EVROPSKI UNIVERZITET- SVEUČILIŠTE BRČKO
TEHNIČKI FAKULTET- SAOBRAĆAJ
TEMA:
MEMORIJA
MENTOR: STUDENT:
Prof.dr.Halid Žigić Meris Begić
016-15/ BS
BRČKO, 2017
Za memoriju sa direktnim pristupom brzina prijenosa je 1/(vrijeme ciklusa), a za
ostale memorije tn=ta+n/r gdje su:
tn- vreme čitanja ili upisivanja n bitova
ta – srednje vreme pristupa
n – broj bitova
r – brzina prijenosa izražena brojem bitova u sekundi.
Osnovne karakteristike računarskih memorijskih sistema
Osim vrste pristupa i brzine, među osnovne karakteristike memorije ubrajamo:
kapacitet i cijenu.
Radi što efikasnije obrade podataka računarski sistem treba da ima memoriju
sa što je moguće većim kapacitetom, što većom brzinom i što nižom cijenom.
Kako su ovi zahtjevi oprečni, savremeni računarski sistemi opremaju su
hijerarhijskim sistemom memorija.
HIJERARHIJSKI SISTEM MEMORIJA
Kako su za efikasan rad centralnog procesora od presudnog značaja brzina
pristupa i kapacitet memorije, savremeni računarski sistemi nemaju samo dvije
vrste memorija - brze operativne i spoljašnje velikog kapaciteta, već čitav
hijerarhijski sistem memorija koji čine:
• procesorski registri,
• ultra brza keš memorija,
• glavna operativna memorija,
• hard diskovi i
• spoljašnje memorije sa izmenjivim medijumima.
Kako se ide niz hijerarhiju, događa se sljedeće:
• smanjuje se cijena po bitu
• povećava se kapacitet
• povećava se vreme pristupa
• smanjuje se učestalost pristupa memoriji od strane procesora.
Kako bi glavni resurs računara - centralni procesor, trošio što manje vremena
na dobijanje podataka potrebnih za obradu, u njegov sastav obično ulazi grupa
od desetak registra opšte namjene. Vreme pristupa ovim registrima zavisi od
brzine rada procesora i kreće se oko 1 nsec . Centralnom procesoru pridružuje
se i veoma brza memorija u koju se smještaju instrukcije i podaci kojima se
procesor u toku rada po nekom programu najčešće obraća.
Veliki IBM-ovi računari posjeduju proširenje operativne memorije (expanded
storage), vrstu unutrašnje poluprovodničke memorije koja je sporija i jeftinija
od glavne operativne memorije.Ta memorija se ne uklapa u hijerarhiju jer
podatke može da razmjenjuje sa glavnom operativnom memorijom, ali ne i sa
spoljašnjim memorijama.
Najbrže spoljašnje memorije su
hard diskovi
. Procesor može da koristi
podatke sa hard diska samo ako su prethodno prebačeni u operativnu
memoriju. Ovo prebacivanje vrši se u blokovima, pa kažemo da je pristup
podacima na hard disku poludirektan - može se pristupiti samo bloku, a ne
direktno svakom pojedinačnom podatku kao u operativnim memorijama.
Podaci su na hard disku zabilježeni korištenjem magnetskog principa
registrovanja pa je vreme pristupa znatno veće i mjeri se u ms.
Kapacitet hard diska danas se mjeri stotinama GB i TB, a vreme pristupa manje
je od 10ms.
Spoljašnje memorije sa izmjenjivim medijumima imaju praktično neograničen
kapacitet. U zavisnosti od principa registrovanja informacija, korištenog
interfejsa i karakteristika samog uređaja vreme pristupa kreće se od stotinjak
ms (kod CD ROM uređaja) do desetak sekundi (kod jedinica magnetskih traka).
Kapacitet operativne memorije prividno se povećava korištenjem mehanizma
koji se naziva
virtualna memorija
. Iluzija znatno većeg kapaciteta operativne
memorije nego što on realno jeste postiže se organizacijom adresnog prostora
operativne memorije i hard diska kao jedne cjeline - virtualnog adresnog
prostor. Svaka virtualna adresa identifikuje jednu memorijsku lokaciju koja
može biti u operativnoj ili na spoljašnjoj memoriji. Ako program zahtjeva
pristup podatku čija virtualna adresa ukazuje na neku lokaciju u operativnoj
memoriji, pristup se obavlja bez problema.
