Digitalno preduzeće : E-trgovina i E-poslovanje Naida Sultanić
1
1. UVOD
Informacioni sistemi savremenog preduzeća su projektovani tako da prevazilaze granice
tog preduzeća povezujući ga sa njegovim kupcima, dobavljačima i poslovnim
partnerima. To omogućava umrežavanje i, prije svega, korištenje interneta. Na toj
osnovi se gradi digitalno preduzeće čije se poslovanje i trgovina sve više odvijaju u
digitalnoj, elektronskoj formi.
Savremena preduzeća polaze od potrebe uspostavljanja inovativne organizacije, koja je
u svakom trenutku otvorena za promjenu i sposobna da promjenu u što kraćem roku
apsorbuje u cilju očuvanja vitalnosti i konkurentnosti na tržištu. Jedan od postulata
modernog menadžmenta organizacije je uspostavljanje integrativne funkcije
tehnološkog menadžmenta koja će tehnologiju uvažavati i obezbijediti njenu ključnu
ulogu u odnosu na sve ostale oblasti funkcionisanja u preduzeću. To znači da
organizaciju određuje, integralni pristup tehnologiji i tehnološkim inovacijama
(promjenama) odnosno, uvažavanje međusobne bliske povezanosti, isprepletenosti
osnovnih funkcija menadžmenta i tehnologije procesa, tehnologije proizvoda i
informacionih tehnologija u preduzeću.
U kreiranju digitalnih dimenzija, menadžeri primjenjuju specifične kombinacije
Interneta i elektronske tehnološke podrške, kao najbolju pomoć u ostvarivanju
organizacionih ciljeva. Realizaciju ove sinergije obezbijediće menadžment kroz
digitalno dimenzioniranje ukoliko uspije da implementira takve organizacione
karakteristike koje omogućavaju ostvarenje visokih performansi.
Globalne promjene izazvale su promjene poslovnog okruženja i razvoj digitalnih firmi.
Najvažnije promjene nastale su u prelazu industrijske ekonomije na akonomiju
zasnovanu na informacionim tehnologijama. (Castells, 2000).
Digitalno preduzeće : E-trgovina i E-poslovanje Naida Sultanić
2
2. NOVE TEHNOLOGIJE I PROIZVODNI SISTEMI
Čovjek (istraživač) inicira naučno-istraživački rad, sprovodi ga, stvara nove tehnologije,
primjenjuje ih i krajnji je korisnik rezultata primjene novih tehnologija, tako da je
njegova uloga primarna u tom procesu. Upravljane tehnologijom u preduzeću
dugoročno se odnosi na planiranje, usmjeravanje, vođenje, organizovanje, koordinaciju
i kontrolu svih aktvnosti u vezi sa tehnologijom u preduzeću sa krajnjim ciljem da se
neprekidno ostvaruje poslovni uspjeh koji se iskazuje različitim opštim indikatorima
uspješnosti (profitabilnošću, tržišnim učešćem, očuvanjem životne sredine,
zadovoljstvom zaposlenih i rastom njihovih standarda). Osnovni ciljevi upravljanja
tehnologijom u preduzeću obuhvataju :
-
ostvarenje efikasnosti tehnologije koja se u preduzeću nalazi i
-
ostvarenje efektivnosti tehnologije koja treba da obezbijedi proizvode za
kojima postoji realna tražnja na tržištu.
Promjene u organizaciji uslovljene tehnologijom mogu se podijeliti na:
-
stvaranje mogućnosti da se u organizaciji radi ono što se nije radilo i
-
mogućnosti da se isti posao obavlja na efikasniji način.
Nova tehnologija se u organizaciji strateški koristi :
- kod kreiranja novog proizvoda/usluga ili prvog prodora na novo
tržište,
- radi veće diverzifikacije proizvoda/usluga,
- radi lakše i preciznije komunikacije sa dobavljačima i kupcima i
- radi skraćenja vremena pripreme i ciklusa nabavka-prodaja.
