Seminarski rad
1. UVOD
Tuzla se nalazi na jugoistočnim obroncima planine Majevica, na prosječnoj
nadmorkoj visini od 239 metara. Po popisu iz 1991. godine općina Tuzla je imala
131.618 stanovnika, a zauzima površinu od 303 km2. U pisanim izvorima Tuzla se
prvi put spominje u djelu «De administrando imperio» vizantijskog cara i
historičara Konstantina Porfirogenita iz sredine 10. stoljeća, kada se grad naziva
Salines a šira oblast Soli.
Današnje ime grada potiče od Turske riječi TUZ koja u prevodu znači so. U
starom dijelu grada Tuzle sačuvani su neki sakralni objekti koji spadaju u grupu
najvrijednijih kulturno historijskih spomenika kao što su: Turalibegova ili Poljska
džamija, Hadži-Hasanova ili Čaršijska džamija, Džindžić džamija, Behram-
Begova, Atik ili Šarena džamija, Djevojačka ili Jalska džamija, Portal Behram-
begove medrese, Pravoslavna crkva, Eparhijski dvor Kapela zadužbina porodice
Jovanović. Na lokalitetu stare čaršije na Kapiji nalazi se spomen obilježje
poginulim građanima Tuzle 1995 godine. Tada je život izgubilo 72 mladih ljudi.
U centralnom dijelu grada smještene su i brojne kulturne institucije: Narodno
pozorište Tuzla (najstarije pozorište u BiH 1898.), Historijski arhiv, Narodna i
univerzitetska biblioteka, Behram begova biblioteka, Međunarodna galerija prtreta
Ismet Mujezinović, Muzej istočne Bosne, Zavod za zaštitu kulturno-historijskog
nasljeđa, Bosanski kulturni centar, Muzej solarstva itd.
Brojni objekti i lokaliteti kulturno historijskog nasljeđa svjedoče o bogatoj
prošlosti grada i to Memorijalni kompleks Slana banja - Trnovac, Solni bunari,
Spomenik rudarima u kreki, Bijela džamija i Barutana u Gornjoj Tuzl, Lederove
sklupturske cjeline - Leda, most sa kipovima, Disko bol i Alegorije, Partizansko
groblje itd.
Dio historije predstavlja i prva bolnica u Tuzli - Hastahana - otvorena 1874.
godine. Danas Tuzla ima moderno opremljen Univerzitetsko klinički centar u
kome se primjenjuju najnovija dostignuća savremene medicine. Nadomak
gradskog naselja Solina, lociran je višeslojni kulturni lokalitet “Gradovrh” koji
objedinjuje materijalne ostatke od prahistorije - bronze, pa do srednjovjekovnog
Franjevačkog samostana.
1
Seminarski rad
U Tuzli su brojni sportski tereni gdje dominiraju Kulturno - sportski centar
“Mejdan”, sportski centar “Partizan”, stadion Tušanj, teniski tereni na Slanoj banji
i bezbroj objekata i terena za sport i rekreaciju.
Posebnu pozornost svakako zavređuje Tuzlanska “Panonika”, Panonsko
jezero koje se nalazi u samom centru grada na lokalitetu slanih bunara.
Površina jezera je 11.000 m2, a dubina do 1,8 m. Sastav vode je 4/5 obične
vode i 1/5 slanice.
2
Seminarski rad
Godišnje je prosječno 127 oblačnih i 63 vedra dana. Prosječna količina padavina
iznosi 908.6 l/m², vlažnost zraka 79%, a atmosferski pritisak 980,2 hPa.
Klimatski faktori su povoljni, jer ih karakterizira pretežna normalnost
meteoroloških parametara, i manji uticaj temperaturnih inverzija.
4
