8. Naučni skup sa međunarodnim učešćem Sinergija 2011.
Raje Baničića bb, Bijeljina, Tel.
+387 55 21 31 32, 55 21 31 33
Е
-mail: [email protected]
www.sinergija.edu.ba.
326
UPRAVLJANJE PROGRAMIMA I PROJEKTIMA U JAVNOM
SEKTORU - PROGRAM „KROVOVI BEOGRADA“
Zoran D. Živković
J.P. „Gradsko stambeno“, Beograd
Danijelova 33, Beograd
E-mail:
[email protected]
Milena Ilić
J.P. „Gradsko stambeno“, Beograd
Danijelova 33, Beograd
E-mail:
[email protected]
MANAGEMENT OF PROGRAMS AND PROJECTS IN THE PUBLIC
SECTOR - PROGRAM "ROOFS BELGRADE"
Sažetak:
Poslednjih decenija, u razvijenim privredama, može se primetiti veliki rast
korišćenja projektnog menadžmenta, kao sredstva kojim privredne organizacije ostvaruju
postavljene ciljeve.
Projekti u javnom sektoru često su
usled
neefikasnosti državnih,
regionalnih i lokalnih institucija loše projektovani i dizajnirani. Dobro dizajnirani i vođeni
projekti u javnom sektoru, predstavljaju retkost, koja ipak postoji
zahvaljujući tržišnom
razmišljanju novog javnog menadžmenta i zahvaljujući reform
i javne uprave i javnog sektora,
kao procesima koji se neminovno dešavaju. Program koji se predstavlja u radu, program
„Krovovi Beograda“, jedan je od uspešnih ambiciozno postavljenih programa, beogradskog,
javnog preduzeća iz komunalno
-stambene oblasti.
Ključne reči
: upravljanje projektima, javni sektor, projekat, program
Abstract: In recent decades, in developed economies, one can notice a large increase in the
use of project management as a means by which organizations achieve business goals.
Projects in the public sector are often due to inefficiency of state, regional and local
institutions designed and poorly designed. Well-designed and managed projects in public
sector, are rare, which still exists due to the market thinking of the new public management
and thanks to the reform of public administration and public sector, a process that inevitably
occur. The program which is presented in this paper, the project "Roofs of Belgrade", is one
of the most successful ambitious programs, of Belgrade public company in the communal
housing sector.
Key words: Project Management, Public Sector, project, program
2.
UVOD
Program „Krovovi Beograda“ podrazumeva dogradnju ravnih i adaptaciju kosih krovova u
Beogradu, koji imaju problem prokišnjavanja, a za čiju poprav
ku postoje podneti zahtevi
Skupština stanara zgrada, gradskom javnom preduzeću iz komunalno
-stambene oblasti koje se
bavi održavanjem stambenih zgrada. Neophodno je postojanje saglasnosti i volje vlasnika
stanova, iskazane u vidu prikupljenih 51% potpisa
vlasnika površina, potrebni urbanistički
8. Naučni skup sa međunarodnim učešćem Sinergija 2011.
Raje Baničića bb, Bijeljina, Tel.
+387 55 21 31 32, 55 21 31 33
Е
-mail: [email protected]
www.sinergija.edu.ba.
327
uslovi i ispunjenost drugih uslova u pogledu nenarušenosti statike predmetnog i okolnih
objekata.
Reč je o ambicijoznom
programu
čiji je investitor Javno preduzeće „Gradsko stambeno“
Beograd, koje će se finansirati iz dobiti iz redovnog poslovanja ovog preduzeća, što za
teritoriju Republike Srbije predstavlja svojevrstan presedan, ukoliko imamo u vidu potrebne
resurse za realizaciju projekta, životni vek projekta i obuhvat istog.
Benefiti glavnih eksternih stakeholdera su veliki, a sam investitor ima adekvatan ekonomski i
poslovni interes sa sprovođenje projekta, pored socijalnog interesa. Evidentan je i primaran i
društveni, o
dnosno socijalni značaj programa
. Obzirom da je program ne-profitnog karaktera,
novostv
orena vrednost biće reinvestirana u nova investiciona održavanja najvišeg nivoa.
2. UPRAVLJANJE PROGRAMIMA I PROJEKTIMA U JAVNOM SEKTORU
Rad javnih
preduzeća ima za osnovni cilj obezbeđenje funkcionisanja
preduzeća
u javnom
(opštem) interesu, kako bi se izvršilo
obezbeđenje
kvalitetnih proizvoda i usluga, postizanje
umerenih cena,
zadovoljenje potreba svih građana
i
sprečila
diskriminacija
potrošača. Jedna
od ciljeva reformi javnog sektora jeste
dovođenje do toga da se javni sektor ponaša i meri po
principima tržišne ekonomije.
Zahvaljujući specifičnoj priroda brojnih poslova u institucijama
javnog sektora, iste je neophodno organizovati kao projekte, na bazi privremenih organizacija
obavljanja poslova, sa unapred definisanim ishodom, odnosno rezultatom,
uz pomoć unapred
određenih resursa.
Činjenica je da je u eri globalizacije, realizacija savremenih poslovnih aktivnosti i projekata,
dodatno opterećena složenošću i neizvesnošću ishoda projekta, odnosno podložna delovanju
brojnih faktura iz okruženja, kao i unutrašnjih faktora.
Ova složenost najčešće dovodi do ozbiljnijih problema u realizaciji različitih poduhvata i
projekata, koji se očituju u velikim zakašnjenjima i povećanim ukupnim troškovima
realizacije i u neefikasnoj realizaciji u celini. To zna
či da se ne ostvaruju osnovni ciljevi
realizacije svakog poslovnog poduhvata i projekta, a to je da se realizacija završi u najkraćem
mogućem vremenu i sa minimalnim troškovima.
Svaki program
sadrži veći broj projekata, faza, podfaza i pojedinačnih aktivn
osti, koji svi
zajedno či
ne razgranatu arhitekturu projekta. Veliki programi, gledano po obimu i strukturi,
imaju izrazito veliki broj projekata,
faza i aktivnosti i obično dugo traju. Veze između
pojedinih faza i aktivnosti koje čine savremene projekte su
mnogobrojne i proističu iz složene
strukture projekta i upotrebljene tehnologije. Složenosti procesa realizacije jednog projekta
doprinosi i veliki broj pojedinih faza i aktivnosti, ali takođe i mnogobrojne veze i odnosi
između njih i između njih i okolin
e.
Danas je koncept upravljanja projektom široko razvijen u svetu i nezamenljiv kod upravljanja
raznovrsnim projektima, posebno kod složenih, dugotrajnih i skupih razvojnih i investicionih
projekata.
Koncept upravljanja projektom se bazira na uspostavljanju efikasne organizacije koja
omogućava da se na najbolji način iskoriste raspoložive metode planiranja i kontrole za
efikasniju realizaciju projekta, odnosno omogućava najefikasnije korišćenje raspoloživih
