Razvojna psihologija 15.11.2019
1. Kako se manifestuju osnovni pojmovi: razvoj i zrelost?
-
Psihicki razvoj pocinje odmah po rodjenju, a zavrsava se u zrelo doba, moze se porediti
sa rastenjem organizma, kao i organski razvoj. On se u sustini sastoji u kretanju ka
ravnotezi. Kao sto se tijelo razvija do relevantno stabilnog nivoa, koji je obiljezen
okoncanjem procesa rasta i zrelosti organa.
-
Psiholoska zrelost je visedimenzionalni koncept, tj. posebno stanje mentalnih procesa i
pogleda na svijet koji omogucava osobi da se ispuni. Zrelost pojedinca zasniva se na
nezavisnosti i nezadovoljavanju osnovnih neophodnih potreba, kao i odgovornosti za
njihove zivote i postupke. Osoba razumije da se mijenja, okolna stvarnost i potrebe i
nacin interakcije.
2. Zakonitosti razvoja?
-
Intermitentnost ili sklonost u razvoju
-
Alternativnost u razvoju
-
Konstantnost razvojnog reda
-
Cefalo-kaudalni pravac razvoja
-
Proksimalno-distalni pravac razvoja.
3. Karakteristike razvoja?
-
Osnovna karakteristika razvoja je promjena. Najcesce srecemo dvije vrste promjena:
-
Kvalitativnu
oznacavaju nastanak nekih novih psihickih struktura.
-
Kvantitativnu
oznacavaju rast.
-
Frojd je smatrao da je razvoj u osnovi naprijedan i usmjeren. Po Pijazeu idealan razvoj je
sticanje psiholoskih struktura koje su neophodne za apstraktno i logicko misljenej o
stvarnim i zamisljenim situacijama.
4. Navedi cetri znacenja zrelosti.
-
Prvo – ovim pojmom se oznacava najsavrseniji oblik ponasanja kojim treba da se zavrsi
dobro usmjeren proces.
-
Drugo – zrelost se odredjuje kao ponasanje koje je zrelo u odnosu na odredjeni zivotni
period.
-
Trece – zrelost se shvata kao bioloska spremnost organizma za odredjeno ponasanje.
-
Cetvrto – zrelost se koristi da oznaci pripremljenost organizma za odredjenu aktivnost.
-
Peto – zrelost se koristi da oznaci status odraslog.
5. Koji su cinioci razvoja?
-
Nasljedje
-
Sredina
-
Aktivnost
-
Organski osnovi psihofizickog zivota.
6. Navedi dvije najznacajnije grupe teorija.
-
Sigmund Freud – teorija psihoseksualnog razvoja
-
Enk Erikson – psihosocijalna teorija razvoja
7. Sta je organska osnova psihickog zivota?
-
Organska osnova psihickog zivota je dozivljaj. Mnogo je istrazivanja izvrseno da se
utvrdi kakve se promjene i u kojim organima zbivaju kad imamo odredjenu vrstu
dozivljaja.
8. Kako se naziva nauka koja izucava jedinku u prenatalnom periodu i navedi metode
koje koristi u izucavanju?
-
Naziva se embriologija. U tu svrhu koristi sledece metode: neposredno izucavanje
embriona koji mora operacionim putem biti izvadjen iz majcine utrobe, proucavanjem
prerano rodjene djece i posredno izucavanje pokreta embiona u utrobi bilo putem
saopstavanja buducih majki ili pomoci razlicitih aparata.
9. Navedi nekoliko bitnih faktora koji znacajno uticu na rast i razvoj djeteta u
prenatalnom periodu.
-
Dobra ishrana, stimulacija razvoja i podsticanja, njegujuca sredina za dijete – bolesti,
ljekovi, alkohol, stres, traume.
10. Navedi tri stadijuma razvoja u prenatalnom periodu.
-
1. Ovum
-
2. Embion
-
3. Fetus
11. Koja se cetri refleksa pojavljuju kod novorodjenceta?
-
Davinov refleks – hvatanje
-
Maroov refleks – grljenje
-
Refleks hodanja
-
Refleks babinskog i uslovni refleks
12. Koji faktori (cinioci) najnegativnije djeluju na razvoj u prenatalnom periodu?
-
Ishrana trudnice, neka oboljenja za vrijeme trudnoce, stetne hemikalije, lijekovi, alkohol,
droge, nikotin, prihicki stresovi majke.
13. Sta je metoda i koje vrste metoda razlikujemo, a sta je tehnika? Neeksperimentalna
(karakteristike, vrste); Eksperimentalna (karakteristike, vrste).
-
Metoda je opsti nacin organizovanja, istrazivanja u pedagoskoj i razvojnoj psihologiji.
Vrste metoda koje razlikujemo su: eksperimentalne i neeksperimentalne. Tehnike u
psihologiji su specijalizovani postupci za sistematsko i objektivno prikupljanje, obradu i
analizu relevantnih podataka u psiholoskim istrazivanjima.
14. Sta je intervju, vrste i karakteristike?
-
Intervju je psiholoska istrazivacka tehnika kojom se do podataka dolazi dobijanjem
odgovora na postavljeno pitanje
-
Standardizovani intervju se koristi u istrazivanjima i karakteristican je po tome sto su sva
pitanja pripremljena i intervju ne moze po svojoj bolji da mijenja formulacije.
-
Nestandardizovani intervju obezbjedjuje spontanost i prirodak tok razgovora koji zavisi
od raspolozenja osobe koju intervjuisemo
-
Polustandardizovani koristi unaprijed pripremljena pitanja, ali u svakom slucaju ako
postoje neke nejasnoce moguce je postavljanje dodatnih pitanja
15. Sta je sociometrijska tehnika i cime se odlikuje?
-
Sociometrijska tehnika se upotrebljava za ispitavanje interpersonalnih odnosa,
privlacenja, odbijanja i indiferentnosti u grupi djece ili odraslih.
-
Sociometrijsko ispitivanje je moguce sprovesti samo u malim grupama (do 50 clanova).
16. Sta mjerimo sociometrijskim testom i na koja dva nacina obradjujemo rezultate testa?
-
Sociometrijskim testom proucava se drustvena struktura u obliku privlacenja ili odbijanja
koja se ocitaju u nekoj skupini. Jako je bitno da se sociometrijski test odnosi na odredjeni
kriterijum jer bez njega ne bi imao pravo na naziv sociometrijski.
