... 11
5. MJERE I RADNJE POLICIJE....................................................................................... 12
6. ZAKLJUČAK.................................................................................................................. 13
7. LITERATURA................................................................................................................. 15
sociologija prof. dr Zoran Arsović
prostitucija
2
1. UVOD
Prostitucija (od latinske riječi “prostituere“ koja znači “javno izlagati“) jeprodavanje
seksualnih usluga za novac ili neku drugu uslugu(zapošljavanje,riješavanje problema i dr.).
Tako se pod pojmom prostitucije podrazumjeva pojava svođenja seksualnog
života na robno-
novčani odnos.
Prostitucija je“oblik društvene djelatnosti“ pod kojim se podrazumjeva“prodaja tijela
i ljubavne vještine radi pribavljanja materijalne koristi“.Dakle,to je pojava koja se ne može
odvojiti od pojave robe u razvoju ljuds-
kog društva,tako da se može reći da je njena
osnova prije svega ekonomskogkaraktera.
Prostitucija je“trgovina seksualnosću“gdje
seksualnost ima svoju upotrebnu
vrijednost(koja odražava svojstvo,tj.kvalitet tijela kao robe) i
prometnuvrijednost(koja zavisi od položaja robe na tržištu).
Ono što je karakteristi
čno za prostituciju nije samo prodaja seksa,nego i
prodaja
ljudskog dostojanstva tj.ljudskosti.Prostitucija je dakle,povezana sa robno-
novčanim
odnosima i tržišnom
privredom iako u njoj mogu da budu prisutni i drugi motivi bavljenja
prostitucije.
Ali, najčešće su oni povezani sa novcem. U tom pogledu trebareći da je prostitucija
stara društvena pojava(“najstariji zanat na svijetu“).
Zakonske odredbe filter suzbijanje prostitucije prvi put se donose u xvi. Veku, nakon
lutera verske reformacije u njemačkoj. Ma koliko da se u osamnaest, devetnaest, dvadesetom
stoljeću prostitucija difuzna uvlačio u sve pore društvenog života, bordel je ipak ostao stožer
celokupne kupoprodajni seksualne aktivnosti. Razvija se široka institucionalizirani mreža
prostitucije. Zakonske i represivni mjere ni u jednoj epohama, pa ni danas nisu doprinijeli
suzbijanju prostitucije nego su je, naprotiv, gura u naručje društvenog podzemlja
1
.
Najveći broj definicija prostitucije koje se mogu sresti u literaturi odnosi se isključivo
na žene: prodaja tijela i ljubavne vještine radi pribavljanja materijalne koristi; delatnost kojom
ženska ustupaju svoje tijelo za novac većem broju muškaraca bez prikrivanja i biranja;
prostitucijom se bave žene koje postojano (iz navike) upražnjavaju polne odnose s
neodređenim brojem lica dobijajući za to nagradu; prostitutkom se smatra svako žensko lice
koje svojim telom, blud provodi u vidu trgovine, s većim brojem osoba, bez izbora i sa
naplatom , a svoje životne potrebe zadovoljava zaradom od ovog zanata.
1
www-prostitucija. com
sociologija prof. dr Zoran Arsović
prostitucija
4
2. UZROCI I KARAKTERISTIKE PROSTITUCIJE
Prostitucija u svojoj osnovi ne predstavlja samo društvenu devijaciju već i oblik
seksualnih devijacija, čiju suštinu sačinjavaju različiti vidovi izvitoperenja u zadovoljavanju
seksualnih potreba u pogledu njihovog sadržaja načina i forme.
Prostitucija se mora shvatiti kao krišćenje tijela čovjeka kao robe koja se kupuje,
prodaje, mijenja ne uvijek za novac, a uključuje povremenu prostituciju, uličnu prostituciju,
prostituciju sankcionisani u društveno-kulturnoj praksi, bordele, vojničku prostituciju, seks-
turizam, tržište nevjestama preko pošte
3
.
Prostitucija je novac kojim muškarac plaća žensko tijelo. Muškarac plati za žensko
tijelo i radi s njim što hoće. Silovanje, premlaćivanje, utamnjivanje ili dr.. način organičavanje
kretanja, razni oblici seksualnog zlostavljanja, i bolesti, sve više predstavljaju načine
uništavanja života milijona žena. Međutim i muškarci se mogu baviti prostitucijom. Ako se
želi razumjeti prostitucija, onda je neophodno da se razumije nejednakost muškaraca i žene,
koja je za mnoge žene smrtonosna
4
.
Prostitucija i njezini izrodi sadržani su u okviru navedenih uzroka i uvjeta
kriminaliteta tj.. u društveno-ekonomskim i političkim promjenama u socijalnim
raslojavanjima. Ali i u nekim subjektivnim osobinama, koje su usmjeravajuće i karakteristične
za bavljenje prostitucijom. Razlozi ugroženosti prostitucijom jesu:
loši obiteljski odnosi koji se mogu manifestvovati kroz nasilje,
napuštanje djece od strane roditelja,
zapuštanje djece u odgoju i školovanju,
neiskazana roditeljska ljubav,
razni vidovi seksualnog zlostavljanja, uključujući i incest,
započinjanje uživanja droge u ranoj mladosti.
3
Odluka o procedurama i načinu koordinacije aktivnosti na sprečavanju trgovine ljudima i ilegalne
imigracije u Bosni i Hercegovini i uspostavljanju funkcije Državnog koordinatora za Bosnu i
Hercegovinu (Službeni glasnik BiH, broj 24/03)
4
Jevtović Miroslav i Milašinović Srđan, Socijalnopatološke pojave, Beograd, 2006.
sociologija prof. dr Zoran Arsović
prostitucija
5
U organiziranu prostituciju veliki broj žena uključen je kako prijevarom tako i
prisilom, mada je i značajan broj onih koje su tu dobrovoljno.
U svakom slučaju riječ je o nehumanim oblicima eksploatacije žena koje su sastavni
dijelovi motela, noćnih klubova barova i sl.. u kojima se, pored redovnog izbora kuće, nude i
druženja s osobama nježnijeg pola. Pored toga što su primorane na prostituciju, žrtve najčešće
moraju raditi u tim objektima i druge poslove, kao i konobarice, plesačice i zabavljačice.
Specifičnost prostitucije jeste, osim tendencije stalnog rasta i to što je u velikoj mjeri
neposredno vezana sa drugim negativnim društvenim pojavama, u prvom redu s
organiziranim kriminalitetom (trgovina ljudima, bijelim robljem sex trafficking) ali i
sociopatološka pojavama (alkohlizam, narkomanija, kockanje).
Kriminalne organizacije koje se bave prostitucijom sve se više uključuju u vršenje
drugih kaznenih djela koja su izravno ili neizravno u vezi sa prostitucijom poput ucjena,
iznuda, obračuni rada zauzimanja boljih pozicija, svađe i tuče između makroa, maltretiranje i
zlostavljanje prostitutki od strane makroa, namamljivanje pojedinih klijenata radi
protupravnog oduzimanja novca ili druge vrijedne imovine, što dovodi do izvršenja krivičnog
djela ubistva, silovanja, teških tjelesnih ozljeda, otmica teških krađa i razbojništva.
Jedan od glavnih uzroka porasta organiziranog kriminaliteta smatra se ekspanzija seks-
industrije samim time i veća potražnja za prostitutkama. Smatrano je da će se legalizacijom
prostitucije ograničiti broj bordela, seks-klubova, te smanjiti ekspanzija seks-industrije.
Međutim, u zadnjih 10 godina, otkad je prostitucija legalizovana, broj seks-klubova i
bordela se samo umnogostručio, a seks-industrija je porasla za 25 % što je za posljedicu imalo
povećanje trgovanja ljudima, au prilog tome nam govori i podatak o 80 % prisilno dovedenih
žena su uključene u prostituciju.
Prostitutke se regrutiraju uglavnom iz siromašniuh slojeva, ali je i zapažena pojava da
prostituciju prihvaćaju i žene koje pripadaju bogatom sloju ljudi. Posljednjih godina osnovane
su agencije za pružanje raznih erotskih i drugih usluga kao što su: poslovna pratnja,
ekskurzije, zajednički izleti, drugarske večere, poznanstva i sl.. gdje poznanici ubiru značajan
prihod
