1
1
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
Ra
č
unarske mreže 1
4. deo:
WAN tehnologije
Predava
č
:
dr Slavko Gajin, [email protected]
Autori:
mr Pavle Vuleti
ć
, dr Slavko Gajin
2008. god
2
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
Terminologija
• WAN –
Wide Area Network
- mreže na ve
ć
em podru
č
ju
realizovane servisima zakupljenim od strane telekom
provajdera
• CPE -
Customer Premises Equipment
– oprema na lokaciji korisnika, vlasništvo korisnika ili
zakupljena od strane provajdera
• CO -
Central Office
– lokacija provajdera na koju je
povezan CPE
•
local loop
,
last-mile
- fizi
č
ka veza (bakarni kabl ili optika)
od CPE do lokacije telekom provajdera
•
demarcation point
– fizi
č
ko mesto gde se spajaju oprema
ili fizi
č
ke veze korisnika i telekom provajdera - ta
č
ka
razdvajanje odgovornosti korisnika i provajdera
2
3
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
Terminologija
4
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
Podela WAN mreža
4
7
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
Terminologija
• DCE -
Data Communications Equipment
– oprema povezana na fizi
č
ku vezu prema telekom provajderu
(npr. modemi)
• DTE -
Data Terminal Equipment
– korisni
č
ka oprema povezana na DCE
(npr. ruteri)
8
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
WAN veze na L1 nivou
•
Analogne veze
– digitalni signali se modulišu i pretvaraju u analogne
– Ure
đ
aji - modemi
•
voiceband
– “uskopojasni”
•
broadband
– “širokopojasni”
•
Digitalne veze
– ure
đ
aji – CSU/DSU
– 64 kbps, 128 kbps, .... 2 Mbps, 34, Mbps, 155 Mbps...
5
9
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
WAN ure
đ
aji
•
Modemi
– povezani na fizi
č
ku vezu, digitalne signale transformiše u
modulisani
analogni
signal i obrnuto
–
voiceband
– “uskopojasni”
• u govornom podru
č
ju preko telefonske veze
• neograni
č
eno rastojanje
• male brzine - 33.6 / 56 kbps
–
broadband
– “širokopojasni”
•
DSL modemi
–
Digital Subscriber Line -
prenos preko
telefonske linije, 128kbps...2Mbps...8Mbps
ADSL – Asymmetric DSL – npr. 512 kbps down / 128 kbps up
SHDSL – Symmetric High-rate DSL – npt. 2Mbps down / 2
Mbps up
•
Kablovski modemi
– prenos preko koaksijalnog kabla
kablovskog operatora – brzine sli
č
ne DSL modemima
10
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
Modemi
7
13
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
WAN ure
đ
aji
• CSU –
Channel Service Unit
– ure
đ
aj povezan na
digitalnu
liniju (E1, E3, T1, T3...) – ve
ć
e brzine
• DSU –
Data Service Unit
– ure
đ
aj koji adaptira fizi
č
ku vezu od DTE za transmisiju u digitalni
signal preko CSU
• CSU/DSU – obi
č
no su integrisani u jedan eksterni ure
đ
aj ili u karticu
na ruteru
14
ETF, Katedra za ra
č
unarsku tehniku i informatiku
Sinhronizacija kloka
• Sinhronizacija – CSU/DSU ure
đ
aji na obe strane moraju
da usaglase brzinu slanja i primanja podataka
• Klok (
clock
)
– takt kojim se odabiru signali
• Master
– definiše klok
• Slave
– prilago
đ
ava se kloku koji dobije od mastera
• U digitalnim servisima telekom provajder definiše klok, a
CSU/DSU se prilago
đ
avaju
• DTE (ruteri) dobijaju klok od CSU/DSU ure
đ
aja
