1
Seminarski rad
1. Uvod
svom seminarskom radu govorit ću o metodama koje se koriste u sociologiji prilikom
proučavanja raznih društvenih procesa.
U
Govorit ću o posmatranju, vrstama posmatranja i teškoćama sa kojima se posmatranje
susreće kao prvi sociološki metod.
Dalje ću preći na anketu kao sociočoški metof, reći ću nešto o vrstama ankete i kako se
anketa izrađuje, ta ću na kraju reci koji su to nedostatci ankete kao sociološkog metoda, ali
istaknut ću i prednosti ankete.
U trećem poglavlju govorit ću o upotrebi historisjkih podataka u sociologiji, o izvorima
historisjkih podataka i njihove bitnosti za sociologiju.
Nastavit cu dalje sa analizom sadržaja gdje ću reći njene odlike i važnosti, kao i spomenuti to
gdje se sve analiza sadržaja koristi.
Četvrto poglavlje o kome ću govoriti jeste poglavlje o klasifikacijama i mjerenjima, dati
njihove definicje i navesti gdje se primjenjuju, i istaknuti njihove važnosti za sociologiju.
I za kraj kao posljednje poglavlje svog seminarskog rada obradit ću eksperiment, dati njegovu
definiciju i podjelu, te navesti prednosti i nedostatke sa kojima se susreću posebne vrste
eksperimenta.
2
Seminarski rad
2. Posmatranje
osmatranje predstavlja prikupljanje podataka o pojavama putem njihovog
neposrednog čulnog opažanja. U posmatranju se pojava o kojoj se prikupljaju podaci
nalazi u neposrednom čulnom opažaju posmatrača.
P
Posmatranje može da bude:
1.
Samoposmatranje ili introspekcija
(posmatračevo unutrašnje opažanje stanja vlastite
svijesti)
2. Opažanje spoljnih predmeta i pojava (
sociološko posmatranje
).
Trajnim posmatranjem neke zajednice ili organizacije dobija se cjelovita predstava o
prirodnim, materijalnim, društvenim i kulturnim uslovima tih zajednica i organizacija, kao i
ljudi koji žive u njima.
2.1 Izvori posmatranja
- Jedan od prvih izvora sociološkog posmatranja nalazi se u istraživačkoj tradiciji
etnologije i socijalne antropologije.
- Drugi izvor savremenog sociološkog posmatranja je fokusiran na proučavanje
određene vrste pojava koje odstupaju od društvenih normi i spadaju u društvenu
patologiju (skitnice, beskućnici, huligani, narkomani....)
- Treći izvor za razvoj savremenog sociološkog posmatranje došao je iz socijalne
psihologije, i u ovom načinu posmatranja nastoji se da posmatrač ne bude vidljiv.
4
Seminarski rad
2.3 Priprema za odlazak na teren i uspostavljanje povoljnih društvenih
odnosa
Prije nego što se uputi na teren istraživač treba da se na što bolji način obavijesti o
sredini u koju će doći.
- Treba da upozna kulturne karakteristike kraja.
- Treba biti upoznat sa pozitivnim zakonima sredine u koju dolazi.
- Treba da bude upoznat sa historijom sredine koju će proučavati
Važan izvor obavještenja i od koristi može da bude lokalna štampa. Istraživanja koja traju
duže neophodno je da posmatrač održava povoljne odnose sa proučavanom sredinom.
2.4 Lična jednačina posmatrača
Ispitivanjem ličnosti posmatrala želi se utvrditi objektivnost naučnog saznanja stečenog
posmatranjem.
Lična jednačina posmatrača zavisi od nekoliko psihičkih osobina posmatrača, a na nju utiču:
- Različita sposobnost za psihičku koncentraciju
- Individualne osobine pamćenja
- Trenutno psihičko raspoloženje
- Društvene karakteristike posmatrača
5
Seminarski rad
2.5 Ograničenja i teškoće posmatranja društvenih pojava
Prostorne i vremenske razmjere savremenog društva su ogromne, tako da se o njima na
osnovu primarnog iskustva (posmatranja) ne može stvoriti potrebna naučna evidencija
Posmatranje ima nekoliko ograničenja:
1. Posmatrati se samo mogu aktuelni sadržaji, samo ono što postoji ili se zbiva u vrijeme
posmatranja
2. Posmatranje je prikladno za prikupljanje podataka o spoljašnima manifestacijama
društva, ali ono ima svoju i unutrašnju ili psihičku stranu
3. Posmatranje i prikupljanje podataka o dužim razvojnim procesima je vrlo sporo
4. Društvena ponašanja koja su tajna ili privatna se ne mogu posmatrati ukoliko se ne
dobije pristanak za posamtranje.
Posmatranje odvojeno od drugij istraživačkih postupaka je nedovoljno za stvaranje
seistematske iskustvene evidencije o složenim društvenim pojavama. Posmatranje treba da
bude okosnica svih ostalih oblika prikupljanja podataka o aktuelnim društvenim pojavama, i
da služi kao najsigurnija osnova za provjeravanje tačnosti i naučne upotrebljivosti podataka
koji se dobiju na neki drugi način
