S E M I N A R S K I R A D
Predmet:
ORGANIZACIONO PONAŠANJE
Tema:
RAZVOJ STRESA KAO ORGANIZACIONOG PONAŠANJA U
SAOBRAĆAJNOM PREDUZEĆU „ LASTA“
Profesor: Student:
Prof.Dr. Nada Živanović Aleksandra Milić
Br.indeksa: 400/2016
Kragujevac, decembar 2017.
SADRŽAJ
1. UVOD.....................................................................................................2
2. STRES NA RADNOM MJESTU..........................................................6
3. IZVORI STRESA I NJIHOV UTICAJ NA EFIKASNOST
POSLOVANJA.......................................................................................7
3.1. PREOPTEREĆENOST POSLOM...............................................8
3.2. USLOVI RADA...........................................................................9
3.3. KONFLIKT ULOGE I DVOSMISLENOST ULOGE...............10
3.4. RAZVOJ KARIJERE.................................................................11
3.5. INTERPERSONALNI ODNOSI................................................12
3.6. AGRESIVNO PONAŠANJE.....................................................13
4. RAZVOJ STRESA KAO ORGANIZACIONOG PONAŠANJA U
SAOBRAĆAJNOM PREDUZEĆU „ LASTA “..................................15
5. ZAKLJUČAK.......................................................................................20
6. LITERATURA......................................................................................21
1
umorno – slomljeno, potišteno, depresivno, bezvoljno i apatično. Postavlja se pitanje gde
to vodi i čemu služe stečena materijalna dobra, ako je toliko iscrpljen da ne može u njima
da uživa. Šta moderni čovjek treba da učini da bi lakše podnio svakodnevne obaveze?
Stres je pojava koja se javlja na mestima gde ljudi žive i rade. Ipak neke
profesije su nesto više izložene a kao takvi najčešće se pominju poslovi pilota, spasioca,
novinara, glumaca, rudara, gradjevinskih radnika, ljekara, medicinskog osoblja, posebno
oni angažovani u službama hitne pomoći, kontrolori letenja, čuvari zatvora, socijalni
radnici i drugi.
Po najnovijim SkillSoft istrazivanjima dobijamo sledeću listu najstresnijih
zanimanja
5
:
1. informatičari,
2. medicinari,
3. inženjeri,
4. radnici u prodaji i marketingu,
5. radnici u obrazovanju,
6. radnici na poslovima vezanim uz finansije,
7. radnici koji se bave ljudskim resursima,
8. operativci,
9. produkcijski radnici,
10. službenici
Moje mišljenje je da je zanimanje socijalni radnik nepravedno izostavljeno sa
spiska 10 najstresnijih zanimanja.
Stresom su najviše pogođeni oni koji imaju između 35 i 45 godina, i ono što je
svakako zanimljivo, jeste da nivo stresa raste što duže vremena provodimo na istom
radnom mjestu.
Izvori stresa mogu biti locirani na radnom mjestu ali i van istog.Na radnom
mjestu zaposleni se često susreću sa preopterećenošću poslom, lošim uslovima rada,
konfliktima, nezadovoljavajućim razvojem karijere, lošim odnosima kao i agresivnim
ponašanjem nadređenih i drugih kolega.
5
http://www.gartner.com/it/section.jsp?type=press_releases&format=html&year=2007&show_archived=true
2
Uzročnici stresa van posla mogu biti problemi i razne napete situacije sa
djecom,roditeljima, bračnim partnerima, prijateljima, zatim problemi sa zdravljem,
neočekivani dogadjaji i drugo.
Termin “stres” postao je neizostavan deo komunikacije. Nije ni čudo što je
tako kad su svuda oko nas takozvani stresori, odnosno nadražaji koji negativno djeluju na
organizam i psihu. Kada nam više ne uspjeva da upravljamo stresom i ublažimo ga, tjelesni
odbrambeni mehanizmi slabe i postajemo podložni bolestima. Procenjuje se da je više od
75% bolesti prozrokovano baš stresom. Sedam od deset ljudi smatra svoj život stresnim, a
ulaskom u novi milenijum izgleda da se životni tempo još više ubrzava. Sve veći broj ljudi
lošije spava, budi se uznemiren, dolazi na posao umoran, uzrujava se na poslu, vraća se
kući iznerviran prometom. Za razliku od naših predaka, čiji je stres bio pre svega tjelesne
prirode, stres 21. veka je uglavnom mentalni i emocionalni. Već krajem dvadesetog veka,
radni stres je proglašen za “bolest 21-og veka” od strane SZO i UNESCO-a. Predviđa se da
će u budućnosti napetost, pritisak i stres na radnom mjestu biti glavni uzroci
dezorganizacije radnih timova.
Primjeri stresa na poslu u 21.veku se nalaze svuda oko nas.Skoro da ne postoji
kompanija u svijetu u kojoj zaposleni nisu svakodnevno suočeni sa stresom i kritičnim
posljedicama istog.
Stoga se svjetska zabrinutost zbog uticaja stresa na poslu na zdravlje
zaposlenih usmjerava na rešavanje tog problema, o čemu je bilo riječi i na kongresu u
Padovi gde su utvrđene dimenzije tog fenomena u odnosu na korenite promjene do kojih je
u posljednjih nekoliko godina došlo u svijeetu rada te je sugerisano pozitivno
organizacijsko ponašanje i reprojektovanje radnih zadataka.
6
Zaposleni pod stresom nisu kreativni, ne mogu se uklopiti u timski rad i
njihova produktivnost je smanjena. Radni vijek ljudi pod stresom je znatno smanjen i oni
nikada ne daju svoj maksimum.
Stres direktno umanjuje efekte ulaganja u ljudske potencijale i blokira
individualni i organizacijski razvoj.
Kao izvor organizacijskog stresa pojavljuje se loše upravljanje.Stoga kvalitetno
i kreativno upravljanje ljudskim potencijalima podize sposobnost zaposlenih.
6
Poslovni magazin Business surfer,2008
3
2. STRES NA RADNOM MJESTU
Psiholozi definišu stres kao stanje dugotrajne napetosti usljed koje se javljaju
fiziološke i psihosomatske reakcije, čija je posljedica pogoršanje zdravstvenog stanja,
osećaj frustracije, mentalna i fizička iscrpljenost.
8
Osnovni izazivači stresa kod poslovnih ljudi su vremenski pritisak i loša
atmosfera u kolektivu uzrokovana problematičnim interpersonalnim odnosima.
Savremeni biznis ima rokove, penale i brojne pritiske da se posao obavi u
određenom vremenskom roku, a baš nedostatak vremena je stalno prisutan. To je veliki
problem s obzirom da imamo vremensku neodgovornost, odnosno vremenski smo
neprecizni, a danas se sve mjeri na sekunde, pa tako i poslovne obaveze. Vremenski
pritisak je vrlo stresogen. Ljude koji su precizni i pedantni jako može da nervira ukoliko
njihova radna okolina nije takva.
Sa razvojem kapitalizma, odnosno privatnog biznisa kao i monopola sve je se
veci broj ljudi sa posljedicama stresa javlja u statističkim izvještajima iz ove oblasti.
Privatni biznis je veoma stresogen i u njega mogu da se upuste samo oni ljudi koji imaju
vjeru u sebe, viziju, čvrstinu, odlučnost, predanost, koji znaju da podnesu pritisak
konkurencije i odgovornosti za zaposlene i spremni su da rizikuju. Najugroženiji su oni
koji su svoj rad započeli s mnogo entuzijazma i očekivanja, sa velikom željom za
uspjehom i pobjedom, a ne postižu očekivane rezultate.
Kako bi se kontrolisala pojava stresa i moguće „zlostavljanje”zaposlenih od
strane šefova u mnogim velikim korporacijama uspostavljaju se razne mjere zaštite.U
nekim od najvećih svjetskih korporacija,na primer,postavljaju se velike bokserske vreće na
kojima se nalaze slike sefova.Slika sefa koja najpre izblijedi označava vreću koja je najviše
puta udarena,odnosno sefa koji je najmanje omiljen medju zaposlenima.Na taj način moze
se steći neka osnovna slika o načinu upravljanja menadžera i njihovom odnosu prema
zaposlenima.
8
http://www.poslovnazena.biz/stil-zivota/kako-se-boriti-sa-stresom-2-701
5
