UNIVERZITET CRNE GORE
METALURŠKO TEHNOLOŠKI FAKULTET
UTICAJ NAFTE NA ŽIVOTNU SREDINU
PREDMET: PRINCIPI ZAŠTITE ŽIVOTNE SREDINE
-SEMINARSKI RAD-
MENTOR: STUDENTI:
Prof. Dr Jelena Šćepanović Kristina Ćalov
Andrijana Praščević
Podgorica, 12. 2017
SADRŽAJ
UVOD.
.......................................................................................................1
NAFTA
......................................................................................................2
NAZIV NAFTE..................................................................................................................2
PORIJEKLO NAFTE.........................................................................................................2
NASTANAK NAFTE.........................................................................................................2
HEMIJSKI SASTAV NAFTE............................................................................................3
FIZIČKE OSOBINE NAFTE.............................................................................................3
DOBIJANJE NAFTE..........................................................................................................3
RAFINERIJE NAFTE I NAFTNI DERIVATI...................................................................4
NAJVEĆI PROIZVOĐAČI NAFTE U SVIJETU..............................................................6
UTICAJ NAFTE NA ŽIVOTNU SREDINU........................................7
TOKSIČNOST NAFTE I NAFTNIH DERIVATA............................................................7
IZDUVNI GASOVI.............................................................................................................7
KISELE KIŠE......................................................................................................................9
KLIMATSKE PROMJENE...............................................................................................10
NAFTNE MRLJE..............................................................................................................11
ISPARIVA ORGANSKA JEDINJENJA..........................................................................12
OTPADNA ULJA.............................................................................................................12
KAKO DA SE UBLAŽE POSLEDICE NAFTNE INDUSTRIJE NA
ŽIVOTNU SREDINU...........................................................................................13
ZAKLJUČAK ......................................................................................14
LITERATURA......................................................................................15
4
NAFTA
Nafta je tečna do polučvrsta prirodna materija, nalazi se u zemljinoj kori, sastavlena je pretežno od
smješe brojnih ugljovodonika, a uvijek sadrži i sumpor, azotna i kiseonikova organska jedinjenja,
te u vrlo malim udjelima teške metale. Nafta kao fosilno gorivo najčešće je je braon-zelene do
smeđe-crne boje.
Nafta nastaje od bjelančevina, ugljenih hidrata i masti kao i ostatka niskorazvijenih biljnih i
životinjskih planktona i bakterija koje su živjele u vodi i moru. Ti organski ostaci se mogu
posebnim geohemiskim procesima pretvoriti u naftu i zemni gas. Ti procesi se odvijaju tokom
dugog vremenskog perioda.
Kao gorivo nafta se ubraja u prirodna tečna goriva.
NAZIV NAFTE
Naziv nafta je persijskog porijekla, nastao od glagola
Nafata,
znojiti se (znoj zemlje), a petrolej, sa
istim značenjem, složenica je od grčke riječi
Petros
(kamen) i latinske riječi
Oleum
(ulje).
PORIJEKLO NAFTE
Porijeklo nafte u stijenama koje su stare od deset do četiri stotine miliona godina, proces njenog
postanka, kao i porijeklo materijala od kojega je nastala još uvijek je pitanje istraživanja i konačni
odgovori se tek trebaju pronaći. Pitanjima porijekla i geneze nafte bavili su se prvo hemičari i
geolozi, a potom i biolozi, bakteriolozi, biohemičari, a u novije vrijeme i geohemičari.
NASTANAK NAFTE
Postoji više teorija o nastanku nafte, od strane različitih istraživača, naučnika i teoretičara. Neke
hipoteze se mogu objediniti u dvije grupe i to:
Hipoteze o neorganskom ili abiogenom i
5
Hipoteze o organskom ili biogenom porijeklu nafte
.
Prema savremenim shvatanjima nafta i prirodni gas su organskog porijekla.
HEMIJSKI SASTAV NAFTE
Hemijski sastav nafte zavisi od mjesta njenog nalaženja i veoma je složen. Nafta je smješa od
1000 različitih individualnih supstanci.
Osnovne vrste supstanci koje ulaze u sastav nafte su:
Ugljovodonici (organska jedinjenja C i H);
Heteroatomska organska jedinjenja – jedinjenja u čiji sastav ulaze, pored C i H i drugi
elementii to: S, N i O;
Metaloorganski ili organometalna jedinjenja u čiji sastav ulaze i metali ( najčešće V i N);
Voda;
Mineralne soli;
Mehaničke primjese (pijesak, krečnjak, glina).
FIZIČKE OSOBINE NAFTE
Gustina
- Gustina i relativna gustina uglikovodičnih naftnih frakcija dvije su
karakteristike koje imaju široku primjenu za njihovu preliminarnu karakterizaciju.
Gustina se još izražava u stepenima API.
Viskozitet
- je najvažnija karakteristika tečnosti, koja utiče na tečljivost nafte i naftnih
proizvoda i mjera je unutrašnjeg otpora pomjeranja tečnosti koje izazivaju koheziju sile
među molekulima ili molekulskim aglomeratima.
DOBIJANJE NAFTE
Nafta i prirodni gas izbijaju na mnogim mjestima sami iz zemlje. Ovakva pripodna vrela nisu
nimalo važna za proizvodnju nafte. Velike količine nafte dobijaju se danas u svijetu iz dubljih
