UNIVERZITET
FAKULTET
Osnovi analize i sistema
Seminarski rad
Mentor: Student:
SADRŽAJ
1. UVOD
..........................................................................................................................................3
2
2. SISTEMI I POJAM SISTEMA
................................................................................................5
2. 1. Vrste i tipovi sistema
.................................................................................................6
2. 2. Klasifikacija sistema
..................................................................................................7
2. 3. Proces razvoja sistema
…………………………………………………..……...…10
3. ANALIZA SISTEMA
..............................................................................................................12
3. 1. Strukturna analiza sistema
.....................................................................................14
3. 2. Dijagrami tokova podataka
....................................................................................16
3. 2. 1. Proces.........................................................................................................17
3. 2. 2. Tok podataka..............................................................................................18
3. 2. 3. Skladištenje podataka.................................................................................18
3. 2. 4. Interfejs......................................................................................................19
3. 3. Pravila i preporuke za kreiranje Dijagrama tokova podataka
………………...20
3. 4. Dekompozicija Dijagrama tokova podataka
…………………………………….22
3. 4. 1. Dijagram konteksta………………………………………………………24
3. 4. 2. Primitivni procesi………………………………………………………...26
3. 5. Pravila i preporuke dekomponovanja Dijagrama tokova podataka
………......27
3. 6. Rječnik podataka
.....................................................................................................29
4. ZAKLJUČAK
..........................................................................................................................32
Literatura
1. UVOD
Upravljanje ma kojom organizacijom uključuje donošenje odluka i rješavanje problema,
a u tu svrhu su neophodne informacije i znanja. Informacioni sistemi obezbjeđuju informacije
4
Metode istraživanja:
U ovom radu, u skladu sa postavljenim problemom, primijenjene su određene metode u
načinu rada, a sastoje se od niza postupaka i radnji kojima treba doći do određenog rješenja.
Metoda analize i sinteze
u osnovi daje cjelovit pogled na postavljeni problem. Prema
tome, u ovom radu korištene su još i sljedeće metode istraživanja:
Metodom teorijske analize
predmet istraživanja rastavljen je na sastavne dijelove, te se
razmatranjem svakog dijela posebno ušlo u strukturu problema.
Metodom dedukcije
, cjelina je podijeljna na više elemenata. Korištenjem ove metode
treba doći do novih spoznaja i stavova koji se primjenjuju u okviru samog IS.
Pregled i struktura rada:
Pored uvodnog i zaključnog dijela, rad se sastoji iz dvije tematske cjeline koje su
međusobno smisaono povezane.
U uvodnom dijelu predstavlja se i obrazlaže tema i predmet istraživanja, te način njihove
obrade.
Drugi dio rada posvećen je osnovnom definisanju pojma sistema, te njegovom
modelovanju i metodama modelovanja sistema.
Treći dio rada odnosi se na
analizu sistema i strukturnu analizu sistema.
Podijeljen je na
nekoliko poglavlja, a svaki od njih čini posebnu smisaono-tematsku cjelinu posvećenu sistemima
i analizama podataka..
Završni dio rada, zaključna razmatranja, sadrži pregled najznačajnijih razmatranja i
rezultata
2. SISTEMI I POJAM SISTEMA
5
Teorijske osnove informacionih sistema i njegovog razvoja čini više zasebnih naučnih
disciplina, među kojima su teorija sistema i informatika. Složenost informacionih sistema,
njegova organska pripadnost organizacionom sistemu i zavisnost od ljudi kao korisnika i onih
koji ga razvijaju zahteva prisustvo saznanja iz oblasti psihologije, organizacionih nauka,
operacionih istraživanja i drugih.
Informacioni sistem (IS - Information Systems) u tehničkom pogledu može se definisati
kao skup međusobno povezanih komponenti koje skupljaju, procesiraju, bilježe i distribuiraju
podatke kako bi pomogle donošenje odluka, koordinaciju i kontrolu u organizaciji. Informacioni
sistemi služe i kao pomoć menadžerima i radnicima za analizu raznih problema, kao i veoma
korisna pomoć kod izrade novih proizvoda. Također, IS sadrži neophodne informacije o ljudima,
mjestima i stvarima unutar organizacije ili vanjskog okruženja. IS ima tri aktivnosti koje su
neophodne da korisnik IS donosi odluke, da kontroliše operacije, analizira probleme, i da kreira
nove proizvode ili da daje usluge. Ove aktivnosti su input, procesiranje i output.
Informacioni sistem je skup komponenata organizovanih tako da omogućavaju
registrovanje, prikupljanje, prenos, obradu, skladištenje, analizu i distribuciju informacija za
različite namjene. Prema opštoj teoriji sistema, svaki sistem sadrži elemente na ulazu i izlazu,
odnosno inpute i outpute, kao i odgovarajuće upravljanje.
Organizacioni sistemi su sistemi čije osnovne elemente čine sociološki (ljudi povezani
sociološkim vezama) i tehničko-tehnološki podsistemi (sistemi čiji su sastavni dijelovi i veze
materijalno-fizičkog karaktera). Struktura sistema čini broj i karakter elemenata sistema, broj i
karakter veza između elemenata sistema. Uloga veza u sistemima je omogućavanje prenošenja
rezultata rada pojedinih elemenata sistema. Informacioni sistem se razvija za realni sistem, te je
struktura realnog sistema osnova za modeliranje strukture IS. Pod realnim sistemom se
podrazumijeva stvarni dinamički sistem koji postoji u objektivnoj realnosti, odnosno to je i
organizacioni sistem.
Kod informacionih sistema upravljanje se ostvaruje preko povratne sprege koja utiče na
ulaze, transformacije i izlaze. Uticaj okruženja se takođe manifestuje na sve elemente
informacionog sistema.
Informacioni sistemi (IS) mogu se zasnivati na klasičnim rješenjima, koja pretpostavljaju
korištenje poslovne dokumentacije (tzv. manuelna obrada informacija), ili rješenjima koja su
djelimično ili potpuno bazirana na primjeni informacione tehnologije. Ova posljednja vrsta
7
Formalni informacioni
sistemi
su informacioni sistemi organizacija u kojima je jasno
definisan sistem tokova posla, komunikacioni tokovi i autoritet. Jasno i precizno su definisani
politika,ciljevi, strategije i pravila tokova informacija od najvišeg prema nižim nivoima
menadžmenta kao i tokova informacija od najnižeg prema višim nivoima menadžmenta u smislu
povratne sprege. Formalni informacioni sistemi posjeduju tri vrste informacija: strategijske
informacije, upravljačke informacije i operativne informacije.
Neformalni informacioni sistemi
se veoma često nazivaju i personalni informacioni
sistemi. Personalni informacioni sistem je računarom podržan informacioni system koji koriste
pojedinci u svom svakodnevnom radu u cilju povedanja produktivnosti svog rada, odnosno
menadžeri za donošen je upravljačkih odluka.
Osnovna karakteristika savremenih personalnih informacionih sistema je integracija,
koja ne podrazumijeva samo povezivanje karakterističnih funkcija savremenog kancelarijskog
poslovanja, nego i integraciju karakterističnih područja kancelarijskog poslovanja, u okvire
organizacionih informacionih sistema. Pomenuta integracija, generalno obuhvata četiri osnovne
grupe funkcija sa karakterističnim aplikacijama: administrativne funkcije, funkcije obrade
dokumenata, funkcije obrade i manipulacije podacima i prateće funkcije.
2. 2. Klasifikacija sistema
Organizacionu strukturu, koja se tradicionalno i najčešće predstavlja hijerarhijski, čine
elementi tj. delovi strukture kao što su sektori, odeljenja, pogoni, radne jedinice, službe i dr, koji
realizuju jednu ili više poslovnih funkcija organizacije. Ukoliko se za ove elemente
organizacione strukture vezuju pojedini nivoi organizacije informacionog sistema, tada se
javljaju informacioni sistem sektora, informacioni sistem odeljenja, informacioni sistem radne
jedinice, informacioni sistem službe. Bitno je istaći, da se u slučaju organizacije informacionog
sistema saobrazno organizacionoj strukturi, mora posebno povesti briga o činjenici da pojedini
dijelovi strukture mogu imati, a veoma često i imaju, identične poslovne funkcije. Ukoliko dva
odeljenja, sektora, službe, radne jedinice izvršavaju iz različitih razloga iste poslovne funkcije
(različite lokacije, loša organizacija poslova), takve funkcije bi se trebale prilikom razvoja
