UNIVERZITET U TRAVNIKU
PRAVNI FAKULTET
UGOVOR O RADU
Studenti: Mentor:
Prof.dr. Sead Dizdarević
Kiseljak, decembar, 2018.
4
2. PRETHODNE RADNJE U ZASNIVANJU RADNOG ODNOSA
Da bi došlo do primjene normi radnog prava i nastanka radnog odnosa, svaki poslodavac treba
da stvori prethodno jedan normativno - pravni i stvarni ambijent. To se, prije svega, odnosi
na:
Utvrđivanje općih i posebnih uslova za zasnivanje radnog odnosa – zaključivanje
ugovora o radu;
Način angažovanja posloprimaca
Smetnje za zasnivanje radnog odnosa, te
Isprave u vezi sa zasnivanjem radnog odnosa(
radna knjižica
).
Uslovi za zasnivanje radnopravnog odnosa mogu se podijeliti na:
materijalno - pravne (
objektivne i subjektivne
) i
formalano - pravne uslove
1
Objektivni uslovi su:
a)
postojanje potrebe za radom novih posloprimaca i
b)
postojanje normativne uređenosti radnog odnosa
Subjektivni uslovi su:
OPĆI – uslovi koji se traže za vršenje svih poslova i koje moraju ispuniti sva lica koja
zasnivaju radni odnos
POSEBNI – uslovi koji se traže za vršenje svakog posla posebno ili grupe
određenih poslova.
1
Dizdarević S., Radno pravo, Sarajevo, 2014. godina
5
3. VRSTE UGOVORA
Ugovori kojima se ne zasniva radni odnos su:
1. Ugovor o
privremenim
i
povremenim
poslovima
2. Ugovor o
volonterskom
radu
3. Ugovor o
dopunskom
radu
4. Ugovor o
stručnom
osposobljavanju
5. Ugovor sa licem koje je član
omladinske
ili
studentske
zadruge
6. Ugovor o
djelu
7. Ugovor o
zastupanju
i
posredovanju
2
3.1. Ugovor o privremenim i povremenim poslovima
Za određene poslove poslodavac ne mora sa radnikom da zaključuje
ugovor o radu
, već može
da ga angažuje po ugovoru o privremenim i povremenim poslovima, po kome radnik nema
sva prava koja bi inače imao kao zaposleni. Riječ je o poslovima koji ne smiju da traju duže
od 120 dana u kalendarskoj godini. To su, na primjer, poslovi u poljoprivredi, rad u
ugostiteljstvu tokom sezone, privremeni dopunski poslovi, pomoć kad je manjak radnika i
slično.
3.2. Ugovor o volonterskom radu
Ugovor o stručnom osposobljavanju i usavršavanju zaključuju poslodavac i osoba kojoj je
posao potreban ne radi zarade, već radi obavljanja pripravničkog staža za polaganje zakonom
propisanih stručnih ispita ili radi sticanja posebnih znanja i veština. Ovaj ugovor često se
naziva „
volonterski ugovor
“, jer je ovdje, kao i kod klasičnog volontiranja, riječ o radu za koji
se ne dobija plata. Kod volontiranja, međutim, nema obaveznog sticanja novih znanja niti
obavljanja pripravničkog staža, pa je ta vrsta rada regulisana posebnim propisima.
2
http://privrednastampa.ba/radno-pravni-odnosi-u-vezi-sa-oporezivanjem-u-fbih/
