Genologija je grana teorije književnosti koja se bavi determinacijom, klasifikacijom i proučavanjem književnih rodova, vrsta i žanrova. Bavi se pitanjima kako grupisati književna dela u tipove prema formalnim, sadržajnim ili funkcionalnim karakteristikama.

Koja je razlika između književnog roda i književne vrste (žanra)?

Književni rod je najšira kategorija — razlikujemo tri osnovna roda: epiku, liriku i dramu. Književna vrsta (žanr) je uža kategorija unutar roda: npr. u okviru epike imamo roman, pripovetku, bajku; u okviru lirike — sonet, odu, elegiju; u okviru drame — tragediju, komediju.

Ko je postavio osnove genologije?

Aristotel je u svom delu Poetika (4. vek p.n.e.) postavio osnove genologije razlikujući epsku poeziju, lirsku poeziju i dramu prema načinu oponašanja (mimezis). Kasnije su ovu podelu razvijali Hegel, Staiger, Frye i mnogi drugi teoretičari.

Šta znači da je genologija deskriptivna, a ne normativna?

Deskriptivni pristup znači da genologija opisuje postojeće književne oblike i obrasce kako su se razvili kroz istoriju. Normativni pristup bi značio propisivanje pravila — kako dela TREBA da izgledaju. Savremena genologija je deskriptivna — opisuje šta postoji, ne propisuje šta bi trebalo.

Kako se žanrovi menjaju kroz vreme?

Žanrovi nisu fiksne kategorije — oni se razvijaju, menjaju, hibridizuju i nestaju tokom književne istorije. Novi društveni konteksti, tehnologije i kulturne potrebe stvaraju nove žanrove (npr. naučna fantastika, grafički roman), dok neki stari žanrovi gube na popularnosti.