FAKULTET ZA POSLOVNE STUDIJE I PRAVO
BEOGRAD
E K O N O M I K A Z N A NJ A
S E M I N A R S K I R A D
Tema: Specifičnosti intelektualnog kapitala
Prof. Dr Olja Arsenijević
Kojić Dragana
Br.indexa: I0783-12
Jun, 2018
S A D R Ž A J:
1. Uvod .............................................................................................01
2. Specifičnosti intelektuelnog kapitala............................................02
3. Neopipljivost.................................................................................02
4. Informaciona asimetrija.................................................................03
5. Djelimična isključivost..................................................................03
6. Nejasna intelektualna prava...........................................................04
7. Djelimična nekonkurentnost..........................................................04
8. Prolaznost.......................................................................................05
9. Prisustvo rastućih prinosa..............................................................05
10.Neaditivnost……………………………………………………..06
11.Primjeri specijalnih svojstava intelektualnog kapitala………06-07
12.Transferi znanja između elemenata intelektualnog kapitala…07-08
13.Efikasna i produktivna izgradnja...................................................10
14.Efikasna i produktivna eksploatacija.............................................11
15.Zaključak.......................................................................................12
16.Literatura.......................................................................................13
Intelektualni kapital ima mnoga svojstva koja suštinski usložnjavaju
njegovo mjerenje iocjenu. Za potpunu analizu uticaja svojstava na
proces mjerenja intelektualnog kapitala, treba uzeti u obzir da su
svojstva različita za različite vrste intelektualnih resursa.
Osnovna svojstva su:
1. Neopipljivost,
2. Informaciona asimetrija,
3. Djelimična neisključivost,
4. Nejasna intelektualna prava,
5. Djelimična nekonkurentnost,
6. Prolaznost,
7. Prisustvo rastućih prinosa,
8. Neaditivnost
1. Neopipljivost
Neopipljivost ili nematerijalna priroda resursa označava odsustvo
-2-
demonstracije, transporta, čuvanja. Pod odsustvom demonstracije
podrazumijevamo nemogućnost ocjene resursa pomoću različitih čula –
po obimu, mirisu, ukusu, boji i sl.karakteristikama. Većina intelektualnih
resursa ima nematerijalnu prirodu, što suštinski otežava proces
identifikacije i mjerenja, te ostaje mogućnost subjektivnosti preocjene
eksperata.
2. Informaciona asimetrija
Neopipljivost mnogih intelektualnih resursa dovodi do pojave
informacione asimetrije na tržištu tih resursa. Nemogućnost fizičkog
opažanja izaziva probleme kod prodavaca i kupaca prilikom određivanja
obima i kvaliteta resursa koji učestvuju u razmjeni. Sve to otežava
formiranje efektivnih tržišta resursa ovog tipa. Možemo govoriti o
paradoksu „informacija“ upravo zbog toga što o kvalitetu korišćenih
resursa možemo suditi tek poslije njihovog korišćenja, ali ne i prije nego
što odlučimo da ih kupimo. U tom pogledu, intelektualni resursi spadaju
u kategoriju „iskustvenih“ vrijednosti.
3. Djelimična neisključivost
Svojstvo djelimične neisključivosti intelektualnih resursa znači da je
tehnički i pravno veoma teško zaštititi se od mogućnosti da drugi koriste
te resurse. Pojava ovog svojstva dovodi do toga da kompanije ne mogu
imati potpunu kontrolu nad korišćenjem pripadajućeg im intelektualnog
kapitala. Velika je mogućnost da će u budućnosti dio ekonomskog
-3-
