1
SVEUĈILIŠTE/UNIVERZITET
„VITEZ“
TRAVNIK
U P U T S T V O
ZA IZRADU SEMINARSKOG RADA
2
SADRŽAJ:
1. UVOD ...................................................................................................................................... 3
2. POJAM SEMINARSKOG RADA .......................................................................................... 3
3. SVRHA I CILJEVI IZRADE SEMINARSKOG RADA ........................................................ 3
4. IZBOR TEME (NASLOVNA) ................................................................................................ 3
5. POSTAVLJANJE HIPOTEZE ................................................................................................ 4
6. BITNI ELEMENTI SEMINARSKOG RADA ........................................................................ 5
7. PRIMJERI ZA TEHNIĈKU OBRADU
7.1. Korice seminarskog rada ..................................................................................................
8
7.2. Potkorice ili unutarnja stranica seminarskog rada ..........................................................
9
7.3. Struktura ili kompozicija seminarskog rada – sadržaj ...................................................
10
8. OBIM SEMINARSKOG RADA ........................................................................................... 11
9. PREDAJA RADA I ODBRANA SEMINARSKOG RADA ................................................ 11
10. OCJENJIVANJE SEMINARSKOG RADA (BODOVANJE) .............................................. 11
11. METODOLOGIJA ZNANSTVENOG (NAUĈNOG) ISTRAŢIVANJA............................. 12
12. PISANJE SEMINARSKOG RADA
12. 1. Pisanje teksta ..............................................................................................................
13
12. 2. Priprema ilustracija ....................................................................................................
15
12. 3. Obilježavanje stranica ................................................................................................
15
12. 4. Popis korištene literature (bibliografija) ....................................................................
15
12. 5. Lektura ........................................................................................................................
16
12. 6. Korektura ....................................................................................................................
16
12. 7. Izbor jezika ..................................................................................................................
16
12. 8. Citiranje literature ......................................................................................................
16
12. 9. Fusnote .......................................................................................................................
18
12.10. Ilustracije ....................................................................................................................
18
12.11. Veličina slova i margine .............................................................................................
18
4
5. POSTAVLJANJE HIPOTEZE
1) S obzirom na spoznajnu ulogu hipoteze u suvremenoj metodologiji nailazi se na brojne
definicije pojma hipoteze, kao što su:
- „Hipoteza predstavlja ono što se predviĊa“,
- „Hipoteza gleda unaprijed“,
- „Hipoteza je pitanje tako postavljeno da se na njega moţe na odreĊeni naĉin dati i odreĊen
odgovor“,
- „Hipoteza je teorija u koju istraţivaĉi nisu sigurni“,
- „Hipoteza je neki teorijski stav ili zakljuĉak, koji ima odreĊeni stupanj vjerovatnosti“,
- „Hipoteza je više ili manje vjerovatna pretpostavka da postoji neka pojava kao uzrok ili
posljedica neke druge pojave“,
- „Hipoteza je pretpostavka kojom se objašnjava utvrĊena ĉinjenica“,
- „Hipoteza pruţa rješenje problema zbog kojeg su istraţivanja poduzeta i moţe biti provjerena
u praksi“,
- „Hipoteza pridonosi razvoju znanosti, jer je njezina funkcija da usmjeri istraţivanja na pravilan
naĉin meĊu ĉinjenicama“.
U znanstvenoistraţivaĉkom radu postavljanje hipoteze se javlja kao teorijsko-misaoni postupak
koji slijedi izravno nakon utvrĊivanja odreĊenih ĉinjenica rado objašnjenja ili proširenja tih
ĉinjenica ili proširenja ili produbljenja spoznaja o tim ĉinjenicama. U tom smislu hipoteza
predstavlja teorijsko-misaone dopune nekih praznina u poznavanju odreĊene pojave ili skupova
(kompleksa) pojava ĉiji se dijelovi, stajališta, ili neka druga obiljeţja već poznaju. Uzroĉno-
posljediĉne veze i odnosi pojava vrlo su ĉesto predmet hipoteze.
Svaka se postavljena hipoteza treba provjeriti. Hipotezu se provjerava teorijski ili praktiĉno na
temelju procjene spoznajne vrijednosti hipoteze. Provjera hipoteze se sastoji u utvrĊivanju
spoznajne vrijednosti stavova hipoteze. Provjeravanjem hipoteze treba se verificirati i dokazati
istinitost ili neistinitost hipoteze. Provjeravanjem se ĉini teorijski (misaonom djelatnošću)
zakljuĉivanjem ili praktiĉnom djelatnošću, empirijski.
Provjeravanje hipoteze sastoji se u tome da se istraţe i pronaĊu sva moguća riješenja, ĉinjenice i
argumenti koji će oboriti postavljenu hipotezu: ako ona tim pokušajima odoli, znaĉi da je istinita,
a ako ona tako ne moţe biti dokazana, ona se obara i zamjenjuje drugom hipotezom. PotvrĊena
hipoteza treba biti aksiomatski provjerena, tj. ona treba biti logiĉno ukljuĉena i povezana u
sustav postojećeg znanja i ne moţe proturijeĉiti fundamentalnim znanjima i drugim spoznajama i
uvjerenjima.
Ona moţe odbaciti (opovrgnuti) neku staru hipotezu novim znanstvenim ĉinjenicama, teorijama i
zakonima. Provjerena ili verificirana hipoteza istodobno znaĉi rješenje znanstvenog problema i
time se postupak znanstvenog istraţivanja završava. Rješenje znanstvenog problema stvara se u
pisanom obliku i sintetiĉki obraĊuje kao generalni zakljuĉak i poseban izvještaj.
5
Vaţno je spomenuti da se u postupku provjeravanja hipoteze, bez obzira na koji se naĉin ĉini to
provjeravanje, hipoteza moţe biti:
1)
PotvrĊena u veĉoj ili manjoj mjeri. Takva se hipoteza u odreĊenom stupnju više ili manje
potvrĊuje u praksi.
2)
Demantirana u većoj mjeri. Takva se hipoteza mora modificirati, promjeniti ili zamjeniti
adekvatnijom hipotezom.
3)
Napokon opovrgnuta, u odreĊenom spoznajnom postupku. Takva se hipoteza mora odbaciti
ili zamjeniti drugom hipotezom, a najĉešće hipotezom suprotnog znaĉenja.
4)
Zakljuĉno potvrĊenja kao taĉna. Takva se hipoteza kvalificira kao znanstvena spoznaja,
znanstvena teorija ili znanstveni zakon.
Provjerene ili verificirane hipoteze imaju vaţnu, a vrlo ĉesto i odluĉujuću ulogu u znanstvenom
predviĊanju i u znanstvenom otkriću.
6. BITNI ELEMENTI SEMINARSKOG RADA
Svaki kvalitetan seminarski rad na poslijediplomskom studiju treba imati sedam bitnih
elemenata i to:
1) naslov rada, 2) predgovor (nije obavezan), 3) uvod, 4) izlaganje tematike, 5) zakljuĉak, 6)
popis korištene literature i 7) priloge (ako su potrebni).
1) Naslov rada
. Naslov seminarskog rada izraţava njegov osnovni sadrţaj. Zato mora biti
kratak, jasan, privlaĉan i informativan, tako da što jasnije odrazi njegov sadrţaj i karakter.
Poţeljno je da sadrţi vaţnije kljuĉne rijeĉi o tretiranom problemu. Treba izbjegavati dugaĉke,
pretenciozne, nespretne i otrcane naslove. Naslov moţe imati i više varijanti, pa se iz
kombinacija njihovih elemenata sastavlja najprikladnija verzija konaĉnog naslova.
2) Predgovor.
Ne ulazeći u dublju analizu pojma „predgovor“ (jer o tom pojmu postoje vrlo
razliĉita stajališta), moglo bi se raći da se u njemu iznose razlozi koji su autora podstakli na izbor
odreĊene teme i pisanje seminarskog rada. U predgovoru se preliminarno objašnjava motiv i
znaĉenje seminarskog rada i eventualno iznose konkretne posebne teškoće koje je autor u radu
morao savladati. Predgovor nije obavezan u seminarskom radu, ali bi ga trebalo prakticirati radi
stjecanja vještine pisanja.
3) Uvod
. Uvod je pristupni dio seminarskog rada koji ujedno i predstavlja znanstvenostruĉni lik
autora. U njemu bi magistrand trebao ĉitatelja uvesti u podruĉje tretirane teme, upoznati ga sa
problemom istraţivanja i ciljevima istraţivanja te sadrţajem rada.
Uvod seminarskog rada sadrţi obiĉno (kao i sva znanstvena i struĉna djela) ova ĉetiri
elementa:
-
Postavljanje (definiranje) problema (istraţivanja) ili predmet istraţivanja s hipotezom
