softvera pomoću samog računarskog uređaja. Ideja je da se sam proces razvoja softvera u što
većoj mjeri automatizuje. Najjednostavnije rečeno, CASE tehnologijama možemo zvati svaki
softver koji je rađen namjenski da bi se pomoću njega automatizovali zadaci za izradu nekog
drugog softvera.

Dakle, ove tehnologije se koriste za određene zadatke u automatizaciji kao što su

pojedinačni alati za neki softver ali takođe i za izradu kompletnih alata za automatizaciju
softvera tj. cilj je da se što više koraka u izradi softvera automatizuje. Važno je napomenuti da
CASE tehnologije nisu zamišljene kao neka vrsta zamjene za neku tehniku ili metodu u razvoju
softvera već isključivo kao neka vrsta dodatka samim tim metodama i tehnikama koje se
primjenjuju da bi se na kraju dobio kvalitetan proizvod.

Upotreba grafike je takođe bitan dio u CASE tehnologijama, sve bi trebalo u čim većoj

mjeri da bude prilagođeno samom korisniku. Korištenje CASE tehnologija je interaktivno i
zbog toga je važno da se prilagode korisniku.

1.1. Pojam CASE tehnologija

Tvorci CASE tehnologija su zapravo osobe koje rade na razvoju softvera, razvijaju ih sa

ciljem da bi sopstvernu produktivnost u razvoju softvera unapredili. Sama ideja potekla je od
toga da računar praktično sam poveća svoju produktivnost jer nema smisla težiti ka tome da se
poveća produktivnost drugih u razvoju softvera ukoliko sam računar nije u potpunosti iskorišten
jer i same informacione tehnologije generalno zasnivaju se na primjeni računara. Samo
povećanje produktivnosti nije jedini cilj, jednako je važno da se vrijeme koje je potrebno za
izradu nekog projekta što više skrati ali da se zbog toga ne izgubi kvalitet performansi tog
softvera te da se one dovedu na što veći nivo primjenom razvojne procedure.

U cilju postizanja prethodno navedenih zadataka bilo je neophodno da se konzistentna

tehnologija disciplinarno primjenjuje te da se njeni koraci uz primjenu računara dosledno
realizuju. Najjednostavnije rečeno CASE tehnologije su primjenjivane za automatizaciju
postupka u razvoju nekog softvera i riješenje je bilo da se one što više primjenjuju.

1.2. Ciljevi CASE tehnologija



Da se poveća produktivnost samog projektanta kod aktivnosti vezanih za razvoj
nekog softvera



Da se vrijeme izrade projekta skrati



Kvalitet softvera je poželjno povećati



Performanse softvera je potrebno unaprediti

Zamišljeno je da se konzistentna tehnologija disciplinirano primjenjuje da bi se postigli

navedeni ciljevi, naravno, svaki od koraka se realizuje primjenom računara. Opet se dolazi do
zaključka da je cilj primjene CASE alata automatizacija samog postupka softverskog
projektovanja.

Nastec Corporation su bili prvi korisnici akronima CASE još davne 1982. godine.

Designe Aid je naziv prvog proizvoda te korporacije, to je bio alat koji je služio za semantičku i
logičku procjenu softvera, isto tako i sistemskog dizajna dijagrama te se na osnovu toga gradio
riječnik podataka. Pored toga alat je podržavao dizajn i strukturnu analizu.

Akronim CASE zapavo ima dva značenja, prvi kao Computer Aided Software

Engineering tj. inžinjersko projekovanje softvera ali isto tako ista skraćenica se koristi i za
Computer Aided System Engineering što bi bukvalo prevedeno bilo inžinjersko projektovanje
informacionih sistema, sve to uz pomoć računara naravno. Generalno, bilo koji softver koji je
namjenjen za izradu nekog drugog softvera uz prisutnost automatizacije možemo svrstati pod
CASE tehnologije, ovde se doslovno sam informacioni sistem koristi za razvoj nekog drugog
informacionoh sistema.

U skladu sa svime navedenim, može se zaključiti da CASE tehnologije polaze od alata

koji se koriste pri automatizaciji nekog pojedinačnog dijela sofvera ali isto tako i u slučaju kada
je potrebno kompletno rešenje za automatizaciju tj. većina koraka se rješava automatski
korištenjem CASE tehnologija, poenta je da se praktično izrada kompletnog softvera kao
cjeline bazira na korištenju CASE tehnlogija. Ovako je na samom početku bila zamišljena
primjena CASE tehnologija dok već danas ih koriste svi koji se ozbiljnije bave softverom, neki
ih primjenjuju u samoj praksi ali isto tako dosta je onih za koje je još u eksperimentalnoj fazi
što izražava njihovu tendenciju veće primjene u budnućnosti.

Zbog veoma brzog razvoja te samog stepena napredka u kome se trenutno nalaze CASE

tehnologije ne možemo  posmatrati više samo kao skup računarskih programa. S obzirom na to
kakvu   poziciju   zauzimaju   i   svijetu   informacionih   tehnologija   danas   CASE   tehnologije   su
definitivno   puno   više   od   toga.   Poznato   jee   da   bez   metodologije   tehnologiju   je   nemoguće
zamisliti   pa   takav   je   slučaj   i   kod   CASE   tehnologija.   Dok   nisu   izmjenjene   primjenjene
metodologije   od   strane   samih   organizacija   koje   su   usvojile   CASE   tehnologije   na   samom
početku nije bilo moguće ostvariti neku značajnu korist od primjene CASE tehnologija.

S obzirom na to koliko su CASE tehnologije danas napredne nemoguće ih je više

pojmiti samo kao zbir samih alata koji se koriste za razvoj softvera. Složen sistem se sastoji od
više podsistema, svaki od njih integriše komponente:



Hardver



Softver



Bazu podataka



Procedure



Kadrove

Integralna cjelina u CASE tehnologiji sastavljena od komponenti softvera i hardvera

predstavlja CASE alat. Pod CASE metodologiju se mogu svrstati procedure i još imamo CASE
enciklopediju koja bi zapravo bila sama baza podataka. Da bi se primjena CASE tehnologija
smatrala uspješnom podrazumjeva se da odgovarajuća metodologija za razvoj softvera bude
usvojena. Ako ovaj zahtjev nije ispunjen onda u tom slučaju CASE tehnologije nisu adekvatno
iskorištene.

Automatizacija ima par bitnih karakterisrika koje je predstavljaju:



Svaki rezultat koraka metodologije mora biri međusobno usaglašen,



Sve realizovane aktivnosti na projektu moraju biti kompletne,



Vođenje dokumentacije.

Samom pojavom CASE alata dolaze i neki zahtjevi kao što su disciplinirani i novi

pristup inžinjeringu softvera. CASE alati su uvijek namjenjeni za određene aplikacije i
neophodno je da budu primjenjeni i selektirani u tim aplikacijama. Obuka ljudi koji rade sa
samin CASE alatima je isto tako obavezna jer sami CASE alati kao i većina drugog softvera su
samo praktično sredstvo koje softverski inžinjer ili neka druga osoba moraju adekvatno

2. Klasifiakcija CASE tehnologija

CASE tehnologije se klasikuju na osnovu više kriterijuma, a to su:



Prema posjedujućim funkcijama



Instrumentalnu ulogu koju imaju kada dođu do izvršioca ili upravljača
aktivnostima



Zavisno od mogućnosti primjene i to u raznim fazama razvijanja softvera



U zavisnosti od softvera i hardvera koji imaju na raspolaganju



Izvorno porijeklo



Cijena izrade

Još jedan od kreiterijuma na osnovu koga je moguće klasifikovati CASE tehnologije je

kompletnost same CASE tehnologije. Njome definišemo koliko zadataka metodologije u svom
životnom ciklusu automatizacije CASE tehnologija podržava i na taj način dobijamo sledeću
podjelu:



Upper CASE



Middle CASE



Lower CASE

Upper CASE obuhvata sve one CASE tehnologije koje imaju namjenu da automatizuju

faze upravljanja projektima i faze strateškog planiranja u samom sistemu.

Middle CASE se bave automatizacijom sistema u fazama dizajna i fazi analize.
Lower CASE automatizuju onaj dio alata u CASE tehnologijama koji je vezan za

programiranje i takođe fazu testiranja kao i uvođenje samog informacionog sistema.

Naredna podjela bila bi prema integrisanosti CASE tehnologija:



CASE tool



CASE toolkit



CASE workbench

CASE tool predstavljaju alate koji neke aktivnosti CASE tehnologija automatizuju kada

je informacioni sistem u fazi razvoja. One koriste grafičku podršku koja danas predstavlja jako
moćan alat što zančajno olakšava dokumentovanje i opis sistema. Grafički se takođe što više
nastoji približiti korisnički interfejs da bi bio što bliži korisniku i na taj način olakšao rad sa
samim alatom.

CASE toolkit složi za to da bi se jedna kompleksnija faza ili funkcija podijelila na više

faza a da ih ovaj alat sve ujedini. Dakle tu krećemo od razvoja svake funkcije ili faze
pojedinačno da bi na kraju dobili jedan složeniji projekat.

CASE workbench se koristi kada automatizujemo sve zadatke u procesu razvoja

informacionog sistema po fazama i samim tim predstavljaju kolekciju CASE paketa koja je
integrisana. Kada se kolekcije CASE paketa usklade sa odgovarajućim hardverom dobije se
radna stanica za razvoj softvera. Treba imati na umu kada se biraju CASE alati da vrste sistema
i karakteristike kojima su oni prvenstveno namjenjeni budu usklađeni sa potrebama korisnika i
zahtjevima njegovog sistema u zavisnosti za šta želimo koristi neku od CASE tehnologija.