TEHNIČKO CRTANJE SA KOMPJUTERSKOM GRAFIKOM
Tehničko crtanje. Pitanja za proveru znanja.
1. Šta je cilj tehničkog crtanja?
*Osnovni cilj mašinskog tehničkog crtanja je da se kroz crtež ili skup crteža u potpunosti
jednoznačno definišu oblik, funkcija, dimenzije, vrsta obrade, materijal, kvalitet i druge
karakteristike mašinskih delova i sklopova
*U tehničkom crtanju predmeti se prikazuju tako da se jednostavno mogu odrediti sve
dimenzije predmeta
*Za razumevanje tehničkog crteža u mašinstvu potrebno je da tehnički crtež bude jasan,
pregledan i precizan
*Tehničko crtanje se bazira na principima nacrtne geometrije, u kombinaciji sa pravilima
tehničkog crtanja, koja su propisana radi postizanja jednobraznosti
2. Šta je tehnički crtež?
Tehnički crtež predstavlja univerzalni jezik komunikacije tehničkih lica u oblasti mašinstva
Za uspešno odvijanje procesa projektovanja, konstruisanja, izrade i kontrole proizvoda
neophodno je usklađeno delovanje svih učesnika u tom procesu
To se može postići samo odgovarajućom razmenom informacija
Jedan od najboljih načina razmene informacija u tehnici je grafička komunikacija
primenom tehničkih crteža
Tehničko crtanje je tehnička disciplina koja omogućava da se trodimenzionalni objekat
prikaže u ravni crteža
3. Šta je standardizacija, a šta su standardi?
Proces stvaranja i primene pravila u cilju postizanja jednobraznosti i bolje
razmene informacija naziva se standardizacija, a propisana pravila su standardi.
Standardi mogu biti:
*međunarodni (ISO standardi),
*nacionalni (nemački DIN, ruski GOST, američki ANSI standardi itd.),
*interni (npr. fabrički standardi)
Pravila tehničkog crtanja su definisana nacionalnim standardima koji su usklađeni sa
međunarodnim standardima ISO (International Standard Organisation)
Sve industrijski razvijene zemlje imaju nacionalne standarde
Srpske standarde donosi Institut za standardizaciju Srbije i oni imaju status Zakona
koji se mora primenjivati
Pored oblika, dimenzija, materijala, kvaliteta i ostalih osobina proizvoda, standardima se takođe
propisuje način označavanja, izgled tehničke dokumentacije, pakovanje, transport i dr.
Oznake srpskih standarda počinju skraćenicom SRPS
4. Od kakvog je značaja standardizacija za tehničko crtanje?
Primenom standarda postižu se sledeći ciljevi:
a.
poboljšanje kvaliteta proizvoda,
b. pogodan izbor raznih parametara i drugih karakteristika industrijskih proizvoda,
c.
povećanje ekonomičnosti,
d. otklanjanje nesporazuma u trgovini, zaštita interesa potrošača,
e.
olakšana razmenljivost mašinskih delova i sklopova uvođenjem tipizacije i unifikacije
5. Zašto se crteži crtaju na hartiji određenih formata?
Tehnički crteži se crtaju na formatima hartije određenog odnosa dužine stranica i standardnih veličina
Korišćenje standardnih formata omogućuje:
a.
racionalno korišćenje papira
b. jednobrazno previjanje
c.
lakše čuvanje u arhivama
6. Koji je osnovni format? Iz kojih su uslova određene njegove mere i kolike su one?
Kao osnovni format uzet je pravougaonik čija je površina
(A
0
)
Odnos stranica je
Izračunate su dužine stranica
a
=1189
mm
i
b
=841
mm
Osnovni format je označen sa A0
Manji formati se dobijaju polovljenjem većeg formata po dužoj stranici, a njihove oznake
su A1, A2, A3 i A4
7. Koliko iznosi odnos stranica formata A?
8. Koje su oznake i mere formata osnovnih veličina?
A0 - 841
´
1189
A1 – 594
´
841
A2 - 420
´
594
A3 - 297
´
420
A4 - 210
´
297
9. Šta je sadržaj zaglavlja?
Svaki tehnički crtež mora imati zaglavlje koje služi za upisivanje osnovnih podataka potrebnih za
označavanje, razvrstavanje i upotrebu crteža
Osnovni podaci koje mora sadržati zaglavlje su:
a.
naziv crteža
b. razmera
c.
broj crteža
d. naziv firme u kojoj je crtež izrađen
e.
imena i potpisi osoba odgovornih za crtež
10. Šta je sadržaj sastavnice?
Sastavnica je popis svih standardnih i nestandardnih delova i materijala koji su potrebni za sastavljanje
celine prikazane crtežom.
Pozicija
Kolona
Jm.
Naziv Standardiza brane karakteristike
Primedba
11. Gde se smeštaju zaglavlje i sastavnica?
Zaglavlje je uokvireni deo površine u donjem desnom uglu crteža
Kada se sastavnica koristi na crtežu koji ima zaglavlje, tada se ona crta iznad
zaglavlja i ispunjava odozdo na gore prema rednom broju pozicija
12. Šta je razmera?
Predmeti se u tehničkim crtežima mogu prikazati u stvarnoj veličini, uvećano ili umanjeno
Razmera je odnos dužine linije na crtežu i dužine u prirodi koju ta linija predstavlja
13. U kojim se slučajevima predmeti crtaju sa umanjenim veličinama?
Predmeti velikih dimenzija i jednostavnog oblika crtaju se umanjeno
14. Zašto se pojedini crteži crtaju uvećani u odnosu na pravu veličinu predmeta?
Predmeti malih dimenzija i složenog oblika ponekad se moraju jasnije prikazati, pa se tada crtaju uvećano
15. Koja razmera pokazuje da je veličina predmeta u prirodi dvostruko veća od njegove veličine na
crtežu?
1:2
16. Navedite po dva primera standardnih razmera za uvećanje i umanjenje.
1: 5 1: 2
5: 1 2: 1
17. Navesti 5 vrsta linija i njihove namene.
Puna debela - Konture i nezaklonjene ivice
Puna tanka - Kotne i pomoćne kotne linije, pokazne linije, linije šrafure, konture zaokrenutih preseka
Puna tanka, izvučena slobodnom rukom – Ograničavanje delimičnih preseka, prekida
Isprekidana debela – Crtanje zaklonjenih ivica i kontura
Crta-tačka-crta, tanka - Osne linije, simetrale i putanje
18. Koje su najčešće korišćene debljine linija?
Za A0 i A1 – 0.7 (debela) i 0.35 (tanka)
Za A2, A3, A4 – 0.5 (debela) i 0.25 (tanka)
19. Koja su svojstva tehničkog pisma propisana standardom?
Tehničko pismo sadrži mala i velika slova ćirilice, latinice i grčkog alfabeta, arapske i rimske cifre
i znake interpunkcije
Tehničko pismo može biti pravo ili koso, pod uglom od 15
°
prema vertikali
