Strategija EU u razvoju malih i srednjih preduzeća

Internacionalni Univerzitet Travnik

Ekonomski Fakultet – Postdiplomski studij

SEMINARSKI RAD

Predmet:

Teorija i politika poduzetništva

Tema:

Strategija EU u razvoju malih i srednjih
preduzeća

Predavač:

Student:

Prof.Dr. Ibrahim Jusufranić

Sanela Letić

Strategija EU u razvoju malih i srednjih preduzeća

SADRŽAJ

UVOD

1. ŠTA RADI EU?

1.1.1. Ciljevi

1.1.2. Strategija

2. AKT ZA MALA I SREDNJA PREDUZEĆA EVROPE

2.1. VRIJEME ZA POMAK U POLITICI MSP

2.2. VOĐENJE AMBICIOZNE POLITIKE ZA MSP: “AKT ZA MALA I SREDNJA
PREDUZEĆA” ZA EVROPU

2.3. PRETVARANJE PRINCIPA U AKCIJSKA PRAVILA

2.4. IMPLEMENTACIJA AKTA ZA MALA I SREDNJA PREDUZEĆA

3. EVROPSKA POVELJA ZA MALA PREDUZEĆA

3.1. PRINCIPI

3.2. MJERE KOJE TREBA PODUZETI

4. POLITIKA EU ZA MALA I SREDNJA PREDUZEĆA 2010-2014

4.1. ULOGA MSP U EVROPSKOJ EKONOMIJI I DRUŠTVU

4.2. NAJVEĆI IZAZOVI ZA MSP U EVROPI

4.2.1.MSP trpe posljedice trenutne finansijske i ekonomske krize

4.2.2. Ekonomski subjekti su izgubili povjerenje u javni sektor i njegovu

implementaciju javnih regulativa na efektivan i efikasan način

4.2.3. Ekonomska i finansijska kriza i tekuće demografske promjene ugrožavaju

stabilnost i održivost evropskih društvenih modela

4.2.4. MSP trpe nefer konkurenciju u mnogim područjima

4.2.5. MSP trebaju princip orjentacije prema MSP za sve regulative

kako bi se izbjegli nepotrebni birokratski troškovi i tereti

4.2.6.

MSP se moraju kompenzirati za neuspjeh na tržištu kako bi se ojačao njihov
kapacitet za inovacije I poboljšala njihova konkurentnost

5. EVROPSKA POLITIKA MSP ZA RAST, PROSPERITET I STABILNOST

5.1. U PRAVCU PODUZETNIČKOG DRUŠTVA

5.1.1. Poduzetničko obrazovanje je ključ poduzetničkog društva

5.1.2. Poduzetničko ponašanje traži poduzetničko okruženje i podršku

5.1.3. MSP imaju poseban pristup korporativnoj drštvenoj odgovornosti

5.1.4. Heterogenost unutar sektora za MSP mora biti ispoštovana

5.2. MSP IMAJU POTREBU ZA REGULATORNIM OKRUŽENJEM KOJE PODRŽAVA
INOVACIJE I STVARANJE POSLOVA I KOJE POVEĆAVA NJIHOVU KONKURENTOST 30
5.2.1. Pristup finansijama za MSP treba javnu podršku i bolje regulative

5.2.2. Jednostavan i jeftin patent sistem u Evropi je preduslov za poboljšanje kapaciteta inovacija 31
5.2.3. Budući okvirni programi za istraživanje i razvoj moraju biti bolje prilagođeni potrebama MSP 31
5.3. MSP TREBAJU IMATI BOLJI PRISTUP INTERNIM I EKSTERNIM TRŽIŠTIMA 31
5.3.1. Preostale barijere unutar internog tržišta moraju biti otklonjene

5.3.2. Interno tržište mora imati odgovarajuće regulacije za zaštitu potrošača

5.3.3. Borba protiv falsifikovanja mora da se intenzivira

5.3.4. MSP trebaju pomoć kako bi pristupili stranim tržištima

5.3.5. MSP trebaju uvođenje pravila klimatskih promjena zaštite okoliša
koja poštuju potrebe manjih predzeća

ZAKLJUČAK

LITERATURA

Strategija EU u razvoju malih i srednjih preduzeća

1. ŠTA RADI EU?

Evropska Komisija radi na širem spektru pitanja i pravila koja imaju uticaja na poduzetništvo i MSP
širom Evrope, kao i na mehanizmima pružanja podrške malim i srednjim preduzećima (umrežavanju,
mjerama poslovne podrške). Evropska Komisija također poduzima mjere koje idu u korist kako
postojećim, tako i potencijalnim poduzetnicima. Posvećuje se posebna pažnja specifičnim formama
poduzetništva kao što su žene poduzetnici, posebni zanati ili preduzeća koja se bave društvenom
ekonomijom.

Sve mjere kojima se podržavaju mala i srednja preduzeća i poduzetništvo imaju jedinstveni i
sveobuhvatni djelokrug koji je sadržan u “Aktu za mala i srednja preduzeća Evrope”, koji su se države
članice obavezale implementirati uz podršku Evropske Komisije.

Zbog činjenice da se MSP trebaju podržati i na lokalnom nivou, aktivnosti Komisije također obuhvataju
pomoć državama članicama i regijama u razvoju pravila koja se odnose na promovisanje poduzetništva,
poboljšanje situacije u sektoru malih i srednjih preduzeća tokom njihovog životnog ciklusa i pomoć u
pristupu novim tržištima. Identifikacija i razmjena pozitivnih iskustava su ključni elementi ovih pravila.

1.1. UEAPME (Evropsko udruženje zanatstva, malih i srednjih preduzeća)

Glas Malih i srednjih preduzeća u Evropi

UEAPME je organizacija poslodavaca koji predstavljaju interese evropskih zanata, trgovine i malih i
srednjih preduzeća na nivou Evropske Unije. UEAPME je priznati evropski društveni partner i djeluje u
ime MSP u evropskim društvenim dijalozima i diskusijama sa institucijama EU. Ovo je neprofitna i
nepristrasna organizacija.

Kao krovna organizacija evropskih MSP, UEAPME uključuje 80 organizacija članica koje se sastoje od
nacionalnih međusektorskih MSP federacija, evropskih federalnih ispostava i drugih članica udruženja
koje podržavaju porodicu MSP.

U cijeloj Evropi UEAPME predstavljaju preko 12 miliona preduzeća sa skoro 55 miliona zaposlenih.

1.1.1. Ciljevi

Osnovni ciljevi UEAPME, kao glasnika malih i srednjih preduzeća, uključuju:

Praćenje EU procesa uvođenja pravila i zakonitosti i informisanje članica o svim pitanjima
politike EU koja su od važnosti za MSP

Predstavljanje i promovisanje interesa, potreba i mišljenja organizacija članica EU institucijama i
drugim međunarodnim organizacijama

Podrška članicama u akademskim, tehničkim i pitanjima zakonitosti u svim područjima pravila
EU

Podržavanje ideje evropske integracije i doprinos evropskoj saradnji

Strategija EU u razvoju malih i srednjih preduzeća

1.1.2. Strategija

Kao priznati glas za zastupanje interesa MSP u Evropi, UEAPME djeluje kao organizacija koja “uređuje
dnevni red” u djelokrugu evropske politike za MSP. Ona ima direktnu ulogu u svim pravilima EU koja
imaju efekat na MSP. Ovo je omogućeno kroz održavanje direktne povezanosti i kontakte sa EU
administracijom i ojačano kroz status Socijalnog Partnera.

UEAPME radi na sticanju uslova za uzimanje u obzir interesa malih i srednjih preduzeća u svim
zakonskim procesima u kojima je UEAPME aktivna, a koje uključuju: ekonomsku i fiskalnu politiku,
zapošljavanje i socijalnu politiku, politiku zaštite okoliša, politiku preduzeća, interno tržište, pravna
pitanja, te istraživanje i razvoj.

UEAPME analizira ulogu MSP u evropskoj ekonomiji i izazove sa kojima se oni suočavaju. Na osnovi
ovih analiza UEAPME sa svojim članicama identifikuje načine na koje se može prilagoditi izazovima
otvorene i konkurentne ekonomije EU.

AKT ZA MALA I SREDNJA PREDUZEĆA EVROPE

Usvojen u junu 2008. godine, “ Akt za mala i srednja preduzeća” ima za cilj poboljšanje opšteg pristupa,
da nepovratno usidri princip usmjerenja prema MSP u kreiranju pravila od regulatornih do javnih službi
i da promoviše rast MSP tako što će im pomoći da se nose sa ostalim problemima koji koče njihov
razvoj.

Akt za MSP Evrope primjenjuje se na sve firme koje su nezavisnog karaktera i imaju manje od 250
uposlenika: ukupno 99% od svih evropskih poslovnih subjekata.

Upravljanje tranzicijom prema ekonomiji zasnovanoj za znanju je ključni izazov za današnju
Evropu. Uspjeh u ovom procesu omogućit će kompetitivnu i dinamičnu ekonomiju sa više radnih
mjesta i boljih poslova i sa višim nivoom društvene kohezije.

Dinamični   preduzetnici   su   posebno   dobro   pozicionirani   kako   bi   iskoristili   prilike   koje   nastaju
procesom   globalizacije   i   ubrzavanja   tehnoloških   promjena.   Kapacitet   izgradnje   na   rastu   i
inovativnom potencijalu malih i srednjih preduzeća (MSP) će, prema tome, biti odlučujući za budući
prosperitet EU. U globalno promjenjivom okruženju koje karakterišu stalne strukturalne promjene i
pojačani   pritisci   konkurencije,   uloga   MSP   u   našem   društvu   postala   je   još   važnija   jer   oni   daju
mogućnosti   zapošljavanja   i   ključni   su   elementi   u   unapređenju   lokalnih   i   regionalnih   zajednica.
Vitalna   MSP   će   učiniti   Evropu   još   čvršćom   kako   bi   stajala   uprkos   nesigurnosti   koja   vlada   u
današnjem svijetu globalizacije.

U skladu sa ovim, EU je čvrsto pozicionirala potrebe MSP u samo središte “Lisabonske strategije
rasta i upošljavanja” još od 2005. godine, korištenjem partnerskog pristupa kojim su se postigli
opipljivi rezultati. Sada je vrijeme jednom i zauvijek da se zacementiraju potrebe MSP na samo
pročelje politike EU i da se primijeni vizija EU šefova vlada iz 2000. godine u stvarnosti – čime će
se EU pretvoriti u okruženje koje pogoduje MSP na svjetskom nivou.

Strategija EU u razvoju malih i srednjih preduzeća

2.2. VOĐENJE AMBICIOZNE POLITIKE ZA MSP: “AKT ZA MALA I
SREDNJA PREDUZEĆA” ZA EVROPU

U središtu Evropskog “Akta za MSP” je konstatacija da uslovi postojanja i rada za MSP zavise
prvenstveno od toga koliko društvo priznaje poduzetnike. Opšta klima u društvu trebala bi biti takva
da pojedinci razmatraju opciju otvaranja sopstvenog biznisa kao atraktivnu i uvažavaju činjenicu da
MSP značajno doprinose rastu stope zaposlenja i ekonomskom prosperitetu.
Prema tome, kao ključni doprinos postizanju povoljnog okruženja za MSP, mora se promijeniti
percepcija uloge poduzetnika i rizika koji oni poduzimaju: poduzetništvo i spremnost da se preuzme
rizik trebali bi biti podržani od strane političkih rukovodilaca i medija, te administracije. Stvaranje
povoljnog okruženja za MSP trebalo bi postati politika većine, utemeljena na određenju da pravila
moraju poštovati većinu onih koji će da ih primijenjuju.

Ovo je razlog zašto “Akt za MSP” ima za cilj poboljšanje opšteg pristupa poduzetništvu i
unapređenje rasta MSP time što će im se pomoći da se nose sa preostalim problemima koji koče
njihov razvoj.

Akt za MSP gradi na dostignućima i pravilima koja su ostvarile države članice Komisije, stvarajući
nove okvire i pravila koja integriraju postojeće instrumente preduzeća posebno na temeljima
“Evropske Povelje za MSP” i “Savremene politike MSP”. Kako bi se implementirala ova
ambiciozna politika, Komisija predlaže istinsko političko partnerstvo između EU i država članica
koje poštuje principe supsidijarnosti i proporcionalnosti.

Simbolilčki naziv “Akt” koji je dat ovoj inicijativi podvlači političku spremnost da uvaži centralnu
ulogu MSP u ekonomiji EU i da po prvi put pozicionira jedan sveobuhvatni okvir politike za EU i
njene države članice kroz sljedeće:



Set od 10 principa koji upravljaju koncepcijom i implementacijom politika na nivou EU i
njihovih država članica. Ovi principi su detaljno opisani i esencijalni su u stvaranju dodatne
vrijednosti na nivou EU, stvaranju prostora za djelovanje MSP i poboljšanju legalnog i
administrativnog okruženja u cijeloj EU.

Princip I

Stvoriti okruženje u kojem poduzetnici i porodični biznisi mogu napredovati i u
kojem je poduzetništvo cijenjeno

Princip II

Omogućiti poštenim poduzetnicima koji se suočavaju sa bankrotom da relativno
brzo dobiju novu šansu

Princip III

Izraditi pravila koja se rukovode principom razmišljanja u smjeru MSP

Princip IV

Podrediti javnu administraciju potrebama MSP

Princip V

Usvojiti alate politike javne uprave prema potrebama MSP: omogućiti učešće
MSP u javnim nabavkama i bolje korištenje državne pomoći za MSP

Princip VI

Olakšati pristup MSP finansijama i uspostaviti legalno poslovno okruženje koje
podržava blagovremeno plaćanje u komercijalnim transakcijama